དགེ་འདུན་རབ་གསལ།
———
ལོ་ངོ་བཞི་ཙམ་གྱི་སྔ་རོལ་ཞིག་ལ། ངེད་ཀྱི་སློབ་མ་ཞིག་གིས་ང་ལ། “ཁྱེད་ལ་བོད་ཡིག་གི་དེབ་དགོས་པས།” ཞེས་དྲིས་བྱུང་། སྤྱང་ཀི་ལ་ཤ་རང་རེད། “དགོས། དེབ་ག་རེ་རེད།”

“དེབ་གང་ཡིན་མི་ཤེས། བོད་ཡིག་གི་དེབ་རེད།”

ཉིན་ཁ་ཤས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ང་ལ་དེབ་སྐོར་གཅིག་འབྱོར། དེའི་ནང་ ༡༩༦༩ ལོར་དཔར་བའི་གཱན་དཱིའི་ལོ་རྒྱུས་བོད་ཡིག་མ་དང་། དེ་བཞིན་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་ཡོད་པའི་གཞུང་གི་རྩ་བ་འགའ་འདུག ང་ཧོན་འཐོར་དུ་བཅུག་པ་ནི། ༡༨༨༨ ལོ་དང་ ༡༨༩༠། ༡༨༩༥ ལོར་པོད་གསུམ་དུ་དཔར་བའི་ བརྒྱད་སྟོང་པའི་ལྕགས་པར་དེ་རེད། དེབ་གཟུགས་སྟོད་སྨད་གཉིས་འདུག ང་ནི་ལོ་ཚིགས་ཀྱིས་དྲན་པ་འཐོར་ནས། “དཀོན་མཆོག་གསུམ། རྒྱ་གར་ཀ་ལི་ཀ་ཏ་ན། བོད་ཡིག་གི་ལྕགས་པར་དུས་ཚོད་འདི་ཙམ་ནས་དར་འདུག་ཨང་།” བསམ་ཀྱིན་བསམ་ཀྱིན་རྒྱ་གར་བ་ ལོང་རྒིས་ཟེར་བའི་སྨད་གཡོག་གོན་མཁན་སྐོར་གཅིག་གིས་ཚ་བའི་ཁྲོད་དུ་རྔུལ་ནག་འཚེར་འཚེར་གདོང་དང་ལག་པ་སྣག་ཚས་གཡོགས་ཏེ་ རབ་འབྱོར་དང་རབ་འབྱོར་ཅེས་པའི་ཡིག་གཟུགས་འདི་དག་སྒྲིག་བཞིན་པ་ཞིག་མིག་ལམ་དུ་ཤར། ད་ ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་འགོར་བའི་དེབ་ཅིག་ང་ལ་ཡོད་སྙམ་ནས་སྤོབས་པ་བྱས་པ་མ་ཟད། གྲོགས་པོ་ཚོ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་བརྗོད་མྱོང་། དེབ་འདི་ནི་ asiatic society of Bengal ཞེས་པས་དེབ་ཕྲེང་སྐོར་ཅིག་བཏོན་པ་དེའི་ཁོངས་བཏོན་འདུག

དེ་ལས་མང་བ་། “བརྒྱད་སྟོང་པ། སྟོང་པ་ཆེན་པོ།” »

སྐྱོ་བྲག་དགའ་དབང༌།
འཇིག་རྟེན་ན་གཅེས་པ་རང་སྲོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྲོག་གི་རྣམ་བཞག་ཤེས་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡང་ད་བར་གཅིག་གྱུར་གྱི་ངོས་འཛིན་ཐུབ་མེད།
ཁོ་བོས་འདིར་ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་པའི་འདོད་ཚུལ་བཀོད་པ་ཡང་དཔེ་མཚོན་ཙམ་ཡིན།
སྤྱིར་ཚན་རིག་ལ་གང་ཟག་སོ་སོའི་བློ་རང་ག་བས་ནུས་ཚོད་ཀྱི་བརྟགས་དཔྱད་བྱས་པའི་གྲུབ་དོན་ལས་འདོད་ཚུལ་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཤིག་མེད་པ་བཞིན་སྲོག་གི་ངོས་འཛིན་ཡང་གཅིག་མཚུངས་མེད་མོད།
དེང་སང་གྲགས་ཆེ་བ་ལྟར་ན། གསེལ་ཞེས་པའི་སྐྱེ་རྡུལ་ཅན་ཡིན་པ་གཞིར་བཞག་ཐོག

