ཁྲོ་གཏུམ།
མགོ་བོ་དགྱེ་དགྱེ་ཞེས་པའི་བར་སྣང་དུ
ཉི་རྡུལ་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རི་བོ་གཏུབ་ཅིང་འགྲོ
རེ་བའི་མིག་ཟུང་གི་མཐའ་མཚམས་སུ
ལས་དབང་གི་ལམ་ཁ་ཧ་ཅང་གྱ་གྱུར་འཐེན
ཁྲོ་གཏུམ།
མགོ་བོ་དགྱེ་དགྱེ་ཞེས་པའི་བར་སྣང་དུ
ཉི་རྡུལ་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རི་བོ་གཏུབ་ཅིང་འགྲོ
རེ་བའི་མིག་ཟུང་གི་མཐའ་མཚམས་སུ
ལས་དབང་གི་ལམ་ཁ་ཧ་ཅང་གྱ་གྱུར་འཐེན
ཁ་བ་མཚོ།
ཆར་བ་ཆད་སོང་། མིག་ཆུ་ཡང་མཉམ་དུ་ཆད་དམ།
ད་དུང་ཡོད་ཡོད་འདྲ་བའི་འཁྲུལ་སྣང་འདི་དག
སེམས་ཀྱི་ངོས་ལ་ཕབ་པའི་རྨ་ཁའི་རི་མོ་ཞིག་དང་འདྲ་བར།
རྫ་ཚེ་རིང་བཀྲ་ཤིས།

མདང་ནུབ་དམ་ཚིག་གི་སྐོར་གྱི་བགྲོ་གླེང་དེ་དག་ལས་འཕྲོས་ཏེ། ངས་ཡང་བསྐྱར་དམ་ཚིག་མདོ་རྒྱས་ཆེན་མོ་དང་རྭ་བ་བརྒྱད་པའི་བཅའ་ཡིག་གཉིས་ལ་ཚར་རེ་མཇལ་བ་ཡིན་ཏེ། ལར་གུས་པས་ནི་རང་གིས་ནམ་རྒྱུན་སྡོམ་པ་དང་དམ་ཚིག་གི་ས་མཚམས་ཆུ་འཚམས་ཡོད་ལ་མེད་ལ་དེ་ཚོ་དང་། སྔགས་པ་དང་རབ་བྱུང་གི་ས་མཚམས་ཆུ་མཚམས་མག་མོག་དེ་ཚོའི་ཐད་དུ་མནོ་བསམ་གཏོང་སྐབས་དཔལ་རོང་ཟོམ་གསུང་འབའ་ཞིག་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་མཇལ་གྱིན་ཡོད། སོ་སོས་གང་ཞིག་ཉམས་དང་སྦྱར་ནས་བླངས་པ་དང་སྤངས་པའི་ཕྱོགས་དག་ཀྱང་རུང་། གཞི་གང་ཞིག་དང་གང་ཞིག་ནི་འགལ་ཞིང་། གང་ཞིག་ནི་གང་ཞིག་དང་མི་འགལ་བའི་མཚམས་ལ་དཔྱོད་པ་ནའང་གཞུང་འདི་གཉིས་ལྟ་བ་ཁོ་ན་གནད་དུ་འཛིན་ཞིང་ཡོད། སྔགས་པའི་དམ་ཚིག་གི་
སྡིག་པ་ར་ཛ།
བོད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་དགོན་པ་ཧ་ཅང་གིས་མང་ཞིང་། དེར་གནས་སྡོད་བྱེད་བཞིན་པའི་གྲྭ་བཙུན་སྔགས་གསུམ་གྱི་སྡེར་གྲགས་པ་ཧ་ཅང་གི་མང་པོ་རེད། དགོན་པ་དྲུག་སྟོང་གཡས་གཡོན་ཞིག་གི་ནང་དུ་གྲྭ་བཙུན་འབུམ་བཞི་དང་དྲུག་སྟོང་བདུན་བརྒྱ་ཡོད་ཅེས་རྒྱལ་སྤྱིའི་གསར་ལམ་ཁག་ཏུ་བྲིས་འདུག བོད་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་གི་ལས་སྣེ་ཕལ་མོ་ཆེ་གྲྭ་བཙུན་ཆགས་ཤིང་། དགོན་པས་བོད་ཡོངས་ལ་དབང་བསྒྱུར། མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱི་དགའ་ལྡན་པའི་དགོན་པ་ཡོངས་རྫོགས་ས་གནས་དེ་གེའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བདག་པོ་དང་། ལྷ་ལྡན་སྡེ་བ་གཞུང་གི་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་དགོན་པའི་དབུ་འཛིན་རྣམས་བརྒྱུད་ནས་དར་སྤེལ་བྱས་པའི་ལུགས་སྲོལ་དེ་བྱུང་བ་རེད།
