ཉི་མ་འཚོ། ནོར་གླིང་།
༡
རྩོམ་པ་པོས་ནམ་རྒྱུན་ཅི་ཞིག་ལ་འདང་བརྒྱབ་ནས་འདུག་པ་ལས་སྐད་ཆ་མང་པོ་མི་བཤད་ལ། བཤད་རོགས་ཀྱང་མེད།དེ་རིང་ཡང་ཁོས་མདང་ནུབ་སྤྲོ་སྐྱིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེར་ཕྱིར་འདང་རྒྱག་བཞིན་ཁུ་སིམ་མེར་བསྡད་འདུག
ས་སྲོད་དེར། ཟླ་འོད་རབ་རིབ་ཀྱི་འོག་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཁོར་ཡུག་འཇམ་ཐིང་ངེར་གནས་མོད། ཐོག་རྩེག་གསུམ་ཙམ་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཁང་དེ་ནས་ཐལ་མོ་རྡེབ་སྒྲ་དང་གླུ་གཞས་ཀྱི་དབྱངས་རྟ་རེ་མཆེད་འོང༌།
“ངས་གླུ་ལེན་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག”
སྨྱུག་རྒོད་ཀྱིས།
གཅ༹ང་པོའི་འགྲམ་ནས་སྤི་རག་གི་བཟི་ཁ་དང་ལྷན་དེ་རིང་གི་ཉིན་ཐོ་ཞིག་འབྲི་དགོས་བསམ་ནས་ བསམ་བློ་ཅི་ལྟར་བཏང་ནའང་ཀླད་པའི་ནང་དུ་ཉེ་སྔོན་ཆུང་དུས་མནའ་གྲོགས་ཀྱིས་ང་ལ་བཤད་ པའི་སྐད་ཆ་དག་ལས་གཞན་ཅི་ཡང་འཆར་མ་སོང་ ། གྲོགས་པོ་ཆོ༹།གཅིག་ཅེ་ན་ཁྱེད་ཆོ༹་ལ་ངའི་ མནའ་གྲོགས་ཀྱིས་ང་ལ་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་དང་ངེད་གཉིས་བར་ལ་བྱུང་བའི་དོན་དག་འདི་ལྟ་བུ་གསར་བ་གང་ཡང་མིན་ནའང་ཐང་མོད།ས་མཐའ་ནས་མི་ཆེ༹་ཕྱེད་ཀ་སོང་ཟིན་པའི་མི་རྐྱང་ང་ལ་མཆོ༹ན་ན་གསར་བ་གསར་རྐྱང་རེད།གང་ལྟར་དེ་རིང་ངས་གང་ཐུབ་ཀྱིས་དྲ་གྲོགས་ཆོ༹་ང་དང་ཁོང་གི་བར་ལ་མནའ་གྲོགས་ཅི་ལྟར་བསྒྲིགས་ཆུ༹ལ་དང་མཐའ་མ་ངེད་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་དགོད་བྲོ་བའི་གཏམ་རྒྱུད་ཅི་ཞིག་བྱུང་མིན་སོགས་རྒྱས་ཅ༹མ་བཤད་ཨེ་ཐུབ་ལྟ།ངའི་མནའ་གྲོགས་ཀྱི་མིང་ལ་ཡར་རྒྱས་སྐྱབས་དང་ །ངེད་གཉིས་ཕན་ཆུ༹ན་ངོ་ཤེས་ས་ཕ་ཡུལ་གྱི་དབེན་དགོན་ཆུང་ཆུང་ཞིག་རེད།ཕ་ཡུལ་གྱི་དགོན་པ་དེར་བསྡད་པའི་རིང་ངའི་མནའ་གྲོགས་དང་ངེད་གཉིས་ཀྱིས་རྕོ༹ད་པའི་ཕྱོགས་ནས་ཁ་དོག་དཀར་དམར་ཅ༹མ་གྱི་འགྲོ་སྟང་ཅ༹མ་ཡང་མི་ཤེས་ནའང་སྐབས་དེར་ངེད་གཉིས་ཡན་གྱི་དཔའ་རྒོད་ཞིག་དགོན་པ་འདིར་ཨེ་ཡོད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་རི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ད་ལྟའང་དྲན་གྱི་འདུག ཉིན་ཞིག་ངའི་གྲོགས་པོ་ཡར་རྒྱས་སྐྱབས་དང་ངེད་གཉིས་ཀྱིས་དགོན་པའི་བཅ༹ན་ཁང་གི་མདུན་ནས་དཔའ་ལྡན་ལྷ་མོ་མནའ་རུ་བཞག་ནས་སེམས་པའི་ནང་ལ་སེམས་པ་དང་ལག་པའི་ནང་དུ་ལག་པ་བཞག་ནས་མནའ་གྲོགས་བསྒྲིགས་ཤིང་སྐྱིད་ན་མཉམ་སྐྱིད་དང་སྡུག་ན་མཉམ་སྡུག་བྱེད་རྒྱུ་དམ་བཅའ་བརྟན་པོ་བཞག་ནས་ལྷ་ས་ལ་ཡོང་ །
ཆཱལྶ་ལིནྜ་བརྒ་ Charles A. Lindbergh ད་སྔ་བོད་ཡིག་འདི་བོད་ཁམས་ཡོངས་སུ་འབྲི་སྟངས་གཅིག་གྱུར་པ་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་གནས་ནས་ལོ་ངོ་ཆིག་སྟོང་སུམ་བརྒྱ་ཕྱིན་པའི་རིང་ལ་འདི་འདྲའི་འབྲི་སྟངས་ཤིག་བྱུང་མེད་ལ། བོད་ནང་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་སྐབས་སུ་ཡང་འདི་འདྲའི་བོད་ཡིག་འབྲི་སྟངས་ཤིག་རྩ་བ་ནས་བྱུང་མྱོང་མེད། ཡིན་ན་ཡང་ལོ་ཤས་གོང་ནས་བཟུང་ཝ་ཤིང་ཁྲོན་སྒྲེ་སེ་ལ་ཡོད་པའི་གསར་འགྱུར་ལས་ཁུངས་ཤིག་གི་ལས་བྱེད་ཅིག་གིས་བོད་ཡིག་འབྲི་སྟངས་ལ་གསར་བཟོ་བྱས་ནས་སྔོན་ཡོད་སློབ་དཔོན་ཐོན་མིའི་བོད་ཡིག་འབྲི་སྟངས་དེར་རྩི་མེད་རྡོག་རོལ་གཏོང་རྐྱང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། ཤེས་ལྡན་པ་སྐོར་ཞིག་གིས་དེ་འདྲ་བྱས་ན་མི་ལེགས་པའི་ཁ་ཏ་སློབ་གསོ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ཉན་འཇོག་རྩ་བ་ནས་མེད་པར་རང་སྣང་གང་ཤར་གྱིས་བོད་ཡིག་འབྲི་སྟངས་འདི་ལ་གསར་བཟོ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་འདིར་ཤེས་ལྡན་པ་ཚོར་བསམ་འཆར་ཅི་ཞིག་ཡོད་གསུང་རོགས་ཞུ། ཆབ་སྲིད་བཤད་དུས་རིག་གཞུང་ལ་གཏོར་བརླག་བྱས་ན་ཆོག་པའི་རྩ་འཛིན་ཡིག་ཆ་ཞིག་ཁྱོད་ཚོར་སྟོན་རྒྱུ་ཡོད་དམ། ལེགས་སྦྱར་གྱི་ཡི་གེ་བོད་ཡིག་ཏུ་འབྲི་དུས་འབྲི་སྟངས་ལོགས་ཀ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་དབྱིན་ཡིག་སོགས་ཡིག་རིགས་གཞན་པ་འབྲི་དུས་ས་མགོ་ར་མགོ་ལ་མགོ་དང་ར་བཏགས་ལ་བཏགས་སོགས་བོད་ཡིག་རང་གི་ལམ་ནས་འབྲི་སྟངས་ཤིག་གནའ་ནས་ཡོད་པ་དེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་མི་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ལ་ཐུག ཝ་ར་ཎ་་སི་ནས་ཡོང་པའི་ཤེས་རློམ་པ་སྐོར་ཞིག་གིས་བོད་ཡིག་འབྲི་སྟངས་གཅིག་གྱུར་ཅན་འདི་ལ་བཙན་གཡེམ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པས། ངོ་མ་བོད་ཡུལ་ལ་གཞན་གྱིས་འཕྲོག་བཅོམ་བྱེད། བོད་ཡིག་ལ་རང་གིས་བཙན་གཡེམ་བྱེད་པ་འདིར་བལྟས་ནས་འདུག་མི་ཐུབ་པའི་ཚོད་དུ་ལྷུང་འདུག
གོང་གི་འདྲ་པར་དེ་ནི་ཨ་མི་རི་ཁའི་གྲོང་ཁྱེར་ནེའུ་ཡོག་དཀྱིལ་དབུས་སུ་ཁང་བརྩེགས་དང་མི་ཚོགས་གྱི་འདུ་འཛིའི་ཁྲོད་ན་མི་རྣམས་ཀྱིས་དོ་སྣང་བྱེད་ཡུལ་སུ་གྱུར་བའི་༸གོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་པར་རེད། མི་རིང་བར་གོང་ས་མཆོག་ཨ་མི་རི་ཁར་ཆིབས་ཕེབས་གནང་གི་ཡོད་པ་དང་ད་ཐེངས་མི་ཚོས་འདས་པའི་སྲིད་འཛིན་ཟུར་པ་ཚོས་༸གོང་ས་མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་ཡོད་པ་བཞིན་ཡང་སྲིད་འཛིན་ཨོ་བྷ་མས་ཀྱང་མཇལ་འཕྲད་ཀྱི་མཛད་མཆར་ཁག་་ཕྱིར་འཐེར་བྱེད་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད་པའི་ངོས་འཛིན་བྱེད་གྱི་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར་མཇལ་འཕྲད་བྱེད་སྟངས་ལ་རྣམ་པ་འདྲ་མིན་ཡོད་པས་སྲིད་འཛིན་ཁོས་ལམ་ཁ་གང་འདེམས་སྲིད།
ལྷ་རམས་པ་བརྒྱ་ལས་ལྷམ་བཟོ་བ་གཅིག་མཁོ། (བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དྲ་རྒྱ་ནས་བླངས།) ང་ཚོའི་སྲིད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཆགས་ཏེ་ལོ་འཁོར་སུམ་བརྒྱ་བདུན་ཅུར་ཉེ་བའི་ དེ་རིང་གི་ཉིན་མོར་ཕྱིར་དྲན་ཞིག་བགྱིས་ན། ང་ཚོའི་སྲིད་གཞུང་དེ་གཙོ་བོ་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་ཡར་རྒྱས་སོང་བ་ལས་སྲིད་ཕྱོགས་ནས་ མངའ་རིས་ས་ཞིང་དང་གྲུབ་མཐའི་དབང་རྩོད་ཀྱིས་མགོ་འཁོར་ཏེ་གར་འགྲོ་འདིར་འདུག་ མེད་པའི་གནས་སུ་གྱར་བ་ལས་ཅི་ཡང་འཇོན་མི་འདུག་ལ་ཁག་ཀྱང་མེད་དེ། སྲིད་གཞུང་གི་མིང་སྟེང་ནས་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་ན་ཡང་ཤེས་ཐུབ། ང་ཚོའི་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་མཇུག་བསྒྲིལ་རྗེས་ཀྱི་འཇིག་ལ་ཉེ་བའི་སྲིད་ཁྲི་དེ་ དག་རེ་རེ་གཉིས་གཉིས་ཤིག་མ་གཏོགས་ཆོས་རྫུ་ཟོག་པོ་དག་གི་བྱམས་བརྩེ་ཕུགས་རུལ་ གྱིས་ཉོས་ཤིང་འཕྲོག་ནས་འོང་བ་རྐྱང་རེད་འདུག ཁྱད་པར་དུ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་བའི་སྲིད་དབང་གིས་ད་བར་དུ་བྱབས་ཤིང་བཅུམ་སྟེ་འོང་ བ་ཡིན་ལ། དེང་སྐབས་ཚད་ལྡན་མང་གཙོའི་གཞུང་ཞིག་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་བ་ཡིན་ ནའང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཞེས་བོས་ཡོང་དུས་མིང་ཟུར་གྱི་དགའ་ལྡན་ཞེས་པ་འདིས་ཅི་…
སྒོམ་སྡེ་ལྷ་རམས་པ
———–
དེ་ལས་མང་བ་། “ཏུན་ཧོང་དང་དེ་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆའི་སྐོར།” »
གཉན་མདང་ཕོ་ཉ
——–
༼གཞས་ཚིག༽
ནགས་རྒྱ་རྫོང་ནང་གི་བྱེའུ་ཆུང་འཇོལ་མོས།།
ས་ཐག་རིང་སོང་བའི་ཁུ་བྱུག་ཚོགས་ལ།།
ཡིད་སྐྱོ་གདུང་སྟོང་གིས་ཚ་འབོད་མ་གནང་།།
བྱ་ཁུག་ལོའི་སེམས་པ་མེ་ཡིས་ཚིག་བྱུང་།།
བྱ་འཇོལ་མོ་སྐྱོ་ས་རང་གི་ཚང་རེད།།
སྡུག་ཆེ་ཡང་ཉལ་ས་དྲོན་མོ་ཡོད་རེད།།
ས་མི་ཡུལ་འཁྱམ་པའི་ཞག་མལ་རེ་ལ།།
སྡུག་སྣ་དགུ་འདུག་ཀྱང་མིད་ནས་བསྡད་ཡོད།།
ཉི་མ་འཚོ། ནོར་གླིང༌།
ཟུར་ཞིག
༡
དགོང་དྲོ་དེར། རྒྱུན་ལྡན་ལྟར་ངས་རྟགས་འཇུག་གི་རྩ་བ་གྱེར་བཞིན་སོང༌། ཉིན་བྱེད་དབང་བོས་སླར་ཡང་མཇལ་བའི་འཛུམ་མདངས་ཤིག་སྟོན་བཞིན་འགྲོ་བར་ཉེ་ལ། མཐའ་འཁོར་ན་སྐྱེལ་མ་བྱེད་མཁན་གྱི་མཚམས་སྤྲིན་དག་འཚང་ཁ་རྒོད། དྲི་བཞོན་རྒྱུ་ཕྱོགས་ཤིག་གིས་ལུས་ཁམས་བདེ་ཞིང་ཁོར་ཡུག་སྐྱིད་པའི་སྣང་བ་ཞིག་བྱིན།
རྒན་ལགས་ཀྱི་ཤག་སྒོ་རྡུང་ཞོར་ཡང་བསྐྱར་ནམ་མཁར་བལྟས། བྱང་ཕྱོགས་ནས་སྤྲིན་ནག་མཐུག་པོ་ཞིག་གིས་སའི་གོ་ལའང་ཁྱུར་མིད་གཏོང་མི་འོང་ངམ་སྙམ་པའི་ཁྲོ་གཉེར་ཞིག་བསྡུས་ནས་ཡོང་གི་འདུག
སྒོམ་སྡེ་ལྷ་རམས་པ།
———–
ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ། (ལེགས་སྦྱར) ॐ मणि पद्मे हूँ ཨོཾ་ལ་ཨ་ཨུ་མ་གསུམ་འདུས་པས། རྡོ་རྗེ་གསུམ་མམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསུམ་མཚོན། (སྤྱིར་བཏང་ཨོཾ་ནི་པྲ་ཎ་མ་ཞེས་པ་རབ་བསྔགས་ཏེ
འདུད་པ་དང་ཕྱག་འཚལ་བའི་མཚོན་བྱེད་དང༌། གཞན་ཡང་བཀྲ་ཤིས་པ་དང་གཡང་གི་དོན་ནོ། །ཞིབ་པར་ཨོཾ་ཞེས་པའི་ཐད་དུ་གཟིགས) མ་ཎི་ནོར་བུ། པདྨ་ནི་མེ་ཏོག་པདྨ། མེ་ཞེས་པའི་རིང་ཆ་ནི་བྱིས་པས་མ་ལ་འབོད་པའི་ཚེ་གདངས་རིང་པོས་འབོད་པ་ལྟར། ཨེ་ཞེས་པ་རྣམ་དབྱེ་བརྒྱད་པ་འབོད་པའི་སྒྲ་ཡིན་པར་བཤད། ཧཱུྃ་ནི་བསྐུལ་བ་དང་འབོད་པའི་དོན་ཡིན་པར་གཞུང་མང་པོར་གསུངས་(གཞུང་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཐུགས་ཀྱི་ས་བོན་ཡིན་པར་ཡང་གསུངས)པས།