དེ་ལས་མང་བ་། “ཆོས་དང་ཚན་རིག་གི་སྲོག །” »

སྦྲ་ནག་དོན་གྲུབ་ཚེ་རིང་།

“གོ་གྱ་ཕྱི་གྱ ཕྱིར་ནུར་ན་མྱི་བརྒྱ་ཤོང་། “འདི་ངའི་ཕ་ལགས་ཀྱི་གཏམ་དཔེ་ཞིག་རེད། ད་ནི་ང་ཚོའི་ཁ་བརྡ་བཤད་སའི་གོ་ཁ་དེ་ཆུང་འདུག་པས། གོ་གྱ་ཕྱི་གྱ་ ཕྱིར་ནུར་ནས་མི་བརྒྱ་ཤོང་བའི་འཆར་གཞི་ཞིག་དགོས་ས་རེད། ཁ་བརྡ་ནི།
ང་ཚོ་འཛོམས་སའི་གོ་ཁ་རེད། ང་ཚོ་འཛོམས་ནས་སེམས་ནང་གི་སྡུག་བསྔལ་བཤད་ས། དགའ་དུས་གླུ་ལེན་ས།
སྐྱོ་དུས་ཧོ་འདེབས་ས། སྙན་ངག་པ་ཚོས་སྙན་ངག་སྐྱོར་ས། ཡིང་རྨོངས་བ་དག་གིས་ཡིག་ནོར་འབྲི་ས། བྱིས་བ་ཚོས་གནའ་གཏམ་ལ་ཉན་ས། འདས་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གླེང་ས། མ་འོངས་བའི་ལུང་བསྟན་གནང་ས། ཕན་ཚུན་ལ་དགག་སྒྲུབ་བྱེད་ས། བསྟོད་བསྔགས་བྱེད་ས། བློ་འདྲི་ས། ལན་རྒྱག་ས་སོགས་ཐམས་ཅད་ཡིན།
ཁ་བརྡ་བྱེད་འགོ་ཚུགས་ནས་བཟུང་། བོད་ཡིག་གི་ཤེས་ཚད་མཐོ་རུ་སོང་། རྩོམ་ཡིག་འབྲི་མཁན་མང་དུ་སོང་།
བོད་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གསལ་ཏུ་སོང་། རང་གི་རིག་གནས་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་གོམ་ཁ་བརྟན་ཏུ་སོང་། མི་རིགས་ཀྱི་ལ་རྒྱའི་དཔུང་བ་སྦོམ་རུ་ཕྱིན། ཁེར་འདུག་དག་གི་བསུན་སྣང་ཆུང་དུ་སོང་། བཟའ་འཁོན་མང་དུ་སོང་བ་སོགས་ང་ཚོའི་འཚོ་བའི་ནང་འགྱུར་བ་ཕན་འབྲས་བརྗོད་དཀའ་བ་ཞིག་བྱུང་ཡོད།
ང་ལྟ་བུར་མཚོན་ན།

དེ་ལས་མང་བ་། “གོ་གྱ་ཕྱི་གྱ ཕྱིར་ནུར་ན་མྱི་བརྒྱ་ཤོང་།” »

