དྲི་བ་འབུལ་མཁན། འགར་ཁྲི་བཙན།
དྲིས་ལན་གནང་མཁན། བོན་གྱི་དགེ་བཤེས་དོལ་པོ་ཕུན་ཚོགས་ཉི་མ།

དྲི་བ། ལྷོ་གཏེར་དང་དབུས་གཏེར་སྔོན་ལ་བོན་ལ་ཐེག་དགུའི་རྣམ་གཞག་སྟོན་པའི་གཞུང་དཔེ་ཡོད་མིན་ཁ་གསལ་གསུང་རོགས།
ལན། ཡོད། གཏེར་དཔེ་དེ་དག་སྔོན་ཡོད་པ་ཞིག་ཕྱིས་གཏེར་དུ་གཟིམས་པར་བཞེད།

དེ་ལས་མང་བ་། “བོན་གྱི་དགེ་བཤེས་དོལ་པོ་ཕུན་ཚོགས་ཉི་མ་ལགས་ཀྱིས་བོན་སྐོར་ལ་དྲིས་ལན་གནང་བ།” »

ཟླ་བ་ཚེ་རིང་།
—-ངྷ་སའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་ཐེངས་ལྔ་བར་ཕུལ།
 

སྔོན་གླེང་།

བདུན་ཕྲག་གཉིས་ཙམ་སྔོན་ལ། རྒན་ཆབ་གྲགས་ཕོ་ཉ་དང་གྲོགས་གསལ་ལེ་རྒྱལ་གཉིས་མཉམ་དུ། ཧྥ་རན་སིར་གནས་སྡོད་བུ་མོ་བསྟན་འཛིན་ཟླ་གསལ་ལགས་ཀྱིས་འཁྲབ་ཁྲིད་བྱས་པའི་གློག་བརྙན་ཞིག་ལ་ལྟ་རུ་ཕྱིན། ཐེངས་དེ་ཡོངས་ཁྱབ་ཀྱི་གཟིགས་འབུལ་ཞིག་མིན་པར། གློག་བརྙན་ཁྲོམ་རར་མ་བཀྲམ་སྔོན། འཁྲབ་ཁྲིད་པས་རང་གི་བརྩམས་ཆོས་ལ་ལེགས་ཉེས་གྱི་བསམ་ཚུལ་བསྡུ་ལེན་ཆེད་བསྐངས་པའི་”དཔྱད་གླེང་གཟིགས་འབུལ་”ཙམ་རེད།

དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ཀྱི་གློག་བརྙན་སྐོར་གླེང་བ།” »

ལོ་ཙཱ་བ་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ།

ཨ་རིའི་འོས་བསྡུའི་གྲུབ་འབྲས་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་ལ་འདར་སིག་ཅིག་རྒྱག་ཏུ་བཅུག་ཡོད་ལ། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཡང་དེ་ལྟར་རོ། །

ཁྲི་རམ་ལ་འོས་བསྡུའི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་འདི་ནི་ཨ་རིའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་དུ་བྱུང་མ་མྱོང་ཞིང་བློ་ཕམ་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན། འོས་བསྡུ་མ་བྱུང་བའི་སྔོན་དུ་ཆབ་སྲིད་དཔྱད་བརྗོད་པ་སུ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཁྲི་རམ་ལ་འོས་ཐོབ་པའི་ཚོད་དཔག་བྱས་མེད། མི་མང་ས་ཡ་མང་པོས་ཁྲི་རམ་ལ་འོས་བླུགས་ཏེ་སྲིད་འཛིན་དུ་བསྐོས་པ་འདིས་གནད་དོན་གཅིག་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད་ལ། དེ་ནི་ཨ་རིའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལས་དོན་མང་པོ་ཞིག་གཙོས་ཕྱི་དོན་སྲིད་བྱུས་ལ་འགྱུར་བ་ཤུགས་ཆེན་འགྲོ་དགོས་པ་དེ་ཡིན།

དེ་ལས་མང་བ་། “ཨ་རིའི་འོས་བསྡུས་འཛམ་གླིང་ལ་འདར་སིག་ཅིག་རྒྱག་ཏུ་བཅུག” »

