ཀུན་གྱིས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར། མཚོ་ངོས་ལས་སྨིས་བརྒྱད་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱ་བཞི་བཅུ་ལྷག་ཡོད་པའི་རི་བོ་ཇོ་མོ་གླང་མར་རྒྱང་སྐྱོད་དང་རི་འཛེག་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ལས་སླ་བོ་ཞིག་མིན་པར། རི་འཛེག་པ་རྣམས་ལ་མཚོན་ན། ལུས་པོའི་བདེ་ཐང་དང་། ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བརྡར། གྱོན་གོས། ཡོ་བྱད། ད་དུང་དུས་ཚིགས་དང་གནམ་གཤིས་དྲོད་གྲང་རན་པོ་སོགས་རང་བྱུང་དང་མིས་བཟོས་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པོ་ཞིག་ཡོད་ཐོག་དེ་གར་རི་འཛེག་དང་གོམ་བགྲོད་བྱེད་པ་ཡིན།
བུ་འཇོན་ཐང་ཅན་ཞིག་སྐྱེས་ནས་ལོ་ཆིག་སྟོང་འཁོར་བའི་རྗེས་དྲན།
སྤོབས་པ་མཐའ་ཡས།
དེ་ཡང་བོད་ཀྱི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་རིག་གནས་ཚོང་ལས་པ། འགྲན་ཟླ་བྲལ་བའི་ཁང་བཟོ་འཆར་འགོད་པ། ས་བདག་ཞིང་ཕྱུགས་ཀྱི་མ་རྩ་གསོག་གཉེར་བ་ཆེན་པོ། འགྲུལ་བཞུད་པ་དང་འཚོལ་ཞིབ་པ་གྲགས་ཅན། ངལ་རྩོལ་བའི་དཔེ་སྟོན་དབུ་ཁྲིད་ངོ་མཚར་ཅན་ལྷོ་བྲག་མར་པ་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ཉིད་སྐུ་འཁྲུངས་ནས་ལོ་ཆིག་སྟོང་འདས་ཟིན།
དེ་ལས་མང་བ་། “བུ་འཇོན་ཐང་ཅན་ཞིག་སྐྱེས་ནས་ལོ་ཆིག་སྟོང་འཁོར་བའི་རྗེས་དྲན།” »
བོད་མིའི་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ལས་འགུལ་ཆེན་མོའི་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས།
གནས་ཚུལ་མཁོ་གཏོང་བ། དགེ་བཤེས་སྨོན་ལམ་མཐར་ཕྱིན།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༣ ཟླ་༡ ཚེས་༢༩ ཉིན། རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་ཡོད་པའི་རྒྱ་གར་གྱི་གསར་འགོད་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་ཁང་དུ་(Press Club of India)བཀའ་སྤྱི་ཐུན་མོང་ནས་བོད་མིའི་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ལས་འགུལ་ཆེན་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཤིག་སྐོང་ཚོགས་གནང་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཡང་གོང་ཚེས་ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོ་ཆུ་ཚོད་༣ པའི་ཐོག་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལི་གསར་པར་ཡོད་པའི་རྒྱ་གར་གསར་འགོད་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་ཁང་དུ། བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོར་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་མཚོན་ཆེད་དང།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་མིའི་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ལས་འགུལ་ཆེན་མོའི་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས།” »
གསར་འགོད་བསྒྲགས་གཏམ།
གནས་ཚུལ་མཁོ་འདོན་པ། བློ་བཟང་ཆོས་གྲགས།
