འབའ་སྲས།
ཚིག་འགྲོས་གློ་བུར་མ་འཁྱོལ་མཉམ་པའི་གདངས།།
འགྱུར་བ་མངོན་དུ་གསལ་ལ་མཛེས་པའི་ཉམས།།
དོན་གང་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ལ་ཐབས་ཀྱི་རྩལ།།
རྣམ་གསུམ་གཅིག་འདྲེས་སྙན་ངག་མཆོག་ཏུ་ལྟ།།
རྨང་ནས་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་མ་ཐོས་པ།།
ཚོར་བའི་ནང་འཇུག་ཁོ་ནར་བརྟེན་པ་དང་།།
འབའ་སྲས།
ཚིག་འགྲོས་གློ་བུར་མ་འཁྱོལ་མཉམ་པའི་གདངས།།
འགྱུར་བ་མངོན་དུ་གསལ་ལ་མཛེས་པའི་ཉམས།།
དོན་གང་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ལ་ཐབས་ཀྱི་རྩལ།།
རྣམ་གསུམ་གཅིག་འདྲེས་སྙན་ངག་མཆོག་ཏུ་ལྟ།།
རྨང་ནས་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་མ་ཐོས་པ།།
ཚོར་བའི་ནང་འཇུག་ཁོ་ནར་བརྟེན་པ་དང་།།
བདེ་སྐྱིད།
ཉེ་ཆར་ཨ་རིའི་གྲོང་འཁྱེར་ཀ་ལི་ཧྤུ་ནི་ཡར་དོལ་རྒྱལ་ཚོགས་པའི་མགོ་སེར་བུད་མེད་ཅིག་གིས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་འགྲམ་དུ་ངོ་རྒོལ་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་“ཁྱོད་རང་གིས་རྫུན་མ་ཤོད། ང་ཚོར་རང་དབང་དགོས་”ཞེས་ཟེར་བ་སོགས་ཧམ་བཤད་བྱས་པའི་བརྙན་འཕྲིན་དེ་སྐད་འཕྲིན་ནང་དུ་ཁྱབ་བརྡལ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་འདུག་པས། རང་ཉིད་བོད་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་སེམས་པ་སྐྱིད་པོ་གཏན་ནས་མ་བྱུང་ལ། དངངས་འཚབ་དང་། ཞེད་སྣང་ཆེན་པོ་ཞིག་གིས་སེམས་པ་ལྷོད་ལ་འབབ་དཀའ།
དེ་ལས་མང་བ་། “༧གོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་ཕྱྭ་དང་འབྲེལ་བའི་དོགས་འདྲི་ལྔ།” »
ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན།
སྤུན་ཟླ་ཚོ།
ཉིན་མོ་འདི་དག་ལ་ལོ་སར་དང་ལོ་གསར་ཞེས་རྣ་བར་ཐོས་སྐབས། ངས་ཀྱང་ཁ་ཞིག་གྲགས་འདོད་བྱུང་། སྤུན་ཟླ་ཚོ། ང་ལ་ལོ་གསར་མེད། ལོ་སར་བསུ་འོས་པའི་རྒྱལ་ཁ་དང་། གྲུབ་འབྲས། བསྟན་ནུས་པའི་ངོ་གདོང་། དགའ་འོས་པའི་གཏམ་བཟང་ཞིག་ཀྱང་མེད། སྤུན་ཟླ་ཚོ། ང་ལ་ལོ་སར་མེད། ང་དང་ནམ་ཡང་ཁ་འབྲལ་ཐབས་མེད་པའི་ཕུ་ནུ་གང་མང་ཞིག་འཇིག་རྟེན་འདི་དང་ད་དུང་ཁ་བྲལ་དགོས་བྱུང་སོང་།
སྐྱ་རེངས།
བརྩེ་བའི་ཞལ་རས་ཆུ་སྐྱེས་པད་མ་འདྲ།།
འཛུམ་པའི་མཆུ་སྒྲོས་སྐྱུར་སིལ་དམར་པོའི་མདངས།།
ཆགས་པས་སྤྲོས་པའི་སྐྲ་ལོ་མུན་ལྟར་གཏིབས།།
མིག་གཉིས་བཀྲག་མདངས་འཚེར་བའི་ཟླ་བ་བཞིན།།
