ཡོང་ཁུངས། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དྲ་རྒྱ
བྱང་ཨ་རིའི་བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་ ༡༤ པའི་ཐོག་བཞག་པའི་གྲོས་ཆོད།
གྲོས་གཞི་གྲོས་ཆོད།
བྱང་ཨ་རིའི་བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་ ༡༤ པ་དེ་བཞིན་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་གི་གོ་སྒྲིག་འོག་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༥ ནས་ ༧ བར་ཉིན་གྲངས་གསུམ་གྱི་རིང་བྱང་ཨ་རིའི་མངའ་སྡེ་ཨོརནགྷཎ་གྱི་ས་གནས་པོརཊ་ལེཎྜ་ཏུ་བསྐོང་ཚོགས་གནང་ཡོད།
དེ་ལས་མང་བ་། “བྱང་ཨ་རིའི་བོད་རིགས་ཚོགས་ཁག་གིས་བཞག་པའི་གྲོས་ཆོད།” »
ཡོང་ཁུངས། བོད་ཀྱི་བང་ཆེན།
བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་༧གོང་ས་མཆོག་དགུང་གྲངས་བརྒྱད་བཅུར་ཕེབས་པར་དམིགས་བསལ་གྱི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་སླད་འདི་ལོ་ནས་བཟུང་འཛིན་རིམ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བོད་ཡིག་ཡིག་རྒྱུགས་ཨང་དང་པོ་ལོན་མཁན་གྱི་བོད་རིགས་སློབ་མར་༼བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་གྱི་གཟེངས་རྟགས།༽ཞེས་པའི་མིང་ཐོག་ནས་ཧིན་སྒོར་ཁྲི་གཉིས་སྤྲོད་ཀྱི་ཡིན་པ་རེད།
དེ་ཡང་གཞོན་ལྷན་གྱིས་ཟླ་འདིའི་ཚེས་༥ འཁོད་པའི་གསལ་བསྒྲགས་སྤེལ་བའི་ནང་གཟེངས་རྟགས་དེ་སྤྲོད་དགོས་དོན་སྐོར་འཁོད་དོན།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ཡིག་སྦྱང་འབྲས་རྩེ་ཕུད་ལ་ཧིན་སྒོར་ཁྲི་གཉིས་ཀྱི་གཟེངས་རྟགས་ཡོད།” »
འོས་སྦྱོར་བ། རྒྱང་མིག
སྤྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་བཅུ་དྲུག་ལོའི་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་བཅུ་དགུ་ནས་ཉེར་ལྔའི་བར་ནོར་ཝེའི་གྲོང་ཁྱེར་པིར་ཀིན་དུ་བསྡུ་བ།
སྤྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་བཅུ་དྲུག་ལོའི་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་བཅུ་དགུ་སྟེ་གཟའ་ཉི་མའི་ཉིན་ནས་ཚེས་ཉེར་ལྔ་སྟེ་གཟའ་སྤེན་པའི་ཉིན་བར་ནོར་ཝེའི་པིར་ཀིན་སློབ་ཆེན་དུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་དཔྱད་གླེང་གྲོས་ཚོགས་སྐབས་བཅུ་བཞི་བ་བསྡུ་ཐུབ་པ་ནི་སློབ་ཆེན་འདིའི་གཟི་བརྗིད་ཅིག་ཏུ་འཁུམས་ལ། གྲོས་ཚོགས་འདི་ནི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་བོད་དང་ནོར་ཝེའི་སློབ་ཆེན་མཉམ་སྦྲེལ་རིག་གཞུང་ཚོགས་པར་མཉམ་འབྲེལ་སྒོས་སྒྲུབ་པ་ཞིག་སྟེ།
དེ་ལས་མང་བ་། “རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་དཔྱད་གླེང་གྲོས་ཚོགས་སྐབས་བཅུ་བཞི་བ།” »
ཡོང་ཁུངས། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དྲ་རྒྱ
སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་གིས་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་ཁྱད་མཁས་ཚོང་པའི་གཟེངས་རྟགས་སྐོར་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་སྤེལ་བ།
