ཚེ་རིང་།
འཁྲུལ་སྣང་གི་རྐྱེན་གྱིས
རང་ཉིད་མི་མཐོང་ལ
འཁྲུལ་སྣང་གི་རྐྱེན་གྱིས
གཞན་དངོས་ཀྱང་ཇི་བཞིན་མི་མཐོང
སུ་ལ་འཁྲུལ་སྣང་ཡོད་ན
དེ་ལ་བདེན་པ་མེད་ལ
གང་ལ་བདེན་པ་མེད་པ་དེ་ནི
ཚེ་རིང་།
འཁྲུལ་སྣང་གི་རྐྱེན་གྱིས
རང་ཉིད་མི་མཐོང་ལ
འཁྲུལ་སྣང་གི་རྐྱེན་གྱིས
གཞན་དངོས་ཀྱང་ཇི་བཞིན་མི་མཐོང
སུ་ལ་འཁྲུལ་སྣང་ཡོད་ན
དེ་ལ་བདེན་པ་མེད་ལ
གང་ལ་བདེན་པ་མེད་པ་དེ་ནི
བདེ་པོ་འཚོས།
ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་གོ་ལ་ཟླུམ་པོ་འདིར། ན་གཞོན་གྱི་ལང་ཚོ་དར་ལ་བབ་པའི་སྐྱེ་བོ་གྲངས་ལས་འདས་ནའང་། སོ་སོའི་བསོད་ནམས་དང་དབང་ཐང་གིས་མི་ཚེའི་ཁ་ཕྱོགས་མི་གཅིག་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་ཡིན་དུས། དེ་ལ་ཧང་སངས་དགོས་པ་ཞིག་ཁྱོན་ནས་མེད། ལ་ལ་ཞིག་ནི་ཆུ་བོ་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ་ལྟར་གང་ལ་བཞུར་ནའང་མདུན་ནས་འགོག་མཁན་མེད་ལ་རྒྱབ་ནས་འདེད་མཁན་ཡང་མེད་པར་རང་གི་འདོད་མོས་ལྟར་མི་ཚེའི་རིན་ཐང་གི་ཆེད་དུ་རྒྱུ་བར་བརྩོན། ཡང་ལ་ཤས་ཤིག་ནི་མཁྲེགས་ཤིང་རྙིང་བའི་གནའ་བོ་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་གྲི་ཁ་ནས་ཕམ་ཉེས་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ། མི་ཚེ་ལ་སྙིང་པོ་ཡང་འདི་ལྟར་རྫོགས་དགོས་པའི་ངང་ཚུལ་ཡང་མང་པོ་ཞིག་མཐོང་ཆོས་སུ་ཡོད།
ཧི་མ་ལ་ཡའི་འཕྲུལ་སྨྱུག
མང་མང་འགྲོ་དྲུག་ཀུན་ལ་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྒོ་ནས།།
ཡང་ཡང་གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་ཚོགས་གཉིས་ལ་འབད་དེ།།
ནག་ནག་སྒྲིབ་གཉིས་མུན་པའི་གཡུལ་དཔུང་བཅས་བཅོམ་པའི།།
མཆོག་མཆོག་རྣམ་འདྲེན་ཤཱཀྱ་སེང་གེ་དེར་བསྟོད་དོ།།
འདུལ་བ་གཞི་ལས། དགེ་སློང་མདོ་སྡེ་འཛིན་པ་དང༌། འདུལ་བ་འཛིན་པ་དང༌། མ་མོ་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་མོ་ཐག་ཐག་ཆོས་བཤད་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར།
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། ཨ་འདུས་སྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ།
དེ་རིང་ཕྱི་དྲོ་བལ་ཡུལ་གྱི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་བའི་སྟེང་༸དཔལ་ས་སྐྱའི་༸སྐྱབས་མགོན་གོང་མ་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་བལ་ཡུལ་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནམ་ཐང་དུ་ཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད་ཡོད་པ་དང་། གནམ་ཐང་དུ་༸འཁོན་གདུང་སྐུ་བགྲེས་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་། སྐྱབས་རྗེ་དཀར་ཞབས་དྲུང་རིན་པོ་ཆེ། རྒྱལ་ཡོངས་