བརྩེ་བའི་ཞལ་ཁྱིམ་ཐེངས་གཅིག་མཐོང་བས་མོད།།
སྐྱོ་བའི་མུན་པ་ཐ་དག་ཞི་མཛད་པའི།།
དེ་ལས་མང་བ་། “ཆུང་མར་ཕུལ་བའི་མེ་ཏོག་གི་འཕྲེང་བ། (ཞར་བཀོད་གསུམ)” »
ཐེ་བོ་སངས་རྒྱས།
འཛམ་གླིང་ན་རྡོ་བརྐོས་ལས་གྲུབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་འདྲ་ཆེ་ཤོས་ནི། རྒྱ་ནག་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ལའུ་ཧྲན་གྲོང་ཁྱེར་乐山市,གྱི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་རྨིན་གཙང་པོ་དང་།岷江, ཆིང་ཡི་གཙང་པོ། 青衣江,ཏཱ་ཏའུ་གཙང་པོའམ་大渡江, རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ་གསུམ་གྱི་འདུས་མདོ་སྟེ། གླང་ཆེན་འགྱིང་རིའི་峨嵋山,རི་བརྒྱུད་ཀྱི་བྲག་ངོས་ཤིག་ལ་བརྐོས་པའི་ལའུ་ཧྲན་བྱམས་ཆེན་ 乐山大佛,དེ་རེད། གོང་གི་ཆུ་བོ་གསུམ་པོ་བྱམས་སྐུ་དེའི་མདུན་ངོས་ཀྱི་ཞབས་དྲུང་བརྒྱུད་ནས་འབབ་ཀྱིན་ཡོད་ལ།
འཛམ་གླིང་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་གྲུབ་དོན་(འདིར་སྣུན་)ལྟར་ན་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ནས་ལོ་རེའི་ནང་མི་གྲངས་ས་ཡ་དྲུག་(6000000) རེ་ཐ་མག་གིས་རྐྱེན་བྱས་ནས་འདས་གྲོངས་སུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ཅིང་། དེའི་ནང་གི་མི་གྲངས་འབུམ་དྲུག་(600000) ཙམ་ཐ་མག་འཐེན་མྱོང་མེད་མོད། ཐ་མག་འཐེན་མཁན་གཞན་གྱི་དུད་རྫས་ཁོག་པར་སོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་བ་རེད།
སྔོན་དཔག་བྱས་པ་ལྟར་ན། སྤྱི་ལོ་2030 ལོ་ནས་ཐ་མག་གི་རྐྱེན་གྱིས་ལོ་རེའི་ནང་མི་གྲངས་ས་ཡ་བརྒྱད་(8000000)ལྷག་འདས་གྲོངས་སུ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད་ཟེར།
བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་གི་བསྟི་གནས་རྗར་མེ་ནི་བོད་ཀྱི་ཁང་པའི་ནང་གསར་བརྗེ་ཞེས་མིང་དུ་བཏགས་པའི་དཔར་རིས་འགྲེམས་སྟོན་གྱི་དབུ་འབྱེད་ཞིག་སྤྱི་ཟླ་གཉིས་པའི་ཚེས་གཉིས་ཉིན་བྱ་རྒྱུ་རེད།
དཔར་དེ་རྣམས་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་སྐབས་ལྷ་སར་བརྒྱབས་པ་ཤ་གཅིག་ཡིན་པ་དང་། པར་ལེན་མཁན་ནི་སྐུ་ཞབས་ཚེ་རིང་རྡོ་རྗེ་ཞུ་བ་ཁོང་རེད། ཚེ་རིང་རྡོ་རྗེ་ལགས་ནི་ད་ལྟ་པེ་ཅིན་ནང་གཏན་སྡོད་གནང་མཁན་འོད་ཟེར་ལགས་ཀྱི་ཡབ་ཡིན་པ་དང་། ཚེ་རིང་རྡོ་རྗེ་ལགས་ནི་རྒྱུན་དུ་དཔར་ལེན་་རྒྱུར་སྤྲོ་བ་་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།
