༄༅། །བརྟག་ཐབས་རིག་པའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཚོགས་འདུའི་སྒོ་འབྱེད་གཏམ་བཤད།
གསོ་རིག་སློབ་དཔོན་རག་རྡོ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན།
དེའང་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ནི་བོད་ཀྱི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་ཡིན་ཅིང་། ཆེས་སྔ་མོ་ནས་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་སོགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེང་གི་དུས་སུའང་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་འཚོ་འཆིའི་འགག་རྩའི་དུས་རབས་འཕོ་འགྱུར་གྱི་གཉན་འཕྲང་རིང་པོའི་ཁྲོད་དུ་བོད་མི་རིགས་རིག་གཞུང་དང་བཅས་པར་སྲོག་གི་ཆད་མཐུད་བྱེད་པོ་བཀའ་དྲིན་འཁོར་མཐའ་བྲལ་བའི་བྱམས་བརྩེའི་དྲོ་སྐྱིད་ཅན་གྱི་ཕ་ཡུལ་གཉིས་པ་ཡིན།
སྣང་ཤེས།
གར་སྟེགས་སྟེང་ནས་གུ་ཡངས་དཀྱེལ་ཆེ་བཤད།།
སྐད་འཕྲིན་ནང་ནས་ཁྱོད་ཤི་ང་གསོན་ཟེར།།
མཛུབ་མོའི་རྩེ་ནས་རྒྱུག་པས་ལེབ་རྡུང་བྲིས།།
འདི་འདྲའི་འཇམ་བློ་གཅིག་གིས་ག་ལ་ཚད།།
ཡར་ལ་བཏུང་བ་ཆང་དང་ཐ་མག་རེད།།
མར་ལ་སྐྱུགས་པ་སྤུན་ཟླ་ནང་འཛིང་རེད།།
{རང་འཚོལ་གྱིས་ཕབ་བསྒྱུར་བྱས།}
༧གོང་ས་མཆོག་གི་ཆིབས་བསྒྱུར་དང་། རྒྱ་གར་གྱི་ལངས་ཕྱོགས།
ཁེ་ཉིན་སྤྱི་ཟླ་ ༣ ཚེས ༣༡ ཉིན་རྒྱ་གར་ཌི་ཌི་གསར་ཁང་{DD news}གིས་༧གོང་ས་མཆོག་ཨཱ་སམ་དང་ཨ་རུ་ན་ཅལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་བའི་སྐོར་ལ་བཅར་འདྲི་ཞུས་པའི་གལ་ཆེའི་བརྙན་འཕྲིན་གསར་འགྱུར་ཞིག་སྤེལ་འདུག
གསར་ཁང་དེས་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱ་ནག་ཉམས་ཞིབ་པ་ཇཱཡ་དྷེ་བ་ར་ན་ཌེ་(Jayadeva Ranade)དང་། བོད་དོན་ཉམས་ཞིབ་པ་བིཇེ་ཀརན་ཏི་(Vijay Kranti)གཉིས་གདན་ཞུས་ཀྱིས་བཅར་འདྲི་ཞུས་འདུག
དོར་ཞི་གདོང་དྲུག་སྙེམས་བློ།
སྙན་ཚིག་རྩོམ་མཁན་མི་གྲངས་མི་ཉུང་བ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། འོན་ཀྱང་
༡ རྩོམ་པ་པོ་མང་ཤོས་ཤིག་ནི་གསར་དུ་རྩོམ་རིག་གི་ལམ་དུ་གོམ་པ་སྤོས་པ་དང་།
༢ རྩོམ་རིག་གསར་པའི་རྩོམ་སྟངས་དང་ནང་དོན་གཉིས་ཀར་ཚོད་བརྟག་བྱེད་པ་ལས་རང་ལ་ངེས་སྲོལ་ཞིག་ཆགས་མེད་པ་དང་།
༣ བོད་རང་གི་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོོང་མ་ཡིན་པའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཕྱོགས་ལ་ལྟ་རྒྱ་ཆུང་བ་དང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “རྩོམ་རིག་གསར་པའི་གནད་དོན་འགའ་ཞིག་གླེང་བ། (འོས་སྦྱོར།)” »
དོལ་པོ་པདྨ་དགོས་འབྱོར།
སྤྱི་ལོ་༢༠༡༧ ལོའི་ཟླ་༣ ཚེས་༢༤ ཉིན་བལ་ཡུལ་ནས་མཁའ་ལམ་ཐོག་སྐར་མ་བཞི་བཅུ་ཙམ་འགྲུལ་བཞུད་ཀྱིས་(བལ་ཡུལ་མི་སེར་ལ་རྒྱལ་ས་ཀ་ཐ་མནྜུ་ནས་པོག་རའི་བར་གནམ་གྲུའི་གླ་ཆ་༣༥༠༠ཡིན། དེ་མིན་རྒྱ་གར་བ་དང་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ལ་གོང་ཚད་འདྲ་མིན་འདུག)པོག་རར་འབྱོར། པོག་ར་ནི་ས་ཆ་མཛེས་སྡུག་ལྡན་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། བལ་ཡུལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཡུལ་སྐོར་སྤྲོ་འཁྱམ་ས་གནས་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་མོད། པོག་ར་ནས་གོམ་པ་བརྒྱབ་ཏེ་ཉིན་གསུམ་ཙམ་འགྲུལ་བཞུད་བགྱིས་ཚེ་བལ་ཡུལ་གྱི་གངས་རི་གྲགས་ཆེན་ཨར་ན་པུར་ན་དང་མ་ཚ་པུ་ཙར་སོགས་ལ་བསྐྱོད་ཐུབ་ལ།
རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན།
ཚེ་སྔོན་ལས་ཀྱིས་ཉེ་བར་བཅིངས་པ་ཡིས། །
བློ་ལྡན་སྐལ་བཟང་ཚོགས་རྣམས་གང་དག་གི། །
ཡེ་ཤེས་རྣམ་རིག་འདབ་མ་རྒྱས་པ་ལ། །
དྲིན་ཅན་མི་ཡི་རྗེ་བོ་དམ་པའི་དྲུང་། །
འདི་ན་ཁྱེད་ཀྱི་མཁྱེན་རབ་འོད་ཟེར་གྱིས། །
ལེགས་པར་བསྐྱངས་ཀྱང་འདི་ཕྱི་གཉིས་མེད་པ། །
བསམ་གླིང་ཚེ་རིང་ལྷ་མོ།
དེང་གི་བསྐལ་པ་སྙིང་མ་འབར་བའི་རང་མདངས་འདྲ་མིན་ཤར་བའི་དུས།།
འཇིག་རྟེན་འདིི་ན་འོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ནོར་བུ་ཆུ་ཤེལ་དབང་པོ་གང་།།
ས་སྟེང་གཙུག་གི་རྒྱལ་མཚན་མཐོན་པོར་འགྲེང་བར་འདོད་པའི་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་།།
བཀུར་སྟི་ཞབས་ཏོག་བརྒྱ་ཡིས་མཆོད་པའི་༸ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་༸གཙུག་ན་རྒྱལ།།
གངས་དཀར་རྒྱལ་སྲས།
ཁ་ཤགས་བཤད་ཅིང་བཤད་གར་འཁྲབ་དུས་སུ།།
སྤྱི་ཕན་བསམ་བློའི་མེ་ཏོག་མཛེས་པར་སྙམ།།
བྱེས་བཞུགས་བོད་མིར་སྤྱི་སྡིག་བྱས་པ་ཡིས།།
ཡིན་མདོག་མདོག་གི་གདོང་འབག་ས་ལ་ལྷུང་།།
དེ་ལས་མང་བ་། “གཏམ་མ་བཤད་གོང་ལ་འདང་ཞིག་རྒྱོབ། བཤད་ཚར་དུས་ཚིག་ལ་འཛིན་ཐབས་མེད། ” »