གཡུ་དྲུག་དཀར། རྡ་ས།

དེང་སྐབས་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བློ་བཟང་སེངྒེ་ལགས་བཀའ་བློན་ཁྲི་བར་འོས་ཚུལ་ས་བསྒྲགས་གནམ་བསྒྲགས་བྱེད་ཀྱིན་འདུག དེ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་ཁོང་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཟུར་པ་རྗོར་ཇི་སྦུ་ཤི་དང་སྲིད་འཛིན་གཞོན་པ་ཨལ་རྒོལ། ལས་ཐོག་སྲིད་འཛིན་སྦི་རཀ་ཨོ་སྦ་མ་བཅས་སློབ་མཐར་སོན་པའི་ཧ་ལྦར་ཌི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་ནས་ཁྲིམས་ལུགས་སློབ་སྦྱོང་ཐོན་པ་དང་། བློ་བཟང་སེངྒེ་ལགས་ཀྱིས་རྒྱལ་སྤྱིའི་མཁས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་ཚོགས་སྡེ་ཁག མི་སྒེར། སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བཅས་སུ་བོད་དོན་གཙོ་བྱས་པའི་བརྗོད་བྱ་ཅི་རིགས་ཐོག་བགྲོ་གླེང་གནང་པའི་ཉམས་མྱོང་བཅས་ལ་གཞི་འཇོག་པ་འདྲ་ཡང་།

དེ་ལས་མང་བ་། “བློ་བཟང་སེངྒེ་དང་བཀའ་བློན་ཁྲི་བའི་སྐོར་ལ་ཚོད་ཚོད་ཀྱིས་སྐད་ཆ་རེ་བཤད་ན།” »

རྔ་བ་རྒྱལ་ཁམས་པ།

ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་ཁ་རྒྱུན་ཞིག་ཏུ༼རྨི་ལམ་མི་བདེན་རྨི་ལམ་རྫུན།། གཤིན་རྡོ་ཐོག་བཏང་བ་བརླ་ཐོག་ཡིན།།༽ཞེས་ཤོད་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར། སྤྱིར་རྨི་ལམ་ཟེར་བ་གཉིད་སད་ཚེ་ཅིའང་མེད་པས། ཆ་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་ཆེར་མེད་རུང་། སྐབས་ལ་ལར་རྨི་ལྟས་ཁྱད་པར་ཅན་རེ་ཟུང་གིས། དུས་གསུམ་གྱི་བྱ་དངོས་དང་འབྲེལ་བའི་ལྐོག་གྱུར་རིགས་ཀྱང་། གསལ་བོར་སྟོན་ཐུབ་ཀི་ཡོད་རབས་འདུག ངས་འདི་ནས་རང་གི་རྨི་ལམ་ཟིན་ཐོ་ལས། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བའི་རྨི་ལམ་ཞིག་ངོ་སྤྲོད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། རྨི་ལམ་འདི་ཉིས་སྟོང་ལྔ་ལོའི་རྨི་ལམ་ཚོར་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་དེ་ཡིན་སྟབས།

དེ་ལས་མང་བ་། “རྨི་ལམ་ཞིག་གི་གསང་བ་འཚོལ་བ།” »

ཟླ་ཀླུང་།

གྲོགས་མོ་ལགས། སེམས་པ་ནང་མཐུན་གྱི་གྲོགས་པོའི་བར་ཕན་ཚུན་སྐད་ཆ་ལྷུག་པོར་བཤད་པ་ན། མཚམས་མཚམས་རྣམ་དཔྱོད་གོང་འཕེལ་ཡོང་ཐབས་སུ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ལེགས་སྤེལ་ཉེས་འགོག་གི་བསླབ་བྱ་རྣམས་བཤད། མཚམས་མཚམས་སེམས་པ་སྐྱིད་པོ་ཆགས་བྱེད་དུ་འདྲ་མི་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་བོ་རྣམས་བཤད། མཚམས་མཚམས་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་སེལ་ཆེད་དུ་དངོས་བྱུང་ལོ་རྒྱུས་བདེན་པ་རྣམས་བཤད་དགོས་པ་ལས། དེ་རིང་ངས་ཁྱོད་རང་ལ་ག་འདྲའི་མཐོང་གི་ཡོད་པ་བདེན་པ་དེ་བཤད་ཀྱི་ཡིན།