ཀྱཻ་ནོར་བུ་པདྨ་ཅན་(ཞེས་ནོར་བུ་ཆུ་ཤེལ་གྱི་ཕྲེང་བ་དང་གསེར་གྱི་པདྨ་ཕྱག་མཚན་དུ་བསྣམས་པའི)ལྷའི་མཚན་ནས་བོས་ཏེ་བདག་ལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་ཅིག་ཅེས་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ་བའོ། །མ་ཎིའི་མཇུག་ཏུ་ཧྲཱིཿསྦྱོར་མི་དགོས་ཤིང༌། སྦྱར་ན་ཡི་གེ་བདུན་དུ་འགྲོ་ཞིང་འདི་ལ་རྒྱུད་སྡེ་རྣམས་སུ་གཟུངས་ཡི་གེ་དྲུག་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་དེ། ཡི་གེ་དྲུག་གིས་སྦྱང་གཞི་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག སྦྱང་བྱ་དྲི་མ་དྲུག སྦྱོང་བྱེད་ལམ་ཕར་ཕྱིན་དྲུག སྦྱངས་འབྲས་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔ་དང་རྡོ་རྗེ་འཆང་སྟེ་རིགས་དྲུག་མཚོན། ཞིབ་ཏུ་བཤད་ན། (སྦྱང་གཞི་སེམས་ཅན) ཨོཾ་གྱིས་ལྷ་སྐྱེ་འཆིའི་(འཆི་ལྟས་སྐྱེས་ལྟས་ཀྱི)སྡུག་བསྔལ་སེལ། མ་ཡིས་ལྷ་མ་ཡིན་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི། ཎི་ཡིས་མི་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆིའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ། པད་ཀྱིས་དུད་འགྲོ་བཀོལ་སྤྱོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ། མེ་ཡིས་ཡི་དྭགས་བཀྲེས་སྐོམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ། ཧཱུྃ་གིས་དམྱལ་བ་ཚ་གྲང་གི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་ལོ།
ལྷ་རྩེ་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ། འཕགས་ཡུལ་གྱི་སྙན་དངགས་མཁན་ནག་མོ་ཁོལ་གྱིས་བརྩམས་གནང་བའི་ ་་དཔྱིད་ཀྱི་ཕོ་ཉ་་ ཀློག་འདོན་དང་དེས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་སྐོར་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་སྐོར་བགྲོ་གླེང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་དོ་སྣང་བྱུང་། གལ་སྲིད་ང་དེར་ཡོད་ན་དྲི་བ་ཡང་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཁྱེར་ནས་ཡོང་ས་རེད་དེ་ད་ཡིན་ན་དེ་འདྲའི་སྐལ་བས་ཕོངས། དཔྱིད་ཀྱི་ཕོ་ཉ་དེ་དུས་རབས་ལྔ་བའི་ཡར་མར་གྱི་མི་ཞིག་གི་བྲིས་རྩོམ་་ཡིན་ནའང་ད་ལྟའི་སྐབས་འདིར་ད་རུང་བོད་ཙམ་མིན་པར་རྒྱལ་སྤྱིའི་རྩོམ་རིག་ཐོག་གོ་གནས་ངེས་ཅན་ཞིག་བཟུང་ཡོད་པ་དེ་ཧ་ལས་པའི་དོན་ཞིག་རེད། རྩོམ་རིག་ཅིག་གི་སྒྱུ་རྩལ་ལ་མཚོན་ན་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་ནི་སེམས་ལྡན་ཞིག་གི་གཟུགས་པོའི་ནང་གི་ཟུངས་ཁྲག་བཞིན་རྩོམ་གཟུགས་ཧྲིལ་བོའི་ལུས་པོ་གང་སར་ཁྱབ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་ནི་རྩོམ་རིག་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཆེས་གནད་འགག་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་ནི་བཤད་མ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། རྩོམ་གང་ཞིག་སྐད་གཞན་དུ་བསྒྱུར་བའི་སྐབས་རྩོམ་གཞུང་ལ་འགྱུར་བ་ཐེབས་ཀྱི་མེད་ནའང་ཐོག་མའི་མ་སྐད་དང་མི་འདྲ་བར་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་གང་འཚམས་ཤིག་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ནི་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། དེ་ལྟར་ཡང་། དཔྱིད་ཀྱི་ཕོ་ཉའི་བོད་འགྱུར་དེ་རྩ་བའི་ཆ་ནས་ཚིག་དོན་གང་ཅིའི་ཐད་་གསོན་ཤུགས་ལྡན་ཞིང་གང་བྲིས་པ་དེ་རི་མོ་བཞིན་ཡིད་ལ་འཆར་རྒྱུ་ཡོད་པ། ཡིད་སེམས་དབང་མེད་དུ་གཡོ་འགྲོ་བ་ཞིག་འདུག་པ་དེའང་ལོ་ཆེན་བྱང་ཆུབ་རྩེ་མོ་དང་ཁོང་གི་སློབ་མར་གྱུར་བ་ལོ་ཆེན་ནམ་མཁའ་བཟང་པོ། ད་དུང་ཁ་ཆེའི་པཎཌི་ཏ་སུ་མ་ན་ཤྲྰི་བཅས་ཀྱི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་རྩལ་ལ་ཐུག་པ་ལོས་ཡིན། དཔྱིད་ཀྱི་ཕོ་ཉར་སྔོན་ཐེངས་མ་འགའ་ཤས་ཤིག་ལ་ཀློག་མྱོང་། བོད་ནང་དུ་ཨ་ལགས་དོར་ཞི་ཚང་དང་གཞན་ཞིག་ནས་དེ་ལ་འགྲེལ་བཤད་བྱས་པ་ཞིག་ཀྱང་མཐོང་མྱོང་།…