གཞུང་པ་ཚེ་དབང་བསོད་ནམས།
དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་གི་ལུང་པ་མང་ཆེ་བ་མང་གཙོ། ( Democracy ) ལམ་ལུགས་ནང་འགྲོ་བཞིན་པ་དང་། མང་གཙོ་དེ་ཡང་སྲིད་འཛིན་ལམ་ལུགས། (Presidential System ) དང་། གྲོས་ཚོགས་ལམ་ལུགས། ( Parliamentary System ) བཅས་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཡོད་པ་ནས་ཨ་རི་ལྟབུ་སྲིད་འཛིན་ལམ་ལུགས་དང་། རྒྱ་གར་ལྟབུ་གྲོས་ཚོགས་ལམ་ལུགས་བཅས། མང་གཙོ་དེ་ཡང་ཁྲིམས་ཡིག་གི་ལམ་སྟོན་འོག་གཞུང་སྲིད་སྐྱོང་དགོས་པའི་མང་གཙོ་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་བསྒྱུར་ ( Rule of Law ) འོག་འགྲོ་བཞིན་པ་དང་། མང་གཙོའི་ལམ་ལུགས་ནི་མི་ཚང་མར་འདྲ་མཉམ་གྱི་ཐོབ་ཐང་དང་། འདྲ་མཉམ་གྱི་འགན་དབང། འདྲ་མཉམ་གྱི་རང་དབང་དང་། འདྲ་མཉམ་གྱི་ཆེ་མཐོང་དང་། འདྲ་མཉམ་གྱི་གུས་བརྩི་དང་། འདྲ་མཉམ་གྱི་ཡིད་ཆེས་བཅས་ཡོད་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ངོ་མཚར་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་བོད་དུ་དུས་ཟིང་ལངས་ནས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་དབུ་འཁྲིད་འོག་ཁོང་གི་བཀའ་ཤག་ལྷན་རྒྱས་དང་བོད་མི་ཁྲི་བརྒྱད་ལྷག་
རྔ་བ་ཀུན་བཟང་།
ཉིན་ཞིག་གི་ཕྱི་དྲོར། ང་རྫི་བོ་ལ་སོང་ནས་ཕྱིར་ནང་ལ་ཐོན་དུས། ཕ་མ་གཉིས་ཀས་འཛུམ་མུལ་མུལ་ངང་འདི་ལྟར་བཤད། “ཞི་མོ་རྒྱ་གར་ལ་འགྲོ་ཨི་འདོད་གི ས་ཆ་སྐྱིད། ཟ་མ་ཞིམ།”ཞེས་བརྗོད། སྐབས་དེ་ལ་ངའི་དགའ་བ་སྟོང་གི་འཛུམས་མདངས་དང་ལྷན་ཏུ་“ཨ་མ་ང་ད་སོ་མ་འགྲོ་ན་འདོད་གི”ཞེས་བཤད། འོན་ཀྱང་བྱིས་པ་ནི་བྱིས་པ་རང་རེད། དེ་ནས་བརྩིས་ཏེ་མི་ལོ་ཉེར་དགུ་སོང་བའི་ད་ལྟའི་དུས་སུའང་ཕ་མ་གཉིས་ལ་ཐུག་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། འབྲོག་ས་དང་རྟ་ནོར་ལུག་ཡོད་ཚད་རྨི་ལམ་ནང་གི་མཛའ་བོ་བཞིན་མཐོང་མེད་རེག་མེད་ཏུ་གྱུར་བ་སུ་ཡིས་སུ་ལ་འཁང་ར་བྱེད། ལྷག་པར་དུ་བྱིས་པའི་དུས་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱིམ་དང་། གྲོགས་རྣམས་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་ཤ་རུས་ཁྲག་གསུམ་ན་ཟུག་པའི་རྣམ་ཤེས་ཤིག་ཡིན་པ་དེ་རིང་ངའི་གཉོམ་ལ་ཕྲ་བའི་སེམས་པས་བཤད་གིས། དུས་ནམ་ཞིག་ལ་བདག་གིས་རྩྭ་ཐང་དང་རི་འགོ་བརྒྱུད་ནས་རྫི་གླུ་དང་ལ་གཞས་བླངས་བ། དུས་སྐབས་དེའི་རྫི་བོ་རྣམས་མ་གཏོགས་དྲན་མཁན་མེད། རེད་དེ། དེང་སང་ཁོང་ཚོས་ཡང་བྱིས་པ་འགའི་ཕ་མར་གྱུར་བས། ལྷིང་འཇགས་ཀྱི་རྩྭ་ཐང་དང་རྟ་ནོར་འཚོས་ནས་བརྩེ་གླུ་ལེན་ཁོམ་ཞིག་ག་ལ་ཡོད། འདི་ནི་འཚོ་བ་རོལ་གནས་