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༢༥ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༡༡ ཐོག་ཕྱི་དྲིལ་ལྷག་པ་ཚེ་རིང་དྲན་རྟེན་ཚོགས་ཁང་ནང་དཔལ་ལྡན་སྲིད་སྐྱོང་བློ་བཟང་སེངྒེ་མཆོག་གིས་བོད་པའི་གསར་འགོད་པ་རྣམས་ལ་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དཔལ་འབྱོར་ལས་ཁུངས་ཀྱི་བོད་མིའི་ཚོང་ལས་ཡར་རྒྱས་རམ་འདེགས་ལས་གཞི་ (Tibetan Entrepreneurship Development) ཚན་པས། སྲིད་སྐྱོང་ཁྱད་མཁས་ཚོང་པའི་གཟེངས་རྟགས་ ༢༠༡༥ དང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “སྲིད་སྐྱོང་ཁྱད་མཁས་ཚོང་པའི་གཟེངས་རྟགས་སྐོར།” »
བསྟན་འཛིན་འཇམ་དཔལ་གྱིས་འོས་སྦྱོར་ཞུས།
མཚུངས་མེད་བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་དང་རྒྱུན་ལས་མཐུན་མོང་མཆོག་ལ།
ཆེད་འབུལ། དགོངས་པས་མངའ་གསལ་ལྟར་ ༢༠༡༥།༤།༢༥ ཉིན་བལ་ཡུལ་དང་རྒྱ་གར་བྱང་ཤར་ས་ཁུལ། འབྲུག་ཡུལ། བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་གཅིག་བཅས་ལ་ས་ཡོམ་གྱི་གནོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གོད་ཆག་ཤུགས་ཆེ་བྱུང་ཡོད་པར། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནས་ ༢༠༡༥།༤།༢༧ ཕྱི་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༤།༠༠ ཐོག་རྡ་ས་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གོང་གསལ་ས་ཡོམ་གྱི་གནོད་འཚེའི་འོག་རྐྱེན་འདས་སུ་ཕྱིན་པ་དང་
དེ་ལས་མང་བ་། “ཨ་རིའི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་གི་འབོད་སྐུལ་གསལ་བསྒྲགས།” »
༸སྐྱབས་མཆོག་མཚུར་ཕུ་དྲུང་པ་གཽ་ཤྲཱི་རྒྱལ་ཚབ་རིན་པོ་མཆོག་གིས་བཀའ་དགོངས་ལྟར། འདི་ག་གདན་སའི་ལོ་ལྟར་རིས་མེད་བསྟན་འགྲོའི་བདེ་རིམ་ཟབ་བདུན་ཕུར་སྒྲུབ་ཆེན་མོ་དེ་བཞིན། འདི་ལོ་ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་འཇིག་རྟེན་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་བའི་དབང་པོ་མཆོག་དགུང་གྲངས་བརྒྱད་བཅུར་ཕེབས་པའི་༸ཞབས་རིམ་དུ་དམིགས་པ་དང་། ལྷག་པར་༸རྒྱལ་བའི་ཞབས་བརྟན་མགོན་པོ་ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་གཟུངས་སྔགས་དུང་སྒྲུབ་གནད་སྨིན་ཞིག
ཡོང་ཁུངས། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དྲ་བ།
བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ཟླ་༤ ཚེས་༢༡ རེས་གཟའ་མིག་དམར་ཉིན་ཀུན་གཟིགས་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་ ༡༡ དགེ་འདུན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་མཆོག་མགྱོགས་མྱུར་གློད་བཀྲོལ་ཡོང་སླད་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་སྤེལ་བའི་ནང་འཁོད་དོན།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ཟླ་༥ ཚེས་༡༧ ཉིན་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེའི་ཉིན་མོར་སྲུང་བརྩི་ཞུ་རྒྱུ་དང་བསྟུན།
༄༅། །རྒྱ་ཆེའི་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱི་སྙན་ལམ་དུ།
ཆེད་ཞུ།
འདི་ལོ་རང་ཅག་གི་བླ་ན་མེད་པའི་དབུ་ཁྲིད་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཀྱི་སྐྱབས་གནས་འཕགས་མཆོག་མི་ཡི་རྣམ་རོལ་༸གོང་ས་ལྷ་མིའི་རྣམ་འདྲེན་༸རྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མཆོག་དགུང་གྲངས་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པའི་འཁྲུངས་སྐར་དུས་ཆེན་ལ་དམིགས་ཏེ། འདི་ག་རྡོར་གླིང་འཁྲུངས་སྐར་སྲུང་བརྩི་གོ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གིས་《 འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན། 》ཞེས་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཅིག་དང་། དེ་མཚུངས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་མཛད་རྣམ་དང་འབྲེལ་བའི་རི་མོའི་འགྲན་སྡུར་ཞིག་གོ་སྒྲིག་ཞུ་བཞིན་པ་ལགས་ན།