དཔལ་ལྡན་རྣམ་རྒྱལ།
དེང་དུས་སྤྱི་ཡོངས་ངོས་འཛིན་གྱི་ཆ་ནས་བསམ་སྐབས། སློབ་སྤྱི་ཞེས་པའི་མིང་འདི་སུ་ཞིག་ལ་ཐོགས་ཡོད་ན། དེ་ནི་གང་ཡང་རུང་བའི་ཤེས་རིག་སྡེ་ཚན་ཞིག་གི་གཙོ་འཛིན་ཞིག་དང༌། ཁོང་ལ་མཁྱེན་དཔྱོད་ཡངས་ཤིང་ཀུན་སྤྱོད་ཚད་འཕེར་ཞིག་དགོས་པ་སྤྱི་མཐུན་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང༌། དེ་རིང་བདག་གིས་གླེང་གཞིར་བཟུང་བའི་སློབ་སྤྱི་ལ་མཚོན་ན། དེ་ལྟ་བུའི་འོས་ཆོས་ཕལ་ཆེར་ཨེ་ཡོད་སྙམ་པས་དོགས་སློང་གི་ཚུལ་དུ་དཔྱད་འཇོག་ཕྲན་བུ་ཞིག་བྱེད་འདོད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སྐྱེན་པོ་ཞིག་འགོག་མེད་དུ་འཕྱུར། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང༌། སློབ་སྤྱི་ཁོང་གི་བསམ་པ་ནག་པོ་དང་སྤྱོད་པ་རྩུབ་པོས་བསླངས་པའི་སློབ་མའི་ལུས་སེམས་རྨ་ཁ་འཇོག་རྒྱུ་ཇེ་མང་ཇེ་སྡུག་ཏུ་སོང་བས། འདི་ལྟར་འབྲི་དགོས་པ་དེ་ཁོང་གི་བསམ་སྤྱོད་ལ་ཚོད་འཛིན་བྱེད་མཁན་མེད་པས་ཡིན་ལ། ཐོག་མའི་གླེང་སློང་གི་དགོས་དོན་སྙིང་བོའང་ཡིན་ནོ།།
༡༽ ངང་རྒྱུད་ཐུང་བའི་སློབ་སྤྱི།
དོན་ཆེན་སྒྲུབ་ན་ངང་རྒྱུད་རིང་དགོས་ཞེས་པའི་གཏམ་དཔེ་ལྟར། སློབ་སྤྱི་ཞིག་གི་ལས་འགན་གྱི་ཆ་ནས་གཞིགས་དུས། གལ་ཆེན་རང་བཞིན་དང་འགན་འཁྲི་ལྕི་མོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། དེས་ན། སློབ་སྤྱི་སུ་ཞིག་གིས་རང་བབ་འོས་འགན་དེ་སྒྲུབ་སྐབས། ངེས་པར་དུ་ངང་རྒྱུད་རིང་དགོས་པ་མ་ཟད། ངང་རྒྱུད་འཇམ་པོ་ཞིག་ཀྱང་དགོས་པ་ནི། སློབ་སྤྱི་དེའི་ལས་དོན་མངོན་གྱུར་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་མ་མཐའི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་རེད་མོད། ཡིན་ནའང༌། ད་ལྟ་ངས་གླེང་གཞིར་གྱུར་པའི་སློབ་སྤྱིར་མཚོན་ན། ངང་རྒྱུད་རིང་བོའི་བསམ་སྤྱོད་ཅིག་ཡོད་པ་ལྟ་ཞོག ཐ་ན་ངང་རྒྱུད་འཇམ་པོའི་གཤིས་ཀ་ཞིག་ཀྱང་མ་མཆིས། གང་གིས་ཟེར་ན། ཁོང་གིས་ལས་དོན་ཆེ་ཆུང་གང་ཞིག་བརྩམས་དང་རྩོམ་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར། བསམ་ཤེས་དང་བཟོད་སེམས། བསྟུན་ཤེས་དང་གུ་ཡངས་སོགས་ཅི་ཡང་མེད་པར་རང་སྣང་གང་ཤར་གྱིས་འཇུག་རྩོམ་བྱེད་རྐྱང་ཡིན་པ་དང༌། ད་དུང་སྔ་ཕྱིར་རྒྱང་གཟིགས་མི་བྱེད་པས་སྟོབས་ལས་ནོར་སྐྱོན་གྱི་ཕྱོགས་གང་མང་ཞིག་གི་གཡང་གཟར་ནང་དུ་ལྷུང་གྲབས་བྱེད་དུས། ལྷག་བསམ་དང་དཔྱོད་ལྡན་འགའ་རེས་འགྲིགས་མིན་དང་ལེགས་མིན་གྱི་དྲང་མོའི་བསམ་ཚུལ་ཕུལ་སྐབས། གློ་བུར་དུ་མེ་དཔུང་དམར་བོ་ཞིག་གི་མེ་ལྕེ་དགུང་ལ་འཕྱུར་བ་ནང་བཞིན། ཁོང་ཁྲོའི་གཞན་དབང་དུ་སོང་སྟེ། ཞལ་མདོག་དམར་ནག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཟད། ལྟ་ན་མི་བཟོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང་གཤིས་སྤྱོད་རྩུབ་པོ། བློ་སྣ་ཐུང་བའི་རང་མཚང་ལྷུང་ལ་བུད་པ་སྟེ། སློབ་སྤྱི་ཁོང་གི་ངང་རྒྱུད་ཐུང་བའི་མཚོན་ཚུལ་ཞིག་མ་ཡིན་ནམ།
