མཚམས་སྦྱོར་བ། ཤར་ཕྱོགས་ཁུག་རྟ།
༼ད་ཐེངས་དོལ་རྒྱལ་གྱི་སྐོར་ལ་གྲོས་ཆོད་དང་གཏམ་བཤད་བཅས་བཀའ་སྤྱི་གཉིས་ནས་གང་དྲག་གནང་འཆར་གཏན་འཁེལ་སོང། དེས་མི་མང་གི་སེམས་པ་དབུས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཕྱོགས་ཡོད་པ་ཐེ་ཚོམ་བྲལ། ཡིན་ནའང། ད་ཐེངས་འཛམ་གླིང་ལ་གྲགས་པའི་ཉེན་ཁ་ཧ་ཅང་ཆེ་པའི་འཐུས་ཤོར་ཚབས་ཆེན་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་བསུབ་ཐུབ་མེད་པས། ཨ་རིའི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ལགས་ལ་སྔར་ལམ་ལྟར་བཀའ་ཤག་གིས་ཉེས་པ་ག་རེ་གཏོང་གི་ཡིན་མིན་ང་ཚོས་ལྟ་དགོས་པ་རེད། གཤམ་དུ་གཞུང་འབྲེལ་གྲོས་ཆོད་ཆ་ཚང་བཀོད་ཡོད།༽
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༤ ཟླ་༣ ཚེས་༡༦ ཉིན་གྱི་བོད་ནང་གི་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་༡༡་༤༠ ཙམ་ལ་བོད་མདོ་སྨད་རྔ་པ་ཀིརྟི་དགོན་གྱི་གྲྭ་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན། རང་ལོ་༢༠ ཡས་མས་ཡིན་པ་ཁོང་གིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཐོག་བཟུང་བའི་དྲག་རྩུབ་ཅན་གྱི་སྲི་ཇུས་ལ་ངོ་རྒོལ་སྐད་འབོད་གནང་བཞིན་སྐུ་ལུས་མེ་རུ་སྒྲོན་ཡོད་འདུག ཁོང་གིས་ཨ་མདོ་རྔ་པའི་དཔའ་བོའི་སྲང་ལམ་དུ་ལུས་ལ་ས་སྣུམ་བྱུགས་ནས་མེར་བསྒྲོན་ཏེ་སྐད་འབོད་༼འབོད་ཚིག་གི་ནང་དོན་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང་།༽གནང་བཞིན་གོམ་པ་འགར་ཕེབས་ཡོད་ཀྱང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “དེ་རིང་བོད་མདོ་སྨད་རྔ་བར་བྱུང་བའི་རང་ལུས་མེར་སྲེག་གི་གནས་ཚུལ།” »
གནས་ཚུལ་མཁོ་སྤྲོད་པ། རྨེའུ་དཀོན་རྒྱམ།
དེ་རིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་འབྲེལ་མཐུད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་བཞི་བ་ལྡི་ལིར་མགོ་འཛུཊ་གནང་ཡོད་པ་དང་། ཚོགས་ཐོག་ཏུ་ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེ་རུང་གཏོང་ཐབས་དང་མ་འོངས་བོད་དོན་ལས་འགུལ་སྤེལ་ཕྱོགས་ཐོག་གཏམ་བཤད་བགྲོ་གླེང་བཅས་གནང་རྒྱུ་ཡིན་འདུག
དེ་རིང་ཕྱི་ཚེས་༡༤ ཉིན་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་༡༠།༠༠ ཐོག་ལྡི་ལི་བོད་སྒར་བསམ་ཡས་གླིང་མདོ་ཁམས་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག་ཚོཊ་ཁང་དུ།
དེ་ལས་མང་བ་། “རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་འབྲེལ་མཐུད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཚོཊ་འདུ་ཐེངས་བཞི་བ།” »
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། ཕུན་ཚོགས་ཚེ་རིང་།
༧གོང་ས་༧སྐྱབས་མགོན་༧རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མཆོག་རྗར་མེ་ནིའི་མང་གཙོ་དང་རང་དབང་མཚོན་པའི་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་ཏུ་ཞབས་སོར་འཁོད་གཏན་ཁེལ་བ།
བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་བསྟི་གནས་”རྗར་མེ་ནི་བོད་ཀྱི་ཁང་པ་”ནས་ཡུན་རིང་དུས་ཀྱི་ཕྲེང་བར་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་བཞིན། གཞིས་བྱེས་བོད་མིའི་དབུ་ཁྲིད་༧གོང་ས་༧རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་མཆོག་འདི་ལོའི་སྤྱི་ཟླ་ལྔ་པའི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ནས་བཅུ་དྲུག་བར་རྗར་མེ་ནིའི་གྲོང་ཁྱེར་ཧྥི་རན་ཧྥོར་ཊིར་ཞབས་སོར་འཁོད་གཏན་ཁེལ་ཞིང་།
)
ཆོས་རྗེ་མ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ།
སུད་སིར་གནས་སྡོད་བོད་རིགས་མི་མང་གིས་སིད་སུ་རྒྱལ་ས་བྷན་ལ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་༥༥ པ་བརྩི་སྲུང་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་དང་མཐོང་ཐོས།
བོད་རྒྱལ་ལོ་༢༡༤༡ ཕྱི་ལོ་༢༠༡༤ ཟླ་༣ ཚེས་༡༠ ཉིན་གྱི་སུད་སིའི་རྒྱལ་ས་བྷན་གྱི་ཞོགས་པའི་གནམ་གཤིས་དྭངས་ཤིང་། དགུན་དུས་ཀྱི་གྲང་ངར་ལྡན་པའི་སུད་སིའི་གནམ་གཤིས་ལ་དཔག་པའི་ཧ་ཅང་དྲོ་ལ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་འདུག ང་དང་གྲོགས་པོ་གཅིག་མཉམ་དུ་རྒྱལ་ས་བྷན་ལ་འགྲོ་མཁན་གྱི་སྤྱི་སྤྱོད་རླངས་འཁོར་ས་ཚུགས་སུ་ཕྱིན་ཏེ་ཐད་ཀར་རྒྱལ་ས་བྷན་ལ་བསྐྱོད་མགོ་བཙུགས།
དེ་ལས་མང་བ་། “སུད་སིར་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་ ༥༥ པ་བརྩི་སྲུང་བྱས་པ།” »
)
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། ངག་དབང་ནོར་བུ།
བྱང་ཨ་རིའི་མངའ་སྡེ་མེ་སེ་ཅུ་སེཊ།(Massachusetts) རྒྱལ་ས་སྦོས་ཊོན་དུ་ས་གནས་བོད་མིའི་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་གོ་སྒྲིག་འོག བོད་རང་དབང་སྒེར་ལངས་ཐེངས་ལྔ་བཅུ་ང་ལྔ་པ་སྲུང་བརྩི་གནང་ཆེད་ས་གནས་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཁུངས་ཨ་མའི་མདུན་ཐང་དུ་བོད་མི་དང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་རྣམས་འདུ་འཛོམས་ཐོག་ཨ་རི་གཞུང་དང་ས་གནས་མངའ་སྡེའི་དར་ཆ་དང་མཉམ་དུ་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་དར་དགུང་ལ་བསྒྲེངས་ཏེ་རྒྱལ་གླུ་དང་།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༤ཟླ་༣ཚེས་༧ཉིན་ནིའུ་ཡོག་དང་། ནིའུ་ཡོག་ཉེ་ཁུལ་ས་གནས་ཁག་ནས་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིང་ཀྲོན་དུ་༸གོང་ས་མཆོག་ལ་ཆེད་དུ་དགའ་བསུ་དང་། ཕེབས་སྐྱེལ་ཞུ་བར་ཕེབས་པའི་བོད་མི་༨༠༠ལྷག་ཙམ་ལ་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་མཇལ་ཁ་དང་བཀའ་སློབ་བཀའ་དྲིན་བསྩལ་བའི་བརྙན་འཕྲིན་ཆ་ཚང་།
༅༅།། འབྲེལ་མོལ་ཞེས་པའི་གློག་བརྙན་དེ་ནི་པེ་ཅིང་དུ་བཞུགས་པའི་གློག་བརྙན་བཟོ་སྐྲུན་པན་ཝངཝོ་ཡིས་བཟོས་པ་ཞིག་རེད། གློག་བརྙན་དེའི་ནང་༸གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་དང་། སྐུ་སྒེར་དྲུང་ཆེ་རྔ་པ་ཚེ་རྒྱམ། རྒྱ་ནག་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་ཐཱང་པེའོ་དང་ཅང་ཐན་ཡུང་། མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེ་མོ་ཡི་ལི་ཧ་མོ། བོད་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ་ཚེ་རིང་འོད་ཟེར། རྒྱ་རིགས་རྩོམ་པ་པོ་དང་མི་རིགས་གནད་དོན་ཐད་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཝང་ལི་ཞུང་བཅས་མངོན་གྱི་ཡོད།