རྒྱ་གར་རྡ་རམ་ས་ལར་རྟེན་གཞི་བྱེད་པའི་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་བཀའ་ཤག་དང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཐུན་མོང་ནས་བོད་མིའི་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ཀྱི་ལས་འགུལ་འདི་བཞིན་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༣ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༣༠ ནས་ཟླ་ ༢ པའི་ཚེས་ ༢ བར་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལི་གསར་པར་གོ་སྒྲིག་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ང་ཚོས་ལས་འགུལ་འདི་སྤེལ་དགོས་པའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོར་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་མཚོན་བྱེད་དང་། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་ད་ལྟའི་བོད་ནང་གི་ཆེས་ཛ་དྲག་དང་ཡིད་སྐྱོ་དགོས་པའི་གནས་སྟངས་མཁྱེན་རྟོགས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཐོབ་ཐབས་ཆེད་དུ་ཡིན།
ཝི་སི་ཀོན་སིན་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭར་ ༼མལ་ཌི་སིན༽བོད་མིའི་རང་སྲེག་སྐོར་གསུང་བཤད།
གསུང་བཤད་བརྗོད་གཞི། བོད་ཀྱི་རང་སྲེག་དང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་འབོད་ཚིག་གི་འགྱུར་བ།
(Self-Immolations in Tibet: the Changing Language of Protest)
དེ་ལས་མང་བ་། “ཝི་སི་ཀོན་སིན་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭར་ ༼མལ་ཌི་སིན༽བོད་མིའི་རང་སྲེག་སྐོར་གསུང་བཤད།” »
བྷོ་པལ་གྲོང་ཁྱེར་ནང་བོད་དོན་མར་མེ་ཁྲོམ་སྐོར།
བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་
དེ་ལས་མང་བ་། “བྷོ་པལ་གྲོང་ཁྱེར་ནང་བོད་དོན་མར་མེ་ཁྲོམ་སྐོར།” »
༼ བོད་ཀྱི་གསང་བ་༽གསང་བ་ཡིན་ནམ། ཞར་བཀོད། གཅིག།
༼བོད་ཀྱི་གསང་བ་ཞེས་པའི་བརྙན་
ཉེ་ཆར་དྲྭ་ལམ་དུ་ཁྱབ་ཅིང་བོད་མིདེ་ལས་མང་བ་། “༼ བོད་ཀྱི་གསང་བ་༽གསང་བ་ཡིན་ནམ། ཞར་བཀོད། གཅིག།” »
བྱང་ཤར་ཁུལ་གྱི་ཞུ་གཏུག་རྗར་ཁནྜ་མངའ་སྡེ་ནས་མཇུག་བསྡོམས།
ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་༢༢ ཉིན་རྒྱ་གར་བྱང་ཤར་ཁུལ་དུ་བོད་
དེ་ལས་མང་བ་། “བྱང་ཤར་ཁུལ་གྱི་ཞུ་གཏུག་རྗར་ཁནྜ་མངའ་སྡེ་ནས་མཇུག་བསྡོམས།” »
མངའ་སྡེ་ཁག་གཉིས་ནང་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་དང་ཞུ་གཏུགས་ལས་འགུལ་སྤེལ།
བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་
དེ་ལས་མང་བ་། “མངའ་སྡེ་ཁག་གཉིས་ནང་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་དང་ཞུ་གཏུགས་ལས་འགུལ་སྤེལ།” »
བོད་ལ་སྐད་ ༢༥ ལྷག་་་་
ནོར་གླིང་ས་གནས་མི་མང་གིས་མར་མེའི་ཁྲོམ་སྐོར་གྱི་ལས་འགུལ་སྤེལ་བ།
བཀྲ་དོན་ནས།
ནོར་གླིང་ས་གནས་བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ངོས་ནས་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་། ཆོས་དད་རང་མོས། སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་། ༸གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བོད་ལ་ཕེབས་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་ཆེད་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གནང་མཁན་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་བོ་དཔའ་མོ་རྣམས་ལ་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ཀྱི་ལས་འགུལ་རབས་དང་རིམ་པ་སྤེལ་མུས་བཞིན། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༣ ལོའི་ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༢ ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད ༦ པའི་འཆི་མེད་དགའ་ཚལ་གླིང་གི་དགེ་འདུན་པ་དང་བཙུན་དགོན་སྒྲོལ་མ་གླིང་གི་བཙུན་མ།