ཀུན་ཕན་ཐེབས་རྩ་ཚོགས་པའི་ལ་རྩེ་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་བོད་རྩོམ་འདེམས་ཀློག་གི་གསལ་བསྒྲགས། ཀློག་མཁན། བྱམས་པ་དགེ་ལེགས་(གཅན་རང་སད།)། བཀླག་བྱ། སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉའི་ཤོ་ལོ་ཀ་འགའ། (ཞོར་དུ་སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཅི་ཐེབས་སྐོར་ལ་གླེང་མོལ།) ཀློག་དུས། གཟའ་སྤེན་པ། ཟླ་ ༩ བའི་ཚེས་ ༡༢ ཀྱི་ཕྱི་དྲོ་དུས་ཚོད་༣་་པ་ནས་ ༤།༣༠ བར།…
དེ་ལས་མང་བ་། “ཀུན་ཕན་ཐེབས་རྩ་ཚོགས་པའི་ལ་རྩེ་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་བོད་རྩོམ་འདེམས་ཀློག་གི་གསལ་བསྒྲགས།” »
འཇམ་དབྱངས་ནོར་བུ། བདག་གི་ཡུམ་ཆེན་བློ་དྲི་ལྷ་དབང་ཉིད་བཀྲས་ཐོང་གིས་གསུངས་པ་ལྟར་ལྷུག་པོར་བཀོད་པ།དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་དང་ང་རང་མཐའ་མའི་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་ནས་ད་བར་ལོ་མང་པོ་འདས་ཟིན་པ་རེད། ཕལ་ཆེར་མི་ལོ་དྲུག་ཅུ་ལྷག་སོང་ཡོད་ཚོད་འདུག དེ་ལྟར། ང་རང་ལ་དྲན་པ་ཞེ་དྲག་མི་འདུག ང་རང་ཁོང་ལ་ཐེངས་ཁ་ཤས་ལས་ཐུག་མ་མྱོང་ལ། དེ་དུས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་གུས་ཞབས་དང་ལྡན་པའི་བཀའ་མོལ་ཙམ་ཞུས་པ་རེད། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ནི་ངའི་ཇོ་ལགས་བསོད་ནམས་སྟོབས་འབྱོར་ལགས་ཀྱི་མཛའ་གྲོགས་དང་ཤེས་གྲོགས་རེད། ཇོ་ལགས་ཀྱིས་དགེ་ཆོས་ལགས་ལ་ཧ་ཅང་མཉེས་པོ་དང་བརྩི་བཀུར་ཞུ་བ་མ་ཟད། རྟག་ཏུ་ཁོང་གི་སྐོར་ང་ལ་གསུངས་ཀྱི་ཡོད། དམིགས་བསལ་ཁོང་གཉིས་བཀའ་མོལ་ལྷུག་པོ་ཞིག་བྱུང་རྗེས། དེ་ལྟར་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ནི་ང་ཚོའི་གཟིམ་ཤག་དང་གཟིམ་ཤག་གི་བཀའ་མོལ་ནང་རྟག་ཏུ་ཡོད་ཡོད་པ་རེད། ངའི་ཇོ་ལགས་ཁོང་ནི་སེམས་ལྤགས་སྲབ་ལ། སློབ་གཉེར་ཁོ་ནར་བརྩོན་པ། རང་གཤིས་འཇམ་པ།…
དེ་ལས་མང་བ་། “ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོ་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་སྐོར་གྱི་དྲན་ཤེས་ཐོར་བུ།” »
ཉི་མ་འཚོ༌། ནོར་གླིང༌།
བུད་མེད་ལགས། ཁྱེད་ལ་སྐྲ་རིང་མ་དང་བློ་ཐུང་མ་ཞེས་འབོད་དུས། ཁྱེད་ལ་ཁབ་མགོས་བཙུགས་པ་ལྟ་བུའི་ན་ཟུག་སྐྱེས་ཨེ་མྱོང༌། ཁྱེད་ལ་དགྲ་བོས་གཤེ་བ་ལྟར་གྱི་ཁོང་ཁྲོ་ཟ་ཨེ་མྱོང༌། སྐྲ་རིང་བ་ནི་ངའི་མཛེས་སྡུག་གི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན་པས་ཁྱེད་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་ཅིག་དང༌། བློ་ཇི་ལྟར་བློ་ཐུང་ན་ཁྱེད་ཀྱང་ང་དང་མིའི་རིགས་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པས་བློ་ཐུང་ཐུང་ལས་ཆུ་རྒྱུན་བཞིན་རིང་མོ་ཞིག་གཏན་ནས་ཡོད་མི་སྲིད་ཅེས་དྲང་བདེན་གྱི་གནས་ལུགས་ཤིག་བཤད་འདོད་སྐྱེས་མྱོང་ངམ།