སྡིག་པ་ར་ཛ།
བོད་པས་ཆབ་སྲིད་མི་ཤེས་པའི་རྟགས་དང་། ནོར་བ་ཆེ་ཤོས་དེ་མདོ་དབུས་ཁམས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཚོགས་པ་གསུམ་དུ་བསྒྱུར་བ་དེ་རེད། སྤྱིར་བཏང་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ས་ཁྱོན་ཆ་ནས་སོ་སོ་རེད། དེ་བསྒྱུར་བཅོས་གང་ཡང་བྱ་ཐབས་བྲལ་བ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་བསམ་བློ་མི་འདྲ་བ་སྣ་མང་རེད། དེ་ཕྱིར་ད་ལྟའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལང་ཕྱོགས་དང་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ངེས་པར་དུ་བསྒྱུར་དགོས་རེད།
ཆབ་སྲིད་ལང་ཕྱོགས་བསམ་བློ་མཐུན་པ་ཚོ་རང་འགུལ་གྱིས་འདེམས་སུ་གཞུག་དགོས། དཔེར་ན་རང་དབང་ཚོགས་པ། མང་གཙོ་ཚོགས་པ། བོད་གསར་ཚོགས་པ་སོགས་ཕྱེས་ཏེ། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་དུ་བཅུགས་ན། འདས་མ་འོངས་ད་ལྟ་དུས་གསུམ་གང་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་ན་ཆབ་སྲིད་བརྟན་པོ་དང་། གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་སེམས་ཤུགས་དམིགས་བསལ་ཞིག་བསླེབ་ངེས་པས། ཆོལ་ཁའི་ན་ཚ་ཆུང་དུ་འགྲོ་ངེས་རེད།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལངས་ཕྱོགས་ངེས་པར་དུ་བསྒྱུར་བཅོས་དགོས།” »
ནམ་མཁའ།

དེ་རིང་གི་འདིར་སེམས་ནས་འབྲི་འདོད་པའི་ཚིག་རྣམས། མགོ་གང་ཞིག་ནས་བརྩམས་ཏེ་མཇུག་གང་ཞིག་ནས་བསྡུ་དགོས་བ་ཡང་མི་ཤེས་མོད། འོན་ཀྱང་དྲན་ཐོ་ཞིག་གི་ཚུལ་དུ་འདིར་འགོད་ཀྱི་ཡིན།
ང་རང་སློབ་ཆུང་འགྲིམས་བཞིན་པའི་དུས་ཀྱི་དགུན་གནང་སྐབས་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ། གང་ལྟར་ང་ཚོའི་གྲོང་སྡེ་ཡི་མི་རྒན་གཞོན་ཚང་མའི་བོད་ལྭ་རེ་གྱོན་ཏེ་མཁར་སྒོ་འོག་མའི་མདུན་ལ་འདུ་འཛོམས་བྱས་རྗེས། ངའི་གྲོང་སྡེ་མི་ཚང་མ་འཇའ་མོ་སྡེ་བའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་མགོ་བརྩམས་སོང་། ཕྲན་ལྟ་བུའི་བྱིས་པ་མ་རབ་ཚོ་ཡང་ཁོང་ཚོའི་རྗེས་འདེད་བྱས་ནས་སོང་བ་ཡིན། འཇའ་མོའི་སྡེ་བའི་འདབ་རོལ་གྱི་ཆུ་རྐ་ཆེན་པོ་དེའི་རྐང་ལམ་བརྒྱུད་ནས་འགྲོ་དུས། དེ་རིང་ཕྲན་གྱིས་གསལ་བོར་དྲན་པ་ཞིག་ལ། སོ་སོའི་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ཕ་མ་ཚོའི་ལག་མགོ་འཇུས་ནས་ཁྲིད་སོང་བ་དྲན་གྱི་འདུག