འཇིགས་མེད་གོ་ཆ།
ཨོ་སི་ཁྲི་ལི་ཡའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་རྣམས་ཀྱི་མདུན་སར་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ངང་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ལ་གཞིགས་ཏེ་བདེན་དོན་གྱི་ཞུ་གཏུག་ཐེངས་དྲུག་བར་ད་ལོ་ཕྱི་ཚེས་ཉི་ཤུ་དྲུག་གི་ཉིན་མགོ་བཙུགས་ནས་ཉིན་གསུམ་བར་ཟབ་སྦྱོང་དང་དབུ་ཁྲིད་རྣམ་པའི་མདུན་སར་ཞུ་གཏུགས་བྱས། ཞུ་གཏུགས་བྱེད་སྐབས་དབྱིན་སྐད་བཤད་དགོས་པས་རང་ཉིད་ལ་མཚོན་ན་དབྱིན་ཇི་སྐད་ཡིག་གི་ཤེས་ཚད་དམན་ཕྱིར་སེམས་ནང་དུ་བསམ་པ་ནང་བཞིན་མ་ཡོང་ནའང་རང་ཉིད་བོད་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་གཞིས་བཞུགས་བོད་མིའི་ངོ་ཚབ་ཡིན་བསམ་པའི་སྤོབས་པ་ཁུར་ནས་མཉམ་ཞུགས་བྱས་པ་ཡིན།
—-བཀྲ་ཤིས།
དབུས་ཡུ་རོབ་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ།
དབུས་ཡུ་རོབ་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་ (Central European University) ནི་ཨ་རི་དང་ཡུ་རོབ་མཉམ་འབྲེལ་མཐུན་ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས་ངོས་འཛིན་ཡོད་པའི་ལག་འཁྱེར་མི་འདྲ་བ་གཉིས་སྤྲོད་མཁན་གྱི་ཡུ་རོབ་ཁུལ་གྱི་ཆེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་
དེ་ལས་མང་བ་། “ཧང་གི་རེ་སྲིད་གཞུང་དང་དབུས་ཡུ་རོབ་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་དབར་གྱི་ལྟ་བའི་འགལ་ཟླ།” »
ཟངས་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས།
ཟངས་ཚུལ་ལག་རྩལ་ཞབས་ཞུ་ཁང་ནི། ཟངས་དཀརཿཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་སྣེ་ཁྲིད་པའི་ན་གཞོན་ལག་རྩལ་པའི་དཔུང་སྡེ་ཞིག་གིས་གྲུབ་པའི་ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་ཞབས་ཞུ་ཁང་ཞིག་ཡིན། ཚན་རིག་དང་ལག་རྩལ་དར་ཁྱབ་ཆེ་ཞིང་། སྔོན་ཐོན་དང་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་གོམ་ཁ་མགྱོགས་པའི་དུས་རབས་འདིར། ང་ཚོས་ཁུ་སུམ་པའི་ཁོར་ཡུག་འདིའི་སྟོང་ཆ་སྐོང་བར་འདོད་ཅིང་། ཀྱག་ཀྱོག་གི་ལམ་ཁ་ཡངས་པོར་གཏོང་བའི་རྨི་ལམ་གཏོང་གིན་ཡོད། དེ་བས། ང་ཚོས་དྲ་ཚིགས་གསར་བཟོ། དྲ་ཚིགས་ཀྱི་བར་སྟོང་དང་དྲ་མིང་ཉོ་སྒྲུབ། པར་རིས་སྣ་ཚོགས་བཟོ་སྒྲིག གློག་བརྙན་པར་ལེན་དང་སྒྲིག་སྦྱོར། དཔེ་དེབ་སྒྲིག་སྦྱོར་དང་པར་སྐྲུན།