བསྟན་འཛིན། ཀླུ་སྨྱོན་ལགས་ཀྱིས། ༼རང་རེའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་བུད་མེད་རྩོམ་པ་མོ་ཉུང་སྐྱོན་འདུག སྐྱེས་པ་རྩོམ་པ་པོ་མང་སྐྱོན་འདུག༽ ཅེས་པའི་བསམ་ཚུལ་ཐུང་ངུ་ཞིག་སྤེལ་བ་འདིར་གནད་འགག་ཡོད་ཀྱི་རེད་དེ། དགོངས་ཚུལ་གྱི་གཤོག་པ་རིང་དུ་བརྐྱངས་ཏེ། ༼མང་དྲགས་འདུག་མི་འདུག་དུས་བབ་ཟིན་བྲིས་ཚང་ལ་ཕེབས་དང་མཁྱེན་གྱི་རེད༽ཅེས་གསུངས་འདུག འདི་ནི་ངས་ལགས་སོ་ཞུ་མི་ཐུབ་པའི་གསུང་ཚིག་ཅིག་རེད། ཁྱེད་རང་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞིག་ཞུ་རྒྱུར། ཁྱེད་རང་ནི་དུས་བབ་ཟིན་བྲིས་ནང་གཞོན་སྐྱེས་མཁས་པ་ཞིག་ལབ་ནའང་འདྲ། རྩོམ་པ་པོ་རྒན་གྲས་ཤིག་ལབ་ནའང་འདྲ། ཁྱེད་རང་དུས་བབ་ཟིན་བྲིས་ནང་ཞུགས་ཤིང་བཞུགས་མུས་སུ་ཡོད་མཁན་ཅིག་གི་ངོས་ནས། དུས་བབ་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་པ་འདི་ཚོའི་ཤེས་དཔྱོད་ཀྱི་ཚད་དང༌། བསམ་བློའི་གཞི་རྒྱ། དམིགས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚད་བཅས་ལ་མཐོང་ཆུང་དང་ཁྱད་གསོད་བྱས་པ་ཞིག་རེད།…
སྤེལ་དུས། 2009-09-10 ཡོང་ཁུངས། མི་དམངས་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར། བོད་ལྗོངས་དང་། སི་ཁྲོན། མཚོ་སྔོན། ཀན་སུའུ། ཡུན་ནན་བཅས་ཞིང་ལྗོངས་ལྔ་ཡིས་ཞིང་ལྗོངས་ལས་བརྒལ་བའི“འཆལ་རྡུང་ལོག་སེལ”ཐད་མཉམ་ལས་བྱེད་པའི་ལམ་སྲོལ་གཏོད་ནས་གཙོ་གནད་ཁྲིམས་འགལ་པར་སྐྲུན་དངོས་པོ་གཞུང་བཞེས་གཏོང་བ་དང་ཞིབ་བཤེར་ནན་པོ་བྱེད་པ་དང་ཁྲིམས་འགལ་གྱི་པར་མ་དང་པར་དབང་རྐུ་རིགས་ལ་རྡུང་རྡེག་ནན་པོ་གཏོང་བའི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་ཏེ་རིག་གནས་ཁྲོམ་རའི་ཁོར་ཡུག་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་གཙང་མ་བཟོ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད། ཚེས་༦ཉིན་ལྷ་སར་སྐོང་ཚོགས་བྱས་པའི་ཞིང་ལྗོངས་ཁ་ཤས་ཀྱི“འཆལ་རྡུང་ལོག་སེལ”བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ནས་གསར་འགོད་པར་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ལྟར་ན། ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་རིང་ཞིང་ལྗོངས་ལྔས་ཁྲིམས་འགལ་གྱི་པར་དངོས་རྩིས་ལེན་དང་རྩ་མེད་བཟོ་བ་དང་པར་སྐྲུན་དངོས་པོའི་ཁྲོམ་ར་གཙང་བཤེར་དང་དག་ཐེར་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་ཁྲོད་གྲུབ་འབྲས་ངེས་ཅན་ཐོབ་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་རིག་གནས་ཁྲོམ་རར་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་བྱེད་པ་དང“འཆལ་རྡུང་ལོག་སེལ”བྱེད་པའི་དུས་བབ་སྔར་བཞིན་ཛ་དྲག་པོ་ཡོད། ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བོད་ལྗོངས་དང་། སི་ཁྲོན། མཚོ་སྔོན། ཀན་སུའུ། ཡུན་ནན་བཅས་ཞིང་ལྗོངས་ལྔས“འཆལ་རྡུང་ལོག་སེལ”གྱི་མཉམ་འགུལ་ལམ་སྲོལ་གཏོད་དེ་ཞིང་ལྗོངས་ཁག་གི“འཆལ་རྡུང་ལོག་སེལ”གྱི་ལས་དོན་ཁྲོད་ཆ་འཕྲིན་འབྲེལ་མཐུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་འཛུགས་པ་དང་འཐུས་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་ཁྲིམས་འགལ་གྱི་པར་སྐྲུན་དངོས་པོ་དང་པར་དབང་རྐུས་པའི་གྱོད་གཞི་ཞིབ་བཤེར་ཐག་གཅོད་བྱེད་སྐབས་བྱ་སྤྱོད་མཉམ་དུ་སྤེལ་བ་དང་སྦྲགས་ཞིང་ལྗོངས་བརྒལ་ནས་མཉམ་འབྲེལ་ཐོག་གྱོད་གཞི་ཞིབ་གཅོད་བྱས་ཏེ་མགྱོགས་ལ་ལས་ཆོད་ཆེ་བ་དང་རྡུང་རྡེག་གནད་ལ་འཕིགས་པའི་ལས་ཀའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཆགས་པ་བྱ་རྒྱུའི་གྲོས་ཐག་བཅད་པ་རེད།