འཇའ་མོ་སྡེ་བའི་འོག་ནས་ལྕགས་སྒོ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་ནི་མགར་ཁང་རེད་ཅེས་མི་རྒན་པ་ཚོས་བཤད་ཀྱི་འདུག མགར་ཁང་དེ་ནི་འཇའ་མོ་སྡེ་བ་དང་ཐེ་བུ་སྡེ་བའི་བར་ན་འདུག ང་རང་མགར་ཁང་གི་སྒོ་འགྲམ་ལ་སླེབས་པ་ནི་ཐོག་མ་ཡིན་པ་མ་ཟད། ཐེ་བུ་སྡེ་བའི་ནང་འགྲོ་བ་ཡང་ཐོག་མ་རེད། ཐེ་བུ་སྡེ་བའི་གོང་རོལ་དུ་གྱང་ར་སྐོར་བའི་ར་སྟོང་མང་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་དེ་རིང་ད་དུང་ཡང་ངའི་ཡིད་ངོགས་སུ་གསལ་བོར་འདུག
རྔ་བ་ཀུན་བཟང་།

དེ་རིང་ནས་བཟུང་ཡང་ཟླ་འགའ་རྡ་ས་དང་ཁ་བྲལ་དགོས་སོང་ནི་རེད། ཞོགས་པ་སྔ་ཙམ་ལངས་ནས་མཛེས་བཟོ་སྟབས་བདེ་ཞིག་བྱས་ནས་བོད་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་འཚིག་ཇ་ཁང་ཞིག་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན། དུས་ཚོད་གཅིག་ཙམ་ལ་རྐང་ཐང་ལ་འགྲོ་དགོས། ལམ་ཞོར་ལ་ནགས་ཚལ་དང་བྱ་བྱིའུ་སྐད་སྒྲ་ལྷང་ལྷང་ལ་རོལ་བའི་དུས་བསྐལ་བཟང་པོ་ཞིག་བྱུང་།
དགེ་བོ།
སྔོན་གླེང་།
ང་ས་ཆ་འདིར་སླེབས་ནས་ཡུན་རིང་མ་འགོར་བར། ཡུལ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ང་ལ་བླ་མ་ཞེས་འབོད་ཀྱི་ཡོད་པར་དོ་སྣང་བྱུང་བས། སེམས་གཏིང་ནས་ཧ་ཅང་མི་བདེ་བ་ཞིག་བྱུང་། ང་ནི་བླ་མ་ཞིག་མིན་པར་མ་ཟད། གྲྭ་བ་ཞིག་ཀྱང་མིན་པས་ང་ལ་དེ་ལྟར་འབོད་པ་ནི་གཞི་རྩ་མེད་པ་ཞིག་རེད་སྙམ། འོན་ཀྱང་། ད་ལྟ་དེ་ལ་མི་བདེ་བ་མེད་པའི་ཁར། ད་དུང་དེ་ནི་ངའི་དངོས་མིང་ཡིན་པ་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་ཞིག་རང་གི་ངང་གིས་སྐྱེ་འོང་གིན་འདུག དེ་ནི་གཙོ་བོ་གོམས་པའི་དབང་གིས་ཡིན་སྲིད་ཀྱང་། རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡང་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།
སྡིག་པ་ར་ཛ།
ང་ཚོའི་མཁས་པ་ཚོ་དངོས་པོ་ལས་དངོས་མེད་འཆད་ལ་དགའ། ད་ལྟ་ལས་འདས་པ་འཚོལ་ལ་དགྱེས། འཁོར་བ་ལས་འཁོར་འདས་བཤད་ན་བདེ། ཡིན་ན་ཡང་རང་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་དངོས་ཡོད་རེད། ད་ལྟ་བ་རེད། འཁོར་བ་རེད།