དགེ་འདུན་རབ་གསལ།
———————

(གསལ་བཤད། རྩོམ་ཡིག་འདི་ནི་ ༢༠༡༢ ལོར་བྲིས་ཤིང་། ༢༠༡༣ ལོར་དབྱངས་སྒྲོན་དོན་འགྲུབ་ལགས་(Yangdon Dhondup)དང་ཨུ་རི་ཆི་ པེ་གེལ།(Ulrich Pagel) ཇེཧྥ་རི་ སེམུལ་(Geoffrey Samuels)བཅས་ཀྱིས་རྩོམ་སྒྲིག་གནང་བའི་དེབ་ “བོད་བྱང་ཤར་ཁུལ་གྱི་སྐྱ་སེར་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་(Monastic and Lay Traditions in North-Eastern Tibet)” ཞེས་པ་ བྷི་རིལ་དཔར་ཁང་(Brill)གིས་ ༢༠༡༣ ལོར་ ལེ་དེན་ (Leiden) དུ་པར་སྐྲུན་བྱས་པའི་ཁོངས་ནས་སླར་ཡང་རྩོམ་སྒྲིག་པར་བཀའ་འཁྲོལ་ཞུས་ཏེ་ཁ་བརྡར་ཕུལ་བ་ཡིན། རྩོམ་ཡིག་འདི་ PDF ཐོག་གཟིགས་ན། འབྲེལ་ཐག་ 7th skal ldan rgya mtsho-khabdha འདི་ན་ཡོད། )
སོག་ཚང་བློ་བྷེ།
འཚང་ཀ་རྒོད་པའི་མི་ཚོགས་ཀྱི་སྲང་མདོར།།
ཀུན་རྟོག་འཁྲུལ་བའི་རྣམ་གཡེང་གི་གཞི་མར།།
ཆ་ལུགས་སྤྱོད་ལམ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྣང་བ།།
རེར་འཇིག་རེར་སྐྱེ་མ་ངེས་ཀྱིས་བྱུང་ངོ་།།
མཛེས་མའི་བསླུ་བྲིད་མེ་ཏོག་གི་དྲི་ཞིམ།།
དབྱར་དུས་ལང་ཚོ་བཀྲག་མདངས་ཀྱི་བརྩེ་བ།།
ཁ་བའི་འབྲོག་མོ།
ཕ་རོལ་རྒྱབ་ན་བརྩེ་བ་རྣལ་མ་ཞིག།
ཚུར་རོལ་མདུན་ན་འཁོན་འཛིང་དྲག་པོ་ཞིག།
རྒྱབ་དང་མདུན་གྱི་འགྱུར་བའི་འཕྲང་ལམ་ན།།
སེམས་ཀྱིས་མ་ཟིན་འཕྲུལ་སྣང་སྟོང་གིས་གཡོ།།
སེམས་ཀྱི་འདོད་པ་མི་མངོན་གསེང་ན་སྦས།།
ང་ཡི་ལུས་རྟེན་ནམ་མཁའི་མཐའ་རུ་འཁྱམ།།
འགར་ཚེ་རྒྱལ།
སྤྱིར་སྙན་ངག་ནི་མིའི་རིགས་ལ་བདོག་པའི་རིག་གནས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། མི་རིགས་སོ་སོའི་སྐད་བརྡ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐ་སྙད་བཙོ་སྦྱངས་བྱས་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད། སྙན་ངག་ནི་ཕྱི་ཚུལ་གྱིས་མི་རིགས་གང་དེའི་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་ལམ་མཛེས་རྟོག་གིས་བཞེངས་པའི་ངག་གི་རོལ་དབྱངས་ཤིག་ཡིན་ཟེར་ན་མི་ཆོག་པ་མེད། དོན་དངོས་སུ་སྙན་ངག་ནི་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་དགོས་ཟེར་ན། དེ་ལ་སྙན་ངག་གི་གོ་རྟོགས་ཚད་ངེས་ཅན་ཞིག་ལ་སླེབས་ཤིང༌། སྙན་ངག་ལ་དགའ་མཁན་དང་སྙན་ངག་འབྲི་མཁན་གྱི་མི་དག་གིས་སྙན་ངག་ནི་རོལ་རྩེད་ཅིག་གི་ཚུལ་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་ཤེས་ཀྱིས་བཏེགས་ཏེ་བློས་བསླངས་བྱས་ཤིང༌།