ཏྲེ་ཧོར་ཐུབ་བསྟན།
བརྡ་འཕྲིན་ཅན་གྱི་དུས་རབས་འདིར་སྤྱི་ཚོགས་དང་རིག་གནས་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་གང་དུའང་དྲ་བས་མ་ཁྱབ་པ་ཞིག་མེད་ལ། དྲ་བ་ནི་ཉིན་རེ་བཞིན་ང་ཚོའི་འཚོ་བ་དང་ཁ་འབྲལ་ཐབས་མེད་པའི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་མི་རིགས་དང་རྒྱལ་ཁབ། ས་ཁུལ་དང་གླིང་ཕྲན་གྱི་མཐའ་མཚམས་མེད་པར་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོ་གཅིག་ཏུ་སྦྲེལ་ནས་ཡོད་པ་དང་དུས་མཚུངས། སྔར་ཡོད་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་སྤྱོད་ལམ་དང་དེའི་རིན་ཐང་ལྟ་བར་དོ་ཕོག་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཏེ་མི་སྒེར་དང་ཁྱིམ་ཚང་། ཐ་ན་མི་རིགས་དང་རྒྱལ་ཁབ་བཅས་ཕྱོགས་ཡོངས་ལ་གདོང་ལེན་གྱི་དཀའ་ངལ་གསར་པ་ཞིག་འཕྲད་བཞིན་པ་མ་ཟད།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་མི་དྲ་ཉུལ་བའི་སྤྱོད་ལམ་དང་ད་དུང་ཙི་ནའི་རྒྱུག་ཁྱི།” »
འབའ་སྲས།
བརྩེ་དུང་ཆུ་གོས་རྩེ་མོ་རུ།།
སྙིང་རྗེ་ཏོག་གི་རྒྱན་བཀོད་པའི།།
འཇའ་འོད་ལྟ་བུའི་སྒྱུ་འཕྲུལ་མ།།
སྒེག་པའི་ལྷ་མོ་དེ་ལ་འདུད།།
ཉིན་གང་ལས་ཀྱིས་ངལ་གྱུར་པའི།།
བསམ་འགྲུབ་མིང་ཅན་སྐྱེ་བོ་དེ།།
ཁྲོ་གཏུམ།
ཡར་བལྟས་རྫ་རེད
གངས་ཀྱི་ཅོད་པན་སྔར་ལས་དབུ་འཕང་མཐོ
རྫ་སྐེད་ནགས་རེད
ནགས་ཀྱི་གཡུ་ལོ་རི་བོའི་ལྟོས་དང་མཉམ
འདབ་རོལ་སྤང་རེད
རྐང་པའི་རྡོག་ལམ་གྱ་མ་གྱུ་ཡིས་ས་རྡོ་བཀད
ད་ལོའི་དབྱར་ཁ་ང་ཡི་རྣ་བའི་རྒྱབ་ཏུ་སླེབས་ན
དེ་ལས་མང་བ་། “དབྱར་ཁ་སླེབས་སོང་། རྣ་བའི་རྒྱབ་ཏུ་རླུང་བུ་གྲང་མོ་ད་དུང་བཞུར།” »
རྩེཿམུན་སེལ།
དང་པོ། གླེང་བྱའི་བསྡུས་དོན།
ལར། ཕྱོགས་རིས་ཞེས་པ་ནི། རྒྱལ་ཁབ་དང་སྤྱི་ཚོགས། ཁྱིམ་མཚེས་དང་གྲོང་སྡེ། ཉུང་ས་ཞིག་ནས་བཤད་ན། མི་གཉིས་ཙམ་གྱི་བར་ལ་ཡང་ཕན་ཚུན་མཛའ་བརྩེ་དང་ཡིད་ཆེས་ལྷོད་ཅིང་། དམིགས་འདུན་ཡལ་བར་སུབ་བྱེད་ཅིག་སྟེ། དཔེར་ན། ནམ་རྒྱུན་འུ་ཅག་གི་འཚོ་བ་དང་འབྲེལ་བའི་བཟའ་བཏུང་དང་། སྤྱོད་ལམ་བཅས་ཚུལ་བཞིན་མ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་ལུས་ཀྱི་འདུ་བ་རྣམས་འཁྲུག་པར་མ་ཟད།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་འཛིན་པ་འགའ་ལ་བཏང་བའི་ཉེན་བརྡ།” »