དེ་ལས་མང་བ་། “ནོར་གླིང་ས་གནས་མི་མང་གིས་མར་མེའི་ཁྲོམ་སྐོར་གྱི་ལས་འགུལ་སྤེལ་བ།” »
མཚོ་སྔོན་ཉེན་རྟོག་པས་འཕགས་པར་ནག་མེད་ཉེས་འཛུགས་བྱས་འདུག
རེབ་གོང་མདོ་བ་མཁར་རྐྱ་སྡེ་བའི་འཕགས་པའམ། མིང་གཞན་ལ་གྲགས་པ་དར་རྒྱས་ཞུ་བ་སྒྲོལ་མ་སྐྱབས་ལ་རང་སྲེག་ངན་སྐུལ་བ་ཡིན་ཚུལ་མཚོ་སྔོན་རྒྱང་སྒྲོག་བརྙན་འཕྲིན་དྲ་བར་དེ་རིང་ཕྱི་ཚེས ༢༥ ཉིན་བཀོད་འདུག འཕགས་པས་རྒྱ་གར་དུ་སློབ་གཉེར་བྱེད་སྐབས་ཚོགས་པ་འདྲ་མིན་གྱི་ཚོགས་མི་ཁྱོན་ནས་བྱས་མྱོང་མེད་པ་མ་ཟད། མཐའ་གཅིག་ཏུ་སློབ་སྦྱོང་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཉམས་ཆུང་ཞིག་རེད་འདུག
དེ་ལས་མང་བ་། “མཚོ་སྔོན་ཉེན་རྟོག་པས་འཕགས་པར་ནག་མེད་ཉེས་འཛུགས་བྱས་འདུག” »
རང་ལུས་མེར་སྲེག་ཐད་ལ་བསྒྲགས་པའི་རྒྱ་གཞུང་གི་ཡིག་ཆ་ཞིག
མཁོ་འདོན་པ། བསོད་ནམས། ཡིག་ཆ་འདི་ནི་བོད་མིའི་རང་ལུས་མེར་སྲེག་ཐད་ལ་རྒྱ་ནག་གུང་ཁྲན་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཅོ་བརྒྱད་པ་ཟེར་བའི་སྐབས་སུ་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ཞིག་རེད་འདུག
རྒྱ་གར་དང་བོད་གཉིས་སྤུན་ཟླ་རེད། བོད་རྒྱལ་ལོ།
ཐད་གཏོང་གནང་མཁན། སྤྱི་འཐུས་ཨ་ཀྲུག་ཚེ་བརྟན།
ལྷོ་ཕྱོགས་ཞུ་སྐུལ་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་ནས་སྤོན་གྲི་ཅ་རིས་མངའ་སྡེ་འཛིན་སྐྱོང་བློན་ཆེན་དང་། གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་གཙོ་གནད་ཡོད་མི་སྣ་བཅས་ལ་མཇལ་འཕྲད་ཀྱི་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་གནང་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཡང་ཚེས་༡༨ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་༢ ཐོག„ཏ་མིའི་རྫི་སམ་འགམ་„ཚོགས་ཁང་དུ་ཧིན་བོད་མཛའ་འབྲེལ་ཚོགས་པའི་གོ་སྒྲིག་འོག་བོད་རིགས་༢༣དང་། རྒྱ་གར་མི་མང་༢༠༠ ཙམ་འདུ་འཛོམས་་ཐོག་མངའ་སྡེ་འཛིན་སྐྱོང་བློན་ཆེན་„ཐེ་རུབ་ཨན་ར་ག་ས་མིས’མཆོག་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་མཇལ་འཕྲད་གནང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “རྒྱ་གར་དང་བོད་གཉིས་སྤུན་ཟླ་རེད། བོད་རྒྱལ་ལོ།” »
མདོ་སྨད་འབོ་རའི་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་བོ་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་སམ་དཀོན་བྷེས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྐོར་གྱི་གནས་བསྡུས།
དེ་རིང་ཕྱི་ཚེས་ ༢༢ ཉིན་གྱི་བོད་ནང་གི་ཉིན་གུང་ཆུ་ཚོད་ ༡༢ སྟེང་། བོད་ཨ་མདོ་བླ་བྲང་འབོ་ར་རྒྱང་རིང་༼ཡུལ་སྐད་དུ་རྒྱ་ར༽སྡེ་བའི་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་སམ
ནོར་གླིང་ས་གནས་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་མི་མང་གི་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ཆེད་མཆོད་འབུལ་སྨོན་ལམ་ཚོགས་པ།
གསར་གནས་མཁོ་འདོན་པཿ བཀྲ་དོན།
སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༣ ལོའི་ཟླ་བ་ ༡ ཚེས་ ༡༨ ཉིན་བོད་རྔ་པ་ཁུལ་ཁྱུང་མཆུ་རྫོང་སྦྲ་ཆེན་ཡུལ་ཚོའི་རུ་ཁག་གཉིས་པའི་གཙོས་རུ་མའི་ཕ་ཀྱོག་པོ་དང་མ་གཡང་མཚོ་གཉིས་ཀྱི་བུ་གྲུབ་མཆོག་གིས་རྒྱ་ནག་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གནང་སྟེ་སྐུ་གྲོངས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་ཡོད་པར། ནོར་གླིང་ས་གནས་བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ངོས་ནས། ཚེས་ ༢༠ ཉིན་རེས་གཟའ་ཉི་མའི་དགོང་དྲོར། ནོར་གླིང་འདབས་འབྲེལ་འཆི་མེད་དགའ་ཚལ་གླིང༼ཁམས་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེིའི་དགོན་པ༽དུ་མཆོད་འབུལ་སྨོན་ལམ་ཚུགས་ཡོད་པ་དང་།
ཝ་ར་ན་སིར་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་སྐོང་།
གནས་ཚུལ་མཁོ་གཏོང་བ་རྨོག་རུ་བསྟན་པ།
ཕྱི་ཚེས་༢༡ ཉིན་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་བྱང་ཕྱོགས་ཞུ་གཏུགས་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་གནས་མཆོག་ཝ་ར་ན་སིར་འབྱོར། བོད་བསྟན་སྲིད་ཆེད་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གནང་བའི་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་བོ་དཔའ་མོ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་ཝར་ནའི་སཱ་ར་ན་ཐའི་བོད་དགོན་པར་བཞུགས་པའི་གདན་ས་གསུམ་གྱི་དགེ་འདུན་པས་བླ་མ་མཆོད་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ཚོགས་མཆོད་གྱི་སྒོ་ནས་མཆོད་འབུལ་སྨོན་ལམ་གནང་། ས་གནས་དཔོན་རིགས་ཁག་ཅིག་ལ་ཞུ་གཏུགས་ཀྱི་སྙན་ཞུ་སོགས་ཕུལ་ཏེ་བོད་ནང་གི་ཛ་དྲག་གི་དཀའ་ངལ་སྐོར་ཞུས།
གལ་ཆེའི་གསལ་བསྒྲགས།
གནས་ཚུལ་མཁོ་འདོན་པ། རྫ་ཚེ་རིང་བཀྲ་ཤིས།
མཉམ་མེད་ཤཱཀྱ་སེང་གེའི་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་ངོ་སྤྲོད་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐེ་ཝན་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པའི་ལས་འཆར་བཞིན་སྤྱི་ལོ་༢༠༡༣ཟླ་༣ཚེས་༡༥ཉིན་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དར་སྤེལ་གྱི་བགྲོ་གླེང་ཐེངས་གསུམ་པ་འཚོགས་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་བྱས་ཡོད། ཚོགས་ཞུགས་པ་ཐའེ་ཝན་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དྲ་རྒྱའི་བརྙན་འཕྲིན་གྱི་ཚོགས་ཞུགས་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་གཙོ་བྱས་པའི་ཐའེ་བཞུགས་བླ་གྲྭ་གང་མང་ཕེབས་གནང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཞུ།
གྲྭ་པ་བཞི་ལ་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་པའི་གནས་ཚུལ།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༣ ཟླ་༡ ཚེས་༢༠ ཉིན་བོད་ནས་གནས་ཚུལ་འབྱོར་བར། བོད་མདོ་སྨད་རྔ་པ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་
གནས་ཚུལ་འདི་ཞིབ་ཚགས་ཤིག་ཤེས་སམ།
༅།། རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་གསར་ལམ་ཁག་ཏུ་ཉེ་ཆར་ཀྲུང་དབྱང་ནས་སྲིད་བྱུས་གསར་པ། ”བྱེད་མི་ཆོག་པ་ ༥ དང་གཏན་འགོད་བྱེད་དགོས་པ ༡༧ ། ཡིན་ཕྱིན ༥ ཟེར”་བ་ཞིག་བཟོས་ཚུལ་བསྒྲགས་འདུག་མོད། ཅི་ལྟར་བཙལ་ཀྱང་ནང་དོན་ཞིབ་ཚགས་ཤིག་རྙེད་སོན་མ་བྱུང་བས། དོ་སྣང་ཅན་ཚོས་རྙེད་སོན་བྱུང་ན་གང་དུ་ཡོད་མེད་ཅིག་གསུང་རོགས།། དེ་བཞིན་ངའི་གྲོགས་པོ་ཞིག་གིས་གསུངས་ན་སྡོམ་ཁྲིམས་དོན་ཚན ༡༠ དང་གཏན་འབེབས་དོན་ཚན…