དེ་ལས་མང་བ་། “སྙན་ངག་ལ་རོལ་མྱོང་བྱེད་པའི་བསམ་བློའི་བར་གསེང་གི་ལྟ་བ།” »
བདུན་ཕྲག་གཅིག་གཉིས་ཤིག་གི་རིང་ལ་དྲ་བ་དང་སྐད་འཕྲིན་དག་ནས་བོད་ཕྱི་ནང་གི་ན་གཞོན་དག་གི་གསུང་རྩོམ་དང་གསུང་བཤད་སྐོར་ཅིག་ཀློག་རྒྱུ་དང་ཉན་རྒྱུ་བྱུང་སྟབས། དེ་ནི་འགོག་དཀའ་བའི་རྦབ་ཆུ་ཞིག་ཁ་ཤོར་ཏེ་ངའི་ལུས་དང་། ཁྱིམ། སྡེ་བ་བཅས་ཀྱི་སྟེང་དུ་འཕྱོ་བཞིན་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་སྣང་བ་ཞིག་སྟེར་རོ།། རྦབ་ཆུ་འདིས་ང་དང་ངའི་ཁང་ཁྱིམ་སྡེ་བ་དང་བཅས་པ་འཁྱེར་ནས་བཅོམ་ཡང་། ང་དེ་ལ་དགའ་སྣང་མེད་པ་ག་ལ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་ཕ་བོང་རེ་ཟུང་ཡང་རྦབ་ཆུའི་བགྲོད་ལམ་དུ་མ་བཞག་ཚེ། རྦབ་ཆུའི་ཝུ་བ་དེ་ཡང་བར་སྣང་མཐོན་པོར་མི་འཕྱོ་སྟབས་ཕ་བོང་རེ་ཟུང་གི་མཆོད་པ་འདི་ན་བཤམས་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལ་ཟུང་ལྡན་གྱི་ཁ་གཡང་ཞེས་འབོད་པ་ཡིན་ནོ།།
དེ་ལས་མང་བ་། “ཟུང་ལྡན་གྱི་ཁ་གཡང་། ཐོལ་བྱུང་གི་འཆར་སྣང་སྐོར་ཞིག” »
བཅར་འདྲི་ཞུ་ཡུལ། ཤར་ཕྱོགས་ཁུག་རྟ།
བཅར་འདྲི་ཞུ་མཁན། ཡེ་ཤེས་ལྷ་མོ།
དྲི་བ། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཤར་ཕྱོགས་ཁུག་རྟ་ལགས། ཡང་བསྐྱར་ཐུག་པས་དགའ་བྱུང། དྲི་བ་མགོ་བཙུགས་ན་འགྲིག་གི་རེད་དམ།
ལན། འགྲིག་གི་རེད།
དྲི་བ། མདོ་སྨད་དང་བོད་ཁུལ་གཞན་གཉིས་བསྡུར་ན་མདོ་སྨད་པ་ཚོས་བོད་ཕྱི་ལོག་ཤེས་རྟོགས་བྱས་པ་ག་འདྲ་འདུག
ལན། ཨོ་དེ་ད་དྲི་བ་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད།
ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན།
ཁྱོད་ད་དུང་། འདི་ལྟར་བསྡད་དགོས་དོན་ཅི། དོན་ངོ་མར། ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་འདོད། ཁྱོད་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་དེ་ངས་ནམ་ཡང་མཐོང་མི་འདོད། ཁྱི་རྒན་མ། ཁྱོད་ད་དུང་འདི་ལྟར་ཅེར་དགོས་དོན་ཅི། དོན་ངོ་མ་ཁྱོད་སུའི་སྒོ་ཁྱི་ཡིན། ཁྱོད་འདིར་སླེབས་ནས་བཟུང་། ངའི་འགྲོ་ལམ་བཀག་སོང་ལ་ངའི་སེམས་པ་སྡུག་ལ་སྦྱར་སོང་། ད་ཁྱོད་འགྲོ་ན་རན།
པད་མ་འབུམ།
————