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། དམ་ཆོས་བསམ་འཕེལ།
ཤ་ཁྲག་གཅིག་པའི་ཕྱི་སྡོད་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་ཚོ།
ཕྱི་ཟླ་གསུམ་པའི་ཚེས་བཅུ་ཉིན་བསླེབ་ལ་ཉེ་ཕྱིར། ང་ཚོས་མི་ལོ་ལྔ་བཅུ་ལྷག་གི་རིང་མུན་ནག་གི་ཉིན་མོ་འདི་སྲུང་བརྩི་བྱས་ཏེ་ཡོང་བར་ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་ལགས་ན། ད་ལོ་ཡང་དེ་ལྟར་སྲུང་བརྩི་བྱ་རྒྱུ་སྨྲ་མི་དགོས་མོད། འོན་ཀྱང་། ད་ལོར་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་འདུས་སྡོད་ཀྱི་ས་གནས་ཁག་ཚང་མས་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་ཉིན་མོར་ངོ་རྒོལ་འཕྲེད་དར་དང་ཤོག་བྱང་། བཀྲམ་ཡིག་སོགས་ཀྱི་སྟེང་དུ་བོད་ཡིག་གང་མང་མང་ཞིག་བྲིས་ནས་སྔར་དང་མི་འདྲ་ བའི་རྣམ་པ་གསར་བའི་ཐོག་སྲུང་བརྩི་གནང་པའི་རྟིང་སྐུལ་ཞུ།
ང་ཚོ་བོད་པ་ཚང་གི་སྐད་ཡིག་ཀྱང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་གྱི་སྐད་ཡིག་དང་འདྲ་མཉམ་གྱིས་མདུན་སྐྱོད་བྱེད་ཐུབ་ཆེད་ངོ་རྒོལ་གྱི་འབོད་ཚིག་ཁག་གི་ནང་དོན་དེའང་བོད་ཡིག་དང་དབྱིན་ཡིག
༧སྐུའི་གསུང་སྒྱུར་དགེ་བཤེས་ཐུབ་བསྟན་སྦྱིན་པ་ལགས་དང་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་ཌོ་ནེལ་ཌི་ ལཱོ་ཕེ་ཛི་ (Donald S. Lopez Jr.)གཉིས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མ་དེ་ཉེ་ཆར་ཆཱི་ཁ་གོའི་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་པར་ཁང་གིས་པར་སྐྲུན་དང་འགྲེམ་སྤེལ་ཞུས་ཡོད་འདུག ཨིན་འགྱུར་པར་མ་འདི་ལ་ཤོག་ངོས་ ༤༥༧ ཡོད་པ་དང་། པར་རིས་ ༧༤ ཡོད་འདུག དེབ་འདི་ལ་ཨིན་སྐད་དུ་ “Grains of Gold: TALES OF A COSMOPOLITAN TRAVELER” ཞེས་ཞུ།
མཁོ་སྤྲོད་པ། ཁྲི་གཡུང་དྲུང་།
ཁྲི་གཡུང་དྲུང་གི་“མར་ནང་ཚང་དྲུང་མུའི་དཔེ་ཚོགས་”ཅེས་པའི་དཔེ་དེབ་གསུམ་ངོ་སྤྲོད་རགས་བསྡུས།
བོད་ཤིང་རྟ་ལོའི་གནམ་ལོ་གསར་ཚེས་ཀྱི་ཞོགས་པར་ཕྲན་ཁྲི་གཡུང་དྲུང་གིས་བརྩམས་པའི་“མར་ནང་ཚང་དྲུང་མུའི་དཔེ་ཚོགས་”ཞེས་པའི་དེབ་འཕྲེང་གསུམ་དཔར་བསྐྲུན་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་ནས་སྒོ་འབྱེད་དང་འགྲེམ་སྤེལ་ཞུ་བཞིན་ཡོད་པ་ལགས་ན་གཤམ་དུ་དཔེ་ཚོགས་འདིར་ཐུགས་སྣང་ཡོད་མཁན་རྣམས་ལ་ངོ་སྤྲོད་རགས་བསྡུས་ཙམ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས།
ང་ཚོས་བོད་མི་དང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་ཚོ་དྲ་ཐོག་ཏུ་བདེ་འཇགས་དང་ཉེན་སྲུང་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་གནས་ཐུབ་ཆེད་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་པའི་ལས་འགུལ་གྱི་ཆ་ཤས་ལྟ་བུར། སྐད་འཕྲིན་སྐོར་གྱི་བརྙན་ཐུང་འདི་ཚང་མར་གཟིགས་འབུལ་ཞུ་གི་ཡོད།
འབྲེལ་ཐག https://www.youtube.com/watch?v=-utq9znzGrU&feature=youtu.be
དེ་ལས་མང་བ་། “སྐད་འཕྲིན་བེད་སྤྱོད་མ་བཏང་སྔོན་ལ་བསྐྱར་དུ་བསམ་བློ་ཐོངས། ” »