དེ་ལས་མང་བ་། “ངས་ཁྱོད་ལ་མཐོང་སྟངས།” »

སྤོ་ལགས་དེ་དྲན་གི་འདུག་གས། ༐ཕྱུ་པ་སྐྱ་མདོག་ཅིག་གོན། མཚམས་རེར་ལག་པར་དབྱུག་པ་ཞིག་ཀྱང་ཐོགས། མི་ཚོགས་ལ་ཁ་བསྟན་ཏེ་བཀའ་བཀྱོན་གཏོང་། སྐད་ཆ་ལ་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཉན་པ་ཡིན་ན། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་བཤད་པའི་བཟོ་འདྲ་བོ། ཡང་བོད་ཀྱི་ཉེ་རབས་ཀྱི་གོད་ཆག་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པའི་བཟོ་འདྲ་བོ། ཡང་བོད་མི་རྣམས་ལ་རང་བཙན་ཆེད་ལས་ཀ་སྒྲུབ་དགོས་པའི་སྐུལ་མ་གཏོང་བའི་བཟོ་འདྲ་བོ། དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། ཁོང་ནམ་རྒྱུན་གཙུག་ལག་ཁང་གི་གསུང་ཆོས་རྭ་བ་དང་དེ་བཞིན་སུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སོགས་སྐད་འབོད་ཀྱི་སྐབས་སུ་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་གི་སུམ་མདོ་དེ་ནས་བཞེངས་ཏེ། མི་མང་ལ་བཀའ་བཀྱོན་བཏང་ཡོང་། ངས་ཁོང་གི་མཚན་མ་ཤེས། དེ་ལས་ཀྱང་། ཁོང་རྒྱལ་ཞེན་དང་རང་བཙན་གྱི་སྐུ་སྙུང་བཞེས་ཡོད་སྲིད་མོད་དེ་ཡང་ཞིབ་ཚགས་པོ་ཞིག་མ་ཤེས། ངས་ཤེས་པ་ནི། མི་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་ལ་ “དྭང་བླང་དགེ་བསྐོས་”ཞེས་འབོད་པ་དེ་རེད།

ཉིན་གཅིག་གྲོགས་པོ་ཞིག་གིས་ང་ལ་ཁ་པར་སླེབས་བྱུང་། ཁོང་གིས་ང་ལ། “ཁྱེད་ཀྱི་དེབ་ཅིག་ཡོད་པ་དེའི་མིང་ལ། འགྲོ་ སྐྱབས་བཅོལ་ལ་འགྲོ་”ཞེས་བཏགས་པ་དེ་ཡག་པོ་མི་འདུག་ཅེས་གསུངས་བྱུང་། ཡང་དེ་ནས་གཞན་པ་ཞིག་གིས་ང་ལ། ཁྱེད་ཀྱིས་སྒྲུང་རྩོམ་ཐ་ངེ་ཐུང་ངེ་བྲིས་པ་དེ་ཚོ་ལ་ཆ་རྐྱེན་འདི་དང་དེ་ཚང་མི་འདུག་གསུངས་བྱུང་། ད་དེ་ནས། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དབྱིན་ཇི་ཞེས་པའི་སྐད་དོད་ལ་ ཨིན་སྐད་དམ་ཨིན་ཇི་ཞེས་བྲིས་པ་དེ་འགྲིག་མི་འདུག་ཅེས་གསུངས་ཡོང་གི་འདུག དེ་ལྟར་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་བསམ་ཚུལ་བརྗོད་པ་འདི་ལ་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་། དེ་ནས་རང་གི་བློ་ཁ་དེ་སྤྱི་ཚོགས་གཞན་ཞིག་ཏུ་བསྐོར། སྤྱི་ཚོགས་དེ་གཉིས་བསྡུར། ཚུར་སླེབས་དུས་ང་ལ་བསམ་བློ་ཞིག་འཁོར་བ་ནི། ང་ཚོ་ལ་དྭང་བླང་དགེ་བསྐོས་མང་དྲགས་པ་ཞིག་མེད་དམ་དྲན། དེ་ཡང་། དྭང་བླང་དགེ་བསྐོས་འདི་ཚོས་སྤྱན་སྟོང་གིས་གཟིགས་ཏེ། སྙན་སྟོང་གིས་གསན། ཞལ་སྟོང་གིས་གསུངས་ཏེ་ཕྱག་སྟོང་གིས་གནང་ཡོང་དུས། ང་ཚོའི་བསམ་བློ་ལ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་མི་ཐུབ་པའི་འགོག་རྐྱེན་ཞིག་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཨེ་ཡིན། ཨོ། ང་ཡང་དྭང་བླང་དགེ་བསྐོས་གཅིག་ཡིན་དཱ།