གསུང་རབ་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་ངེས་སྟོན་པ་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་འབྱོར་ལྡན་གཙོ་བྱས་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་རིས་མེད་ཀྱི་མཁན་སྤྲུལ་ལས་བྱེད་དང་། དད་ལྡན་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོས་རྒྱལ་ཡོངས་གསུང་རབ་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་ཕེབས་བསུ་གཟབ་རྒྱས་ཞུས་ཡོད་པ་རེད།
དེ་ལས་མང་བ་། “༸ས་སྐྱ་བདག་ཁྲི་རིན་པོ་མཆོག་བལ་ཡུལ་ཏུ་ཆིབས་བསྒྱུར།” »
འཇམ་གཅེས།
ཆུང་མ་ལོའི་མངལ་ནས་སྐྱེས་པ་ནས་བཟུང་དུས་ད་ལྟའི་བར་དུ་བོད་བསྟན་སྲིད་སྤྱི་ལ་བཅང་པའི་ལྷག་བསམ་དང་ལ་རྒྱ་ཟེར་བ་དེ་ཚོའི་དྲི་ཙམ་མེད་ལ། རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཕྱིར། བྱས་རྗེས་ཡང་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཞིག་ག་ལ་ཡོད། ཐ་ན་ཉིན་གཅིག་གི་ལས་འགུལ་ཙམ་གྱི་ནང་དུ་རང་མོས་སམ་དང་བླངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཆ་ཤས་བླངས་མ་མྱོང་བའི་དུག་གསུམ་ཡོལ་རས་དམར་པོའི་འོག་ཏུ་སྦས་མཁན་གྱི་སེར་གཟུགས་པ་རེ་ཟུང་དང་། དྲྭ་འབུ་རེ་ཟུང་གིས་དེང་སྐབས་ཆོལ་ཁ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གཏིང་ནད་རྩོད་ཕྱིར། སྤྱི་སེམས་དང་ལ་རྒྱ། སྙིང་སྟོབས་དང་སེམས་ཤུགས། རྣམ་དཔྱོད་དང་ཉམས་མྱོང་སོགས་ཆ་ཚང་རང་ཉིད་ལ་མངའ་མདོག་བསྟན་སྟེ་
སྐྱོ་བྲག་དགའ་དབང་།
ཡུལ་བདག་ཆེན་པོ་གནོད་སྦྱིན་གང་བ་བཟང་པོས་བཟུང་བའི་ཡུལ། གངས་རི་རྩེ་རྒྱལ་གནམ་འདེགས་ཀྱི་ཀ་བ་འདྲ་བ། རྩམ་གྱི་ལྷ་སྒོ་མདུང་རྩེ་ཞེས་བྱ་བ། བོད་ཡུལ་དབུ་རུ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་ཡི་ཆ། རི་སྙིང་འབའ་རོམ་གྱི་གནས་ཡིན་པས་ན་བྱང་འབའ་རོམ་དུའང་གྲགས་པ། སྒྲ་སྒྱུར་གྱི་རྒྱལ་པོ་མར་པ་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོས་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་གནས་ཏེ། མར་པའི་རྣམ་ཐར་དུ། བྱང་དུ་ཕེབས་ནས་མར་པ་མགོ་ཡགས་ཀྱི་ཡུལ་རྩམ་གྱི་ལྷ་སྒོ་མདུང་རྩེ་བྱ་བར་གདན་ཕབ་ནས་ཆོས་མང་དུ་གསུང་། ཞེས་པ་ཡོད།
བསོད་ནམས།
ནང་དུ་ཡོད་ན་ཕྱི་རོལ་སྣང་བར་འཆར། །
ཕྱི་རོལ་འཇིག་རྟེན་སྨུག་པ་སྟུག་པོས་གཡོཊ། །
ཤིང་སྡོང་རྩེ་ཡི་བྱིའུ་ཆུང་འཇོལ་མོ་ཁྱོད། །
སུ་ཡི་སླད་དུ་ངུ་ངག་སྒྲོག་གིན་ཡོད། །
མགོ་ནས་ཚ་བ་མེ་ལྟར་མར་ལ་ལྡིང་། །
རྐང་མཐིལ་གྲང་བ་རླུང་ལྟར་ཡར་ལ་འཕྱོ། །
ཡོང་ཁུངས། བོད་ཀྱི་དུས་བབ།
གཟའ་ལྷག་པའི་ཉིན་ཀན་ལྷོ་གཙོད་ཉེན་རྟོག་ཁང་གི་སྒོ་ཁར་བོད་རིགས་སློབ་ཕྲུག་ཅིག་གིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གནང་སྟེ་སྐུ་གྲོངས་ཡོད་འདུག