མདོར་ན་ང་ཚོའི་ཟས་གོས་དང་། གནས་མལ། འཁོར་ཡུག ལོངས་སྤྱོད་མཐའ་དག་ད་ལྟ་བ་ཡིན་ཡང་། ཤེས་ཡོན་ནི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ཡར་སྔོན་གྱི་རྒྱ་གར་རིག་གཞུང་དང་། དུས་རབས་བདུན་པ་ནས་བཅོ་བརྒྱད་ཡན་ཆོད་ཀྱི་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དང་། དེ་དག་གི་འཚོ་བ་རེད། དེ་ཕྱིར་ང་ཚོའི་སློབ་ཚན་ནི་ཤི་ཟིན་པའི་མེས་པོ་ཚོའི་བསམ་བློ་དང་། ཁོ་པ་ཚོས་སྤྱོད་ཟིན་པ་ཤ་སྟག་ལས། ད་ལྟའི་འཚོ་བ་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པས། ཏག་ཏག་འགལ་བ་ལྟག་སྤྲོད་དུ་གྱུར།
བོན་རྒྱ་བསྟན་འཛིན་རབ་རྒྱས།
རྙོག་དྲ་ཆེན་པོ་ཡོང་དུས་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་གཏོང་བ་ནི་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ཁ་ཡག་ཤོས་དེ་ཡིན། རྙོག་དྲ་གང་ནས་ཡོང་ན་དེ་ལ་ལྷན་པོ་རེ་བརྒྱབ་ནས་ནམ་རིང་སྒྲུང་གིས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད། དེར་བརྟེན། སྐབས་འདིར་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་གཏོང་རྒྱུ་ལས་གདམ་ག་གཞན་མེད། སྤྱི་ཚོགས་འཁྲུག་འདུག ཡོད་ཚད་ཀྱིས་དཀྲུག་པར་རེམ་གྱིན་པའི་སྣང་བ་ཞིག་འདུག སྐབས་འདིར་དཀོན་མཆོག་དཔང་ལ་བཙུགས་ནས་དྲང་བདེན་གྱི་རྩོམ་ཡིག་ཅིག་བྲིས་ནའང་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཟགས་ཚར་འདུག སྐབས་འདིར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་མིག་ལམ་ནས་ཁ་དོག་ལ་དཀར་ནག་གང་རུང་གིས་ཁྱབ་པ་ཡོད་པས། ལན་རེར་དགོད་བྲོ་ཞིང་མཚམས་རེར་ཧང་སངས་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། ངས་ངོ་མས་བཤད་ཀྱིན་ཡོད།
དེ་ལས་མང་བ་། “ད་ནི་བློ་སྤོབས་ཆེན་པོས་འགྱུར་བ་གཏོང་རན་རེད།” »
སྡིགས་པ་ར་ཛ།
༡ བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་དུ་མི་བསད་ཁྲག་གི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏེ་ཞི་བའི་བཅིངས་གྲོལ་མིང་བཏགས་པ།
ད་ལོ་སྟེ་༢༠༢༡་ལོ་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་གྲོལ་བཏང་སྟེ་ལོ་བདུན་ཅུ་འཁོར་བའི་མཛད་སྒོ་འཚོགས་བཞིན་པའི་རྣམ་པ་མཐོང་བ་དང་། དེ་ལ་ཚོར་སྣང་མ་བདེ་བ་ཞིག་གིས་བཟི་སྟེ་ཉིན་ཤས་རིང་བསམ་བློ་བཏང་བ་ཡིན། ཞི་བས་བཅིངས་གྲོལ་བཏང་བ་ཞེས་པ་དེ་བོད་པ་གཏན་ནས་མ་བསད་པར་དབང་དུ་བསྡུས་པ་ལ་གོ་ཡང་། དེ་ནི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཞིག་ག་ལ་ཡིན། ༡༩༥༩་ལོར་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོང་བའི་ལམ་བར་དང་རྒྱ་གར་དུ་ས་མ་འཕྲོད་ནས་ཤི་བ་རྣམས་རོབ་རྩིས་བྱས་པ་ཡིན་ན་༨༧༠༠༠་ཁྲི་བརྒྱད་དང་བདུན་སྟོང་ཤི་འདུག