ཉི་མ་འཚོ། ནོར་གླིང༌།
ང་ནི་ཡུལ་གྱར་བ་ཞིག་ཡིན། ང་ལ་ཁེར་རྐྱང་གི་སུན་སྣང་ཡོད། ང་ལ་དྲན་གདུང་གི་སྨྲེང་བ་ཡོད། ངས་རང་གི་འགྲུལ་བཞུད་ལ་བརྟེན་ནས། ས་མཐའ་ནས་ས་མཐའ་དེད་དེ། གནས་ལུགས་ཤིག་འཚོལ་གྱི་ཡོད། ང་ལ་མཚན་མོ་ལས་ལྷག་པའི་འཇིག་རྟེན་ཞིག་མེད་ནའང༌། ངས་རང་གི་ཚོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས། མདའ་མོ་བཞིན། མུན་པའི་འཇབ་རྒོལ་གཤེགས་ཏེ། མི་ཡུལ་གྱི་མཐོ་སར་འབུད་ཀྱི་ཡོད།
མ་མཐའ་ལ་ཡང་ལོ་ངོ་ ༥༠༠ འགོར་བའི་ནང་པའི་དགེ་སློང་ཞིག་གི་བེམ་པོ་འདི་བཞིན་རྒྱ་གར་ཧི་མ་ཅལ་མངའ་ སྡེའི་གེའུ་གྲོང་གསེབ་ནས་རྙེད་པ་རེད་ཟེར་ལ། རྒྱ་བོད་མཐའ་མཚམས་ཉེན་རྟོག་པས་རྙེད་པ་རེད་ཅེས་བཤད་འདུག People look at a mummy of a Tibetan Buddhist monk…
གཉན་མདང་ཕོ་ཉ།
————
༄༅། །ཕྱི་ལོ་༢༠༠༨་ཟླ་བ་༤་ཚེས་༡༡་དགོང་མོར་ང་རང་གཉིད་ནས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ངའི་འཁྲིས་ཀྱི་ཁ་པར་ལས་སུ་ཞིག་གིས་ཁྱོད་ལ་ཁ་པར་སླེབས་སོང་བའི་བརྡ་གཏང་བྱུང་། ངས་ཁ་པར་བླངས་ནས་ཉོན་དུས་ངའི་ནམ་རྒྱུན་གྱི་གྲོགས་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས། དེ་དུས་ངས་ཆུ་ཚོད་ལ་བལྟ་དུས་མཚན་མོའི་ཆུ་ཚོད་ ༡༡ རེད་འདུག དེ་ནས་ངེད་གཉིས་ཀྱིས་བརྗོད་གཞི་འདྲ་མིན་ཐོག་མཚན་གུང་ཆུ་ཚོད་དང་པོའི་བར་གཏམ་གླེང་ལྷུང་པོར་བྱུང་། དེའི་རིང་ཁོང་དང་ངས་སེམས་ ཚོར་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གླེང་རེས་བྱས་པའི་བར་མཚམས་ཞིག་ལ། ང་གཉིས་ཀྱིས་ནམ་ཞིག་འཆི་ངེས་པའི་དུས་དེར་ཇི་ལྟར་འཆི་སྲིད་པའི་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་བྱས། མཚམས་དེར་ངས་ཧང་སངས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཐོས་བྱུང་།
༼གྲོགས་པོ་ལགས། ཁྱེད་ཀྱིས་ཡི་གེ་འདི་འདི་ནས་ཀློག་མཚམས་བཞག་སྟེ། དེ་ཅི་ཞིག་ཡིན་པའི་ཐོག་ལ་ཚོད་དཔག་ཞིག་གནང་དང།༽ ་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
གཅན་བཟོད་རྒྱམ།
————-
ཁ་སྔོན་ངས་ལ་དྭགས་ཕྱོགས་སུ་འགྲུལ་བསྐྱོད་བྱས་པའི་ཟིན་ཐོ་ཞིག་མུ་འགོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་ཁ་བརྡ་དྲ་ཐོག་ནས་Turtuk (དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བའི་འཇར་མན་གྱི་བོད་རིག་པའི་མཁས་དབང་ A.H.Franckeཡིས་དེབ་ནང་དུ་turuk ཞེས་བྲིས་འདུག་པ་དང་གཅིག་ཡིན་ནམ་བདག་སྣམ་མོད་དཔྱད་པར་ཞུ།) དུར་དུག་གི་སྐོར་གྱི་རྩོམ་ཡིག་དང་མཆན་བུ་འགའ། ད་དུང་དྲ་ཐག་རེའང་མཐོང་བྱུང་བར་བསམ་ཚུལ་ཅུང་ཙམ་ཞུ་འདོད་བྱུང་།
སྤྱིར་ དུར་དུག་ཅེས་པའི་ཡུལ་འདིའི་མིང་བོད་ཡིག་ཐོག་ཏུ་ཇི་ལྟར་འབྲི་པ་ད་སྔོན་ཡིག་ཆ་ གང་ནས་ཀྱང་མ་མཐོང་བས་འདིར་དབྱིན་ཡིག་གི་སྒྲ་གདངས་ཅི་ཐོན་དུ་བྲིས་ཡོད། ལ་དྭགས་པ་དང་སྦལ་ཏེ་པ་ཚོའི་ངག་ལས་ཀྱང་དུར་དུག་འདྲ་བའི་སྒྲ་ཞིག་ཐོན་ཡོང་གི
དེ་ལས་མང་བ་། “དུར་དུག་(Turtuk) གིས་བོད་ལ་དཔྱ་ཁྲལ་འཇལ་དགོས་པ་རེད།” »