ད་ལྟ་རང་གནས་ཚུལ་འབྱོར་གསལ་ལ། ཟླ་འདིའི་ཚེས་༡༧ ཉིན་གྱི་མཚན་མོའི་ཆུ་ཚོད་ ༡༢ སྟེང་། ཨ་མདོ་ཀན་ལྷོ་ཁུལ་གཙོད་གྲོང་ཁྱེར་ཉེན་རྟོག་ཁང་གི་སྒོ་ཁ་རུ། གཙོད་གྲོང་ཁྱེར་དུ་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བཞིན་པའི་རང་ལོ་ ༢༢ ཡིན་པའི་སློབ་བུ་ལྷ་མོ་བཀྲ་ཤིས་ལགས་ཀྱིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གནང་སྟེ་སྐུ་གྲོངས་ཡོད་འདུག
དེ་ལས་མང་བ་། “ལྷ་མོ་བཀྲ་ཤིས་ལགས་ཀྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གནང་འདུག” »
རྔ་བ་ཀུན་བཟང་སྒྲོལ་མ།
ལས་དབང་ལ་གས་ཆག་ཤོར་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་མ་ནས།
མཛེས་རྟོག་གི་རྣམ་རིག་ཅི་ཡང་མེད་པར་ང་ས་མཐར་རྒས།
རྒས་སོང་པའི་སེམས་པ་རྨས་མ་དེའི་ཕྱིར།
ངའི་ཚེ་སྲོག་གི་ངར་ཤུགས་ཧ་ཅང་རྒོད་པས།
མི་ཡུལ་ན་རྒྱབ་གཏོད་ཀྱི་སྤོབས་པས་ཕྱུག་ཀྱང་།
མཁྲེགས་འཛིན་གྱི་ས་མཐའ་འདི་ནས།
བདེ་པོ་འཚོ། (ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་)
གུས་མོ་ནི་རྒྱ་ནག་གི་བཙན་གནོན་འོག་སྟེ་རང་དབང་མེད་པའི་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་ནས་རྒྱ་གར་ནང་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཐབས་སྐྱོ་བའི་གནས་སྟངས་ཤིག་གི་འོག་ནས་འདི་ལྟར་རང་དབང་ལུང་པ་ཞིག་ལ་འབྱོར་ཏེ་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་ཤེས་བྱ་རིག་གནས་ལ་སྦྱངས་པའི་གོ་སྐབས་ཐོབ། ཡིན་ན་ཡང་། རང་ཉིད་ལ་གཞན་པ་ལྟ་བུའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་སྦྱངས་སྟོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སོགས་ཤེས་འཇོན་གང་ཡང་མེད་ན་ཡང་། རང་ཉིད་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་རང་ཉིད་ལའང་ཕྱོགས་གང་ས་ཅི་ཐད་ནས་བསལ་ཚུལ་དང་ཚོར་བ་མ་འདྲ་བ་རེ་ཡོད་ངེས་ལ་ཡོད་ཆོག་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད།
ཡོང་ཁུངས། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དྲ་རྒྱ
ལས་བྱེད་གསར་འདེམས་ཀྱི་བོད་ཡིག་ཤེས་ཚད་ཡིག་རྒྱུགས་ཀྱི་དྲི་ཤོག་སྒྲོམ་གཞི། (དུས་ཡུན་ཚོུད་ ༣ བསྡོམས་བརྒྱ་ཆ་ ༨༠)
ལེའུ་དང་པོ་རྩོམ་བྲིས།
*** ༡༽ བོད་མིའི་རང་དབང་སྒེར་ལངས་༥༢ པ་གཞུང་འབྲེལ་སྲུང་བརྩིའི་མཛད་སྒོའི་ཐོག་གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་བླ་ན་མེད་པའི་དབུ་ཁྲིད་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ནང་ཆེས་འགྱུར་བ་འགྲོ་བའི་གསུང་འཕྲིན་བསྩལ་སྨིན་བྱུང་བ་དེས་འཛམ་གླིང་ནང་གི་ཡོངས་གྲགས་མང་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་མཐུན་པ་ཇི་བྱུང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ཡིག་ཤེས་ཚད་ཡིག་རྒྱུགས་ཀྱི་དྲི་ཤོག་སྒྲོམ་གཞི།” »
སྐྱོ་བྲག་དགའ་དབང་།