ཉག་རོང་དོན་གྲུབ།

 
ཁ་རྩང་ནེའུ་ཡོག་གྲོང་ཁྱེར་ཁེན་སུ་ས་གནས་ལ། བོད་རིགས་དང་བོད་རིགས་སུ་གཏོགས་པ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་ཟས་མཆོག ལོ་འཁོར་མོག་མོག་གོག་རྐྱལ་ཟེར་བའི་ཟས་བཟང་འགྲན་བསྡུར་གྱི་ལས་འགུལ་ཞིག་སྤེལ་སོང་། ལས་འགུལ་འདི་ལོ་ལྔ་ཡི་གོང་རོལ་ལ། ཇེ་ཧྥིར་ཨོ་ལིག་ཟེར་བས་ཁོང་དང་གྲོགས་པོ་སུམ་ཅུ་སྐོར་མཉན་དུ་གནང་པ་ཞིག་རེད། ཉིས་སྟོང་བཅོ་ལྔ་ལོར་མཉམ་ཞུགས་པ་གཅིག་སྟོང་ཙམ་བྱུང་སྐད་འདུག རིམ་བཞིན་ཨ་མདོ་ཐབ་ཁང་དང་། ལྷ་ས་མགྱོག་ཟས། ཕ་ཡུལ་ཟ་ཁང་སོགས་ཀྱི་མོག་མོག་ལ་དགའ་རྟགས་ཐོབ་སྤྲད་པ་རེད།

དེ་ལས་མང་བ་། “མོག་མོག་གི་བྲོ་བ་དངོས་གནས་ཤེས་འདོད་ན། ཆོལ་གསུམ་ཟ་ཁང་ནང་ལ་ཕེབས་ཤོག” »

བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་ནས་ཧོར་ཚོ་སོ་དགུར་དབང་བསྒྱུར་བའི་སྐོར། (དཔྱད་རྩོམ་འདི་ནི་ཞང་ཞུང་སྒོ་པ་ཞེས་པའི་སྐད་འཕྲིན་ལས་བཤུས་པ་ཡིན།)

ཆིང་རྒྱལ་རབས་འཐོར་ཞིག་ཏུ་སོང་རྗེས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༩༡༢ལོར་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གིས་དེ་སྔའི་ཆིན་གོང་མའི་དཔོན་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་ཕྱིར་འབུད་བྱས་པ་དང་། ལྷ་ས་དང་ཁྱུང་པོ་སོགས་སུ་ཡོད་པའི་ཆིང་དམག་གི་སྒར་ཡང་མེད་པར་བཟོས། སྐབས་དེ་ནས་བཟུང་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གིས་ཐད་ཀར་ཧོར་ཚོའི་ཁུལ་དུ་དབང་བསྒྱུར་བྱ་འགོ་བརྩམས། སྤྱི་ལོ་༡༩༡༢ནས་༡༩༤༢ལོ་ནི་ཧོར་ཚོའི་ངོས་ནས་བཤད་ན་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་མཚམས་གསར་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་ལ་“བོད་དུས་”ཞེས་བརྗོད།༼༡༦༽

དེ་ལས་མང་བ་། “ཧོར་ཚོ་སོ་དགུའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་འཕེལ་སྐོར།༢ མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན།” »

༄༅། བོད་བྱང་ཐང་གི་ཧོར་ཚོ་སོ་དགུའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་འཕེལ་ལ་རགས་ཙམ་དཔྱད་པ།  (དཔྱད་རྩོམ་འདི་ནི་ཞང་ཞུང་སྒོ་པ་ཞེས་པའི་སྐད་འཕྲིན་ལས་བཤུས་པ་ཡིན།)

མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན་གྱིས་བརྩམས།          བདེ་ཁང་བསོད་ནམས་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་བསྒྱུར།

བོད་ཀྱི་བྱང་ངོས་སུ་གནས་པའི་ཧོར་ཞེས་པའི་ཡུལ་གྲུ་དེ་ནི་འཕོ་འགྱུར་ཆེ་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་ས་ཁུལ་ཞིག་ཡིན། རྩོམ་ཡིག་འདིའི་ནང་དུ་གླེང་བར་བྱ་བའི་དོན་ནི་དུས་རབས་ཉི་ཤུའི་ནང་གི་ས་ཆ་དེ་གའི་གནས་སྟངས་སྐོར་ཡིན་ཞིང་། གླེང་གཞིའི་འདིའི་སྐོར་ལ་ཉེ་ཆར་དཔར་སྐྲུན་བྱས་པའི་དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་ཤིན་ཏུ་འཛོམས་པོ་འདུག། ཧོར་གྱི་ས་ཁོངས་དེ་ཚོ་ཁག་སོ་དགུར་དབྱེ་སྲོལ་ཡོད་ལ་དེར་གནས་བཅའ་བའི་མི་རྣམས་ལ་ཧོར་པ་ཞེས་འབོད་སྲོལ་ཡོད།