དེ་ལས་མང་བ་། “དྭང་བླང་དགེ་བསྐོས།” »

[དབུ་མ་འོག་མ་ལོ་རིམ་དང་པོའི་དབྱར་ཆོས། ཕྱི་ལོ་༢༠༡༠ཟླ་བ་༨ཚེས་༡ནས་༣བར།]

____བེ་རི་དགེ་བཤེས་འཇིགས་མེད་དབང་རྒྱལ།

སྔོན་དུ་གླེང་བ།
མཁས་པའི་མདུན་སར་ངོམས་པའི་རྒྱན་གྱི་མཆོག།
ལག་ལེན་གསེར་གྱི་ཐིགས་པའི་ཉིང་ཁུ་གང༌།།
རིག་པ་དཔེ་ཐོག་འགོད་པའི་ལག་ལེན་གྱི།།
རྩོམ་ཡིག་འབྲི་ཐབས་མདོར་བསྡུས་བརྗོད་ལ་སྤྲོ།།
དེ་ལ་རྩོམ་རིག་ནི་ངག་གི་རིག་བྱེད་དང་འབྲེལ་བའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཤིག་ཡིན་ལ། རྣམ་གྲངས་འདི་ཉིད་མཁས་པའི་དཔང་རྟགས་དང༌། མཛངས་པའི་ལག་རྗེས་ཤིག་ཀྱང་ཡིན། མཁས་པའི་བྱ་བ་ལ་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ཉིད་དུ་བགྲང་ཞིང༌། དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཀྱང་རྩོམ་པ་ནི། མཁས་པའི་བྱ་བ་ཀུན་གྱི་ནང་ནས་ཆེས་གལ་ཆེའི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན།
རིག་པའི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཉིད་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ནང༌། དང་པོ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་དང༌། བར་དུ་ཇི་ལྟར་དར་བ། ད་ལྟར་ཇི་ཙམ་འཕེལ་བའི་བྱུང་རིམ་ནི་ཤིན་ཏུ་རིང་ལ། དེ་བཞིན་ཤར་ཕྱོགས་པའི་ནང་དུའང་རྩོམ་རིག་གི་བྱུང་དར་འཕེལ་གསུམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ནི་ཤིན་ཏུའང་རིང་པོ་ཡིན། བྱེ་བྲག་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གི་བྱུང་རིམ་ནི། བོད་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་འཕེལ་རིམ་མགོ་བཙུགས་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཞིང་དར་བ་དང༌། འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྒྱུད་རིམ་ཐུང་ཐུང་མིན་ལ། ཉུང་ཉུང་ཡང་མིན། བྱུང་རིམ་དེ་རིགས་ཕྱོགས་བསྡོམས་བརྒྱབ་ནས་ཞུ་ན། བོད་ཀྱི་གདོད་མའི་རྩོམ་རིག་དང༌། སྲོལ་རྒྱུན་རྩོམ་རིག རང་མོས་རྩོམ་རིག་གསུམ་དུ་འདུ་བ་ཡིན།

དེ་ལས་མང་བ་། “རྩོམ་ཡིག་འབྲི་ཐབས།” »