རྫ་ཆུ་སྔོན་མོ།
མ་གཞི་ནས་ཀླུ་མཁར་བྱམས་དང་ཁོའི་ལྟག་རྒྱབ་ཀྱི་མི་ཚོས་ཡུལ་དུས་ལ་ཚོད་རྩིས་ཀྱིས་མདུང་རྩེ་ནང་ཁུལ་འབའ་ཞིག་ལ་བསྐོར་བ་དེར། སྐབས་དང་དུས་ལ་དཔག་པའི་དགོས་པ་དམིགས་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོད་པ་གདོན་མི་ཟ་སྟེ། ཉེ་ལམ་ཀླུ་མཁར་བྱམས་ཀྱིས་སྐད་ཆ་ཞིག་གི་ལྡོག་ཕྱོགས་ནས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དཔྲལ་བའི་མིག་དང་ཁོང་གི་སྙིང་། ༸སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་མཆོག་ལ་ཟུར་ཟ་དམའ་འབེབས་ཀྱི་རྩོམ་རྙོག་ཅིག་དྲ་ལམ་དུ་བཞག་པས། རང་ཉིད་ལ་འཛམ་གླིང་གང་སར་གནས་པའི་བོད་མི་ཚོས་གནོན་ཤུགས་ཁ་རྡུང་ཕོག་པ་རེད།
དེ་ལས་མང་བ་། “ཀླུ་མཁར་བྱམས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་འདོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་རིགས་ལམ།” »
—-འབའ་སྲས།
སེམས་ན་སྡུག་ཆེ་ཁོག་ན་མེ་འབར།།
གདོང་ན་འཛུམ་དགོད་རྔུལ་ཆུའི་ཕྲེང་བསྟར།།
སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གདོང་གིས་མི་སྟོན།།
འབའ་སྲས་ང་ཡི་ཐུན་མིན་ཁྱད་ཆོས།།
དཔྱིད་ཀྱི་མེ་ཏོག་འཛུམ་མེར་བཞད་དུས།།
སྤྲིན་དཀར་འདབ་མ་མཁའ་ནས་འཕུར་དུས།།
སྙན་ངག་དོན་ལ་ཡོད་ཚད་གཏོང་མཁན།།
འབའ་སྲས་རྒད་པོ་དགོད་སྒྲ་ལྷང་ལྷིང་།།
—-རྔ་བ་ཀུན་བཟང་།
ཁེར་རྐྱང་བ། ཆང་འཐུང་ཨང་་་་་་(ཞེས་པ་ཐར་ལོའམ་ཡང་ན་རྩོམ་པ་པོ་ཞི་བདེ་ཉི་མ་ལགས་ལ་ཕུལ)
ཁེར་རྐྱང་བ། ཆང་འཐུང་ཨང་་་་་་་
ང་ཡང་ཁྱོད་ལྟར།
ཁེར་རྐྱང་ངང་ཆང་འཐུང་བཞིན།
ཆ་མེད་ས་མཐའ་ཞིག་ན།
དྭ་ཕྲུག་གི་འཚོ་བར་རོལ་བཞིན་ཡོད།
འོད་ཟེར་བསྟན་འཛིན།
ནམ་རྒྱུན་རླུང་འཕྲིན་ཉན་པར་དགའ་བོ་ཡོད། ཡིན་ནའང་། སྐད་འཕྲིན་དར་ནས་དེ་ལ་རིམ་བཞིན་འགྱུར་བ་ཕྱིན། ཁ་སང་ངོ་དེབ་ལས་རྒྱ་རིགས་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཟེར་བ་ཞིག་མཐོང་བས་ཉན། ཁོང་གིས་བཀའ་མོལ་གསུང་སྟངས་ཧ་ལས་པའི་ཡག་པོ། བོད་རིག་པའི་ཚོགས་ཆེན་དུ་ཉི་ཧོང་གི་མཁས་པ་ཚོས་བོད་སྐད་ཀྱི་ལམ་ནས་རྩོམ་ཡིག་བཀླགས་པ་དང་གཏམ་བཤད་བྱས་ན། ངོ་གདོང་མ་མཐོང་པར་དུ་བོད་པ་ཞིག་མིན་བསམ་མི་སྐྱེས་པར་བཤད་པར། ངས་དེ་ཙམ་ཡིད་ཆེས་བྱས་མྱོང་མེད། དེ་རིང་རླུང་འཕྲིན་ཉན་སྐབས་བོད་པ་གཙང་མ་ཞིག་གིས་བོད་སྐད་དག་མ་ཞིག་བཤད་ཀི་འདུག་མི་བསམ་མཁན་སུ་ཞིག་ཡོད།