ལྷ་ས་ལ་མ་སོང་བའི་སྔ་དགོང་། ཟི་ལིང་གི་མགྲོན་ཁང་དུ་བརྙན་འཕྲིན་གྱི་སྒོ་ཕྱེ་བར་དེའི་ནང་ལ་ལྷ་སའི་བར་སྐོར་སྐོར་གྱི་གསར་འགྱུར་ཞིག་སྟོན་གྱིན་འདུག སྐོར་ལམ་ན་མི་མེད་པར། བརྙན་རིས་ལ་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་དང་གཟི་དབྱིབས་ཀྱི་འོད་རིས་ཅན་གྱི་ལམ་གློག་མང་པོ་དང་། ཚོན་རིས་ལ་གསར་ཉམས་ཆེ་བའི་སྒོ་དང་སྒེའུ་ཁུང་མང་པོ་ཤར། ངས་མཐོང་དུས་གསར་འགྱུར་དེ་ཚར་ལ་ཉེ་བས་གསར་འགྱུར་གྱི་ནང་དོན་ཅི་ཡིན་མ་ཤེས། ཕར་བལྟས་ན་ཉམས་གསོ་གྲུབ་པའི་བར་སྐོར་སྟོན་གྱི་ཡོད་པ་འདྲ།
ཏཱ་ནི་ལྷ་རྒོད།
ཉེ་སྔོན་དགེན་ལྷམ་ཀོག་ལགས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལ་བདག་སྙན་ངག་གིཕ་ཁྱིམ་ཞེས་བའི་ཚོགས་པ་ཞིག་གི་ནང་དུ་ནང་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་བས་དགེན་ལྷམ་ཀོག་ལ་སེམས་གཏིང་ནས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུས་བ་ཡིན། ཚོགས་པ་དེ་ན་བོད་ཡུལ་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ན་དགའ་བསུ་ཐོབ་པའི་བོད་ཀྱི་མཁས་དབང་ཆེན་མོ་རྒན་པད་མ་འབུམ་དང་། སྙན་ངག་པ་ཧོར་གཙང་འཇིགས་མེད། རོང་བོ་དགེ་འདུན་ལྷུན་གྲུབ། དགེ་འདུན་རབ་གསལ་སོགས་ཤེས་ཡོན་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པས་དངོས་ནས་རིག་གཞུང་བགྲོ་གླེང་གི་སྟེགས་བུ་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ཁོང་ཚོའི་མཁྱེན་རྒྱ་ཡངས་བའི་གཏམ་བཤད་དག་ལས་བདག་ལ་བློ་བསྐྱེད་དང་ཤེས་བྱ་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཞིག་ཐོབ་བྱུང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “སྙན་ངག་གི་ཕ་ཁྱིམ་ནང་འཛུལ་བ་དང་འབྲེལ་བའི་གཏམ།” »
འདིར་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་གསུང་འབུམ་ཁྲོད་དུ་བཞུགས་པའི་ལེགས་སྦྱར་བང་མཛོད་ལས། སྙན་ངག་མེ་ལོང་གི་སྐོར་དང་དབྱུག་པ་ཅན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་བཅས་ཁོལ་དུ་ཕྱུངས་ཏེ་བཀོད་ཡོད། གཤམ་གྱི་འབྲེལ་ཐག་ལ་བསྣུན་ནས་གཟིགས་རོགས། ཤོག་ངོས་གསུམ་ཡོད། dge ‘dun chos ‘phel on Dandi
རྩོམ་པ་པོ། སྐྱ་རེངས།
ནགས་ཀྱི་ཤིང་ཕྲན་དག་ནི་ཕན་ཚུན་གཙུབ།།
སྙན་བའི་བྱིའུ་སྐད་དག་ནི་ངེས་མེད་འབྱིན།།
རིང་ནས་བརྩེ་བའི་སྤྲ་དང་སྤྲེའུ་རྣམས།།
ཡལ་འདབ་ཤིང་གི་རྩེ་ལ་འདོད་པས་འཁྱུད།།
མོ་ཤིང་སྟོངས་བའི་དབེན་པའི་ནགས་རྫོང་ན།།
ཕོ་ཤིང་དག་ནི་ངེས་མེད་བཙན་གྱིས་གཙུབ།།