འདི་ཡང་རྒྱ་ནག་བཙན་ཤེད་ཀྱིས་རང་ས་འཕྲོག་སྟེ། གཞན་ཡུལ་དུ་ཕུད་བཞག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད། ༡༩༩༤་ལོར་ཨ་རིའི་གསར་ཁང་ཞིག་ཏུ་བཀོད་པ་ལྟར་ན་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ཀུན་ཏུ་རྒྱ་དམག་གིས་བསད་པ་རྣམས་སྡོམ་༡༢༠༠༠༠༠་བྱེ་བ་གཅིག་དང་འབུམ་གཉིས་ལྷག་བསད་འདུག དེ་ལ་ཞི་བའི་བཅིངས་གྲོལ་ཟེར་བ་རེད་དམ།
རྔ་བ་ཀུན་བཟང་།
རྡ་ས་ནི་རི་མཐོ་ས་གཙང་གི་བོད་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན་ཟེར་ན་ཆོག་གི ། དེ་སྔ་གནས་འདི་ན་ཡུལ་སྐོར་དང་འགྲིམ་འགྲུལ་མཁན་ཧ་ཅང་མང་བས། ལྷོད་ལྷོད་བྱེད་ནས་བསྡད་ས་ལ་དེ་ཙམ་སྟབས་བདེ་མེད་པས། དམིགས་སུ་བཀར་ཏེ་ལོ་མང་པོ་བསྡད་མྱོང་མེད་མོད། ཚོགས་འདུ་དང་གུང་སེང་ཞོར་ལ་བསླེབས་པ་མ་གཏོགས་འགྲོ་བ་ཉུང་ཉུང་ཡིན།
རྔ་བ་ནས་མྱུག
ངས་ཐོག་མར་ཀརྨ་བ་ཞེས་པའི་བླ་མ་ཞིག་ཡོད་པ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཏེ་ངོས་ཟིན་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁ་གསལ་ཞིག་དྲན་རྒྱུ་མི་འདུག་ཀྱང་། ངའི་ཕ་ཡུལ་གྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་མཆོད་པའི་ཀུན་དགའ་རྭ་བའི་ནང་དུ་༧རྒྱལ་བ་དོན་གྱི་བདག་པོ་དང་པཎ་ཆེན་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀརྨ་པ་བཅས་ཀྱི་སྐུ་པར་བཤམས་མེད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཕལ་ཆེར་མེད། ངས་རྟག་ཏུ་དབུས་ཀྱི་ས་སྐྱ་བདག་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་དང་ཁམས་ཀྱི་ཀརྨ་པ་རྣམས་གཉིས་ཕ་ཡུལ་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་ཚོས་དད་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ནམ་བསམ་མྱོང་། དེ་ནི་ཡུལ་གྱིས་བསྐལ་བའི་བླ་མ་གཉིས་ལ་དད་པ་བྱེད་པ་ནི་ལས་སླ་བ་ཞིག་མིན་པས་ཡིན། ངས་ཀྱང་དད་པའི་གོ་རིམ་དེ་འདྲ་ཞིག་བརྒྱུད་དེ་ཀརྨ་པ་ཞེས་པའི་བླ་མ་དེ་ངོ་ཤེས་པ་ཞིག་ཡིན་ངེས། རྒྱ་གར་སྐྱབས་བཅོལ་དུ་མ་སླེབས་པའི་གོང་དུ་ངའི་བསམ་པར་རྒྱ་གར་དུ་བཞུགས་པའི་བླ་ཆེན་རྣམས་ལ་ངེས་པར་ཐེངས་གཅིག་མཇལ་དགོས་སྙམ་པའི་ཀུན་སློང་སྔོན་དུ་བཏང་བ་ཡིན། ས་མཐའ་འདིར་བསླེབས་རྗེས་ངའི་རེ་འདོད་དེ་མར་ངོའི་ཟླ་བའི་མཚུངས་ཟླ་གྱུར་བས་ས་མཐའ་འདིར་འབྱོར་ཏེ་ལོ་རྒན་བཅུ་ལྷག་གོ་མེད་ཚོར་མེད་དུ་གྱུར་ཡང་། ༧གོང་ས་མཆོག་དང་ཚེ་རབས་ལས་ཀྱི་བླ་མ་ལས་གཞན་བླ་མ་གཅིག་ལའང་ཆེད་དུ་མཇལ་མ་ཐུབ། ལོ་རེའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