གྲོགས་མཆོག་དམ་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་ད་དུང་ཕྱག་ལས་གཅིག་གདའ། དེ་ནི་རྒས་གསོའི་ཇོ་མཇལ་ལོ་རྒྱུས་རེད། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་དོན་གཙོ་གནད་ནི།
ཐོག་མར་ཇི་ལྟར་དྲན་པ། འཆར་གཞི་ག་འདྲ་བཞག་པ། ཆ་རྐྱེན་གང་དག་དགོས་པ། ལག་ལེན་ཅི་ལྟར་བྱས་པ། དཀའ་ཁག་ག་རེ་འགྲིམ་པ། ཐ་མའི་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ། རྒས་པར་སེམས་ཚོར་ཅི་ཡོད། གཞན་ལ་ཉམས་མྱོང་ལམ་སྟོན་ཏེ། ད་དུང་འཕྲི་སྣོན་ཅི་ཞིག་དགོས་མིན་ནི་རྩོམ་པའི་སྦྱོར་བར་དངོས་སུ་ཞུགས་པ་ན་གསལ་ཡོང་གི་རེད།
རྔ་རྒོད།
མཁས་བླུན་ཚང་མའི་མདུན་དུ། རྒྱུ་མཚན་གང་གི་ཕྱིར་ཏུ། སི་ཁོལ་ལཎ་ཌྲིས་རང་བཙན་དེ་མ་རེག་པའམ་དེ་མ་འདོད་པ་ཡིན་མིན་སྐོར་དེ་གོ་བདེའི་ཚིག་བཅད་མ་ཞིག་འདིར་བཀོད་ན་ལེགས་སྙམ་མོ།།
སྐད་དང་ཡི་གེ་ཁ་ཁ་མེད།།
ཆོས་ལུགས་རིག་གནས་གཅིག་པ་རེད།།
རང་བཙན་ཐོབ་ཀྱང་མ་ཐོབ་ཀྱང་།།
འགྲོ་མིའི་རང་དབང་སྔར་བཞིན་རེད།།
འབའ་སྲས། ༼སྔོན་མའི་འཕྲོས།༽

༼རྒྱ་གར་གྱི་བུ་མོ་མཱུ་ངྷ་དང་ཁྱི་ཡི་གཉེན་སྒྲིག་ལ་སྦྱར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་བོ་ཀུན་མཚར་ཞེས་བྱ་བ།༽
ཡབ་གང་རྣ་བ་མཛེས་བྱེད་དུ།།
གཏམ་གྱི་མེ་ཏོག་ཨུཏྤལ་ཕྲེང་།།
བཞད་པས་རྒན་རབས་མེས་པོ་ཚོའི།།
རྣ་བ་དག་ཀྱང་མཛེས་པར་བྱས།།
འོན་ཀྱང་བུ་མོ་མཱུ་ངྷའི་ལས་དབང་ཆུ།།
དུག་དང་བ་ཚས་རྙོག་པར་གྱུར་བ་ཡིས།།
བསོད་ནམས།
གསུང་དབྱངས་སྙན་མོ་རྣ་བར་ལྷུང་དུས། །
སེམས་པའི་ཕུག་གི་གཏན་འདུན་རྙེད་སོང་། །
དྲན་པའི་རི་མོ་རྡོ་ལ་ཐོགས་ནས། །
བཀྲ་ཤིས་ཚིག་གིས་སྨོན་ལམ་བཏབ་ཡོད། །
བརྙན་སྒྲོན་མེ་ཏོག་འཛུམ་ཆུང་མཇལ་དུས། །
ཇི་ཙམ་བལྟས་ཀྱང་ཆོག་ཤེས་མ་སྐྱེས། །
དཔལ་དོན།
༼རྒྱ་མོ་ཞོའུ་ཕའེ་ཡིས་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླར་གྲོས་སུ་ཕུལ་བའི་འཕྲིན་ཞེས་པ་བཀླགས་རྗེས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ།༽
བོད་ཀྱི་རྒྱལ་སའི་མངའ་ཁུལ་གྱི་སྲིད་འཛིན་ལས་ཁུངས་དག་ལ་གུང་ཁྲན་ཏང་གིས་གཏིང་འཛིན་བྱས་པ་ནས་བོད་ཤོར་བར་ངོས་འཛིིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་བཞག་པ་ནས་རེད། དེ་ནས་བརྒྱུད་པའི་ད་ལྟའི་བར་དུ་རྒྱ་མི་དང་བོད་མིའི་དབར་གནས་ཚུལ་འགྱུར་ལྡོག་ཅན་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། ཐེངས་དང་པོ་བོད་མི་ཚོ་རྒྱ་མི་དང་འབྲེལ་འདྲིས་ཆེན་པོ་བྱེད་ས་དེ་ཇག་གཤིས་མ་དོར་བའི་དམར་དམག་སྤྲང་ཕྲུག་དག་རེད།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་མི་དང་རྒྱ་མིའི་གུང་རྒོལ་གྱི་བྱུང་བ་འདི་ལྟར་རེད།” »