དེ་ལས་མང་བ་། “ཧོར་ཚོ་སོ་དགུའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་འཕེལ་སྐོར།༡ མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན།” »

རྩོམ་འདི་ནི་ ཤརཏ་ ཅནྡྲ་ དས་ ལགས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་བརྡ་སྤྲོད་བསྟན་བཅོས་ “AN INTRODUCTION TO THE GRAMMAR OF THE TIBETAN LANGUAGE” ཞེས་པའི་ལྷན་ཐབས་ནས་བཤུས་པ་ཡིན། བསྟན་བཅོས་དེ་ ༡༩༡༥ ལོར་རྡོ་རྗེ་གླིང་དུ་པར་སྐྲུན་བྱས་འདུག དེབ་དེའི་གླེང་བརྗོད་དུ་ཁོང་གིས་སྐུ་ཞབས་ཀོ་རོ་ཤི་ ཅོ་མ་ལགས་ལ་བསྔགས་བརྗོད་བྱས་ཤིང་ཁོང་གི་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཡོད་པར་བཤད་པ་མ་ཟད། ཁ་སྐོང་བྱས་ཡོད་པ་བཤད་འདུག་ ཁོང་གིས་ ༡༩༡༡ ལོར་ཉི་ཧོང་གི་དགེ་སློང་ཨེ་ཀའི་ཀ་ཝ་གུ་ཅི་(Ekai Kawaguchi)བརྒྱུད་ནས་སི་ཏུའི་སུམ་རྟགས་ཀྱི་ཤིང་སྤར་འབྱོར་ལུགས་བཤད་འདུག ཁོང་ཅག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་སྐོར་ “བྱང་ཆུབ་གནས་མཇལ་”འདིར་ཡང་མདོར་ཙམ་གསལ་འདུག་པ་བཅས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུམ་བུ་འདི་མཁྱེན་རྟོགས་ཆེད་བཤུས་ཏེ་བཀོད་པ་དགེའོ།།

དེ་ལས་མང་བ་། “ཇའ་པན་བླ་མ་ཨེ་ཀའི་ཀ་ཝ་གུ་ཅིའི་བོད་ལ་བགྲོད་པའི་རྣམ་ཐར།” »

རོང་བོ་ཀླུ་རྒྱལ་གྱིས་སྒྲིག་སྒྱུར་བྱས།
 

རྒྱལ་ཡོངས་ལག་རྩེད་སྤོ་ལོའི་མཐུན་ཚོགས།
National Basketball Association

ལག་རྩེད་སྤོ་ལོའི་བྱུང་རིམ་ནི། ཕྱི་ལོ་༡༨༩༡ ལོར་ཁེ་ན་སྒྲའི་(Canada) ཡུལ་མི་འཇེམ་སི ནའེ་སི་མི་ཐི་(James Naismith)ཡིས་ཨ་མི་རི་ཀའི་མངའ་སྡེ་མ་སེལ་ཆིག་སེ་ཏྲི་(Massachusett)ཡི་གྲོང་ཁྱེར་སི་ཕི་རིན་ཧྥིས་ལི་ཌར་(Springfield)ནང་དུ་གསར་གཏོད་བྱས་པའི་ལུས་རྩལ་རྩེད་མོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། རྩེད་མོ་འདི་ཐོག་མར་གསར་གཏོད་བྱེད་དུས་རྩེད་མཁན་གྱི་མི་གྲངས་བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་པ་དེ། རུ་ཁག་གཉིས་ལ་བགོས་ནས་བརྩེས་ཡོད་ལ། དེ་དུས་རྩེད་མོ་འདི་ལ་སྒྲིག་གཞི་དོན་ཚན་བཅུ་གསུམ་ལས་མེད་ན་ཡང་།

དེ་ལས་མང་བ་། “ཨ་རིའི་རྒྱལ་ཡོངས་ལག་རྩེད་སྤོ་ལོའི་མཐུན་ཚོགས།” »