མཛད་སྒོ་རེ་ཚོགས་སྐབས་རྒྱང་ནས་ཀརྨ་པ་ཐེངས་ཁ་ཤས་ལ་མཇལ་མྱོང་ནའང་། ཁོང་ལ་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་སྐུའི་གཟི་བྱིན་ཞིག་དང་དད་པའི་འཁུན་བུ་སློང་ཞིང་ལག་པས་དབང་མེད་དུ་ཐལ་མོ་སྦྱོར་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་བ་ཡིན་པ་མཐོང་མ་ཐུབ། རྗེས་ཀྱི་ཕྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་བཅུ་གཉིས་བཅུ་གསུམ་ཞིག་གི་ནང་ཀརྨ་པ་དངུལ་གྱི་རྙོག་དྲྭ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ནང་དུ་ཚུད་ཅིང་། རྐྱེན་དེར་ཁག་བཞག་ནས་རྒྱ་གར་ཉེན་རྟོག་པས་རྒྱུད་སྟོད་ཀྱི་ཀརྨ་བའི་བླ་བྲང་སྔོག་བཤེར་བྱས་པའི་གསར་འགྱུར་དེ་གང་སར་ཁྱབ། སྐབས་དེ་དུས་དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་ཀརྨ་པ་གནས་སྟངས་དེ་ལས་ཐར་ཆེད་དུ་བོད་གཞུང་དང་བླ་ཆེན་དགེ་ལྡན་གསེར་ཁྲི་སོགས་བླ་ཆེན་རྣམས་དང་། བོད་མི་མང་མང་ཚོགས་ལ་ཀརྨ་པ་གནས་སྟངས་དེ་ལས་སྒྲོལ་ཐབས་ཀྱི་ནུས་པ་མེད་ནའང་སེམས་ནང་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེ་གནངས་སོང་།
གཡུ་སྒང་དགེ་འདུན་གྱིས།
(ཁ་དང་གྲུ་མོ་ནང་ལ་འཁོར་ཏེ། མཛུབ་མོ་ལྔ་བཅིང་ཁུ་ཚུར་བྱོས།)
སྤྱིར་ང་རང་ལ་མཚོན་ན་ཁྲིམས་དང་སྒྲིག་གཞི་ལ་རྒྱུས་མངའ་དང་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་ཞིག་མིན། སྤྱི་འཐུས་སྐབས་བཅུ་དྲུག་པའི་རྒྱུན་ལས་དང་ཁྲིམས་ཞིབ་པ་གསུམ་གྱི་རྙོག་གླེང་ལས་ང་ལའང་རང་བཞིན་གྱིས་བཅའ་ཁྲིམས་རིན་པོ་ཆེར་དོ་སྣང་སྤྲད་དགོས་པའི་ཚོར་ཤུགས་ཤིག་གིས་རྩོད་གཞི་རེ་རེ་བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་དགོངས་དོན་དང་མཐུན་མིན་ལྟ་འདོད་བྱུང་། འདི་ནི་ང་ལ་མཚོན་ན། བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་སློབ་ཚན་ཞིག་ནང་སྦྱོང་བྱས་པ་དང་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པས། ད་རེས་རྙོག་གླེང་འདིས་མང་ཚོགས་ལའང་ཁྲིམས་དང་སྒྲིག་གཞིའི་ཟབ་སྦྱོང་ཞིག་སྤྲད་ཡོད་ལས་ཆེ། རང་རྒྱལ་གཞན་ཕམ་གྱི་ལས་དོན་ཤ་སྟག་གི་འཐབ་ར་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ་བསྡད་ན་སྤྱི་བའི་ལས་དོན་མང་པོ་ཞིག་འཐུས་ཤོར་ལ་འགྲོ་བ་གདོན་མི་ཟ། འདས་པའི་ལོ་བཅུའི་ནང་ལ་མཇུག་བསྡོམས་ཤིག་བརྒྱབ་སྟེ། ད་ལྟའི་རྙོག་གྲ་འདི་ཐོག་མའི་མགོ་ཚུགས་ས་དེ་ནས་
ནམ་མཁའ།
དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་གི་ལོ་རབས་ཉི་ཤུའི་ནང་རྒྱ་ནག་སྲིད་གཞུང་གིས་དམར་ཤོག་ཚོགས་པ་བཙུགས་ཏེ། ལོ་ངོ་༡༠༠འཁོར་བའི་དུས་སྟོན་རྒྱ་ཆེན་ཞིག་བྱས་ཡོད། དགོད་བྲོ་བ་ཞིག་ལ། དུས་སྟོན་དེའི་ཐོག་ཏུ་རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་འགོ་ཁྲིད་ཞིའི་ཅིན་ཕེན་གྱི་གཏམ་བཤད་སྐབས། རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་ལོ་ངོ༢༠༠འཁོར་བའི་དུས་སྟོན་བྱེད་པའི་རེ་བ་ཁྱེད་རང་ཚོའི་ལག་ཏུ་ཡོད་པས། དེ་རིང་ནས་བཟུང་གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད་པ་རེད། འདི་ནི་ཞིའི་ཅིན་ཕེན་གྱི་རེ་བ་ཡང་ཡིན་ལ། ཁོའི་རྨི་ལམ་ཡང་རེད་ཟེར་ཆོག
ཞིའི་ཅིན་ཕེན་གྱིས་རྒྱ་ནག་གི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་མགོ་སྐོར་གཏོང་ཆེད། ཁོས་མུ་མཐུད་ནས་འདི་ལྟར་བཤད་ཡོད། རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པས་རྒྱ་ནག་མི་དམངས་ཀྱི་འཚོ་བའི་དཀའ་སྡུག་ཁྲོད་ནས་སྐྱབས་ཏེ། འོད་སྟོང་འབར་བའི་འཚོ་བའི་ལམ་ཆེན་དུ་བསྐྱལ་ཡོད་ལ།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་རྒྱ་གཉིས་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་ལ་བཞག་པའི་ལག་རྗེས་ཀྱི་ཁྱད་པར།” »
གོ་འཇོ་དབང་འདུས།
ལུས་ཀྱི་ཁྲག་སྲིན་འཁྲུགས་པའམ་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཉན་སྲིན་པརྤ་ཏ་ཞུགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་གཞན་ལ་འགོས་མགྱོགས་ཤིང་བཅོས་དཀའ་བའི་གདུག་པ་ཅན་གྱི་ནད་ལ་བྱ་ཞིང་། དེའང་ལུས་ཀྱི་ཁྲག་སྲིན་འཁྲུགས་པ་ལས་གཉན་ནད་འབྱུང་བར་བཞེད་པ་ཞིག་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་དུག་ཅན་སྲིན་བུ་པརྤ་ཏ་ལུས་ལ་གཉན་ནད་འབྱུང་བར་བཞེད་པ་ཞིག

རྩོམ་པ་པོ། རྫ་ཚེ་རིང་བཀྲ་ཤིས།
ཨ་ཧྥི་གྷན་ནི་སི་ཐན་དུས་འགྱུར་སྐོར། །
ཧ་ལམ་མ་མཐོང་མ་ཐོས་མེད་འདྲ་ཡང་། །
ས་ཆ་དངོས་ཀྱི་ཁེང་ལོག་དུས་ལོག་དེ། །
ཤ་ཚའི་ཡུལ་དུ་ཚང་མས་བྱེད་བཞིན་འདུག །
རྔ་བ་ཀུན་བཟང་།
རྩོམ་འདི་འབྲི་དུས། ཁྱེད་ཚོ་ཚང་མ་ལས་ཁུངས་ནང་ཡིག་འབྲུ་རེ་འགའ་ཞིག་ལ་མགོ་འཁོར་བའི་དུས་ཏག་ཏག་ཡིན་སྲིད། ང་ནི་རི་འདབ་གྱི་ཐོག་ཁང་གསུམ་ཅན་གྱི་ཁང་མིག་ཆུང་ངུ་འདིའི་ནང་ནས་གཉིད་ལས་སད་མ་ཐག་ཡིན། ཧ་ལམ་གཉིད་མཐུག་པོར་ཤོར་སོང་ན་ཐང་། དེ་ལྟར་གཉིད་ལས་སད་ཡོང་དུས། ཐོག་མར་རྐང་པ་གཡས་ཕྱོགས་ལ་སྐྱ་རེངས་ཀྱི་དྲོད་རླབས་ཕོག་པ་འདྲ་རྐང་པ་གཡོན་པ་ལས་གཡས་པ་དྲོད་བ་སྣང་།