ཡོང་ཁུངས། ཨ་རིའི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་གི་ངོ་དེབ།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ལོར་ནིའུ་ཡོག་ཏུ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ལ་སྲུང་བརྩི་ཞུས་པའི་གནད་དོན་སྐོར་གྱི་གསལ་བསྒྲགས།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ཟླ་༤ ཚེས་༣ ཉིན་བྱང་ཨ་རིའི་བོད་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་དབུས་དཀར་ཚང་སྐལ་རྡོར་ལགས་དང་བྱང་ཨ་རིའི་སྤྱི་འཐུས་ནོར་བུ་ཚེ་རིང་ལགས། སྤྱི་འཐུས་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་ལགས་བཅས་ཀྱི་ལྷན་དུ་ནིའུ་ཡོག་དང་ནིའུ་རྗིར་སི་བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པ་དང་ས་གནས་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས། ས་གནས་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ལྷན་ཚོགས།
“སྒང་པ་བོད་ན་འཕེལ་བཞིན་པའི་དཀར་ཟས།” གསུང་བཤད་གནང་མཁན། མཁན་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་བློ་གྲོས་མཆོག དུས་ཚོད། ཕྱི་ཟླ་༤ ཚེས་༡༡ རེས་གཟའ་སྤེན་པ། ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་༢-༤བར ཚོགས་ཡུལ། ལ་རྩེ་དཔེ་མཛོད་ཁང་། Latse Library, Trace Foundation 132…
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། སྨྱུག་སྡེ།
འཛམ་གླིང་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན་ཆེན་པོ་༧སྤྱི་ནོར་གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་རྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅིང་གཟིགས་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་དུས་ཆེན་དང་སྟབས་བསྟུན་ཏེ། མགོན་པོ་གང་གི་བཀའ་དྲིན་དྲན་པ་དང་ཐུགས་དགྱེས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་དུ་དམིགས་ནས། ངེད་སྨྱུག་སྡེ་རྩོམ་སྒྲིག་པས་སྙན་ངག་ཁོ་ནའི་ས་དམིགས་བཟུང་བའི་འཆར་ཅན་ལོ་འཁོར་ཚགས་ཤོག་ཅིག་འགྲེམས་སྤེལ་ཞུས་ཏེ་མི་ལོ་གཉིས་ཕྱིན་ཡོད། ད་ཆ་ང་ཚོས་ལས་འཆར་འདི་ཉིད་ཡུན་གནས་དང་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ཆེ་མཐོང་སོགས་དགོས་པ་དུ་མར་དམིགས་ཏེ།
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། ཡུམ་བུ་བླ་མཁར་བོད་ཀྱི་ཐེབས་རྩ་ཁང་།
ཡུམ་བུ་བླ་མཁར་བོད་ཀྱི་ཐེབས་རྩ་ཁང་གི་ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ལོའི་སློབ་ཡོན་རོགས་སྐྱོར་མ་དངུལ་གྱི་ཁོངས་ནས། རྒྱ་བལ་འབྲུག་གསུམ་ནང་གནས་སྡོད་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དམིགས་བསལ་ཆེད་ལས་ལག་ཤེས་སྦྱོང་མཁན་རིགས་ལ་སློབ་ཡོན་ཁ་གསབ་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་རྒྱུ་ཡིན་པས། ལག་ཤེས་ཆེད་ལས་སློབ་ཡོན་ཁ་གསབ་རོགས་དངུལ་ཞུ་འདོད་ཡོད་རིགས་ནས་གསལ་བསྒྲགས་ནང་འཁོད་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་གཞིར་བཟུང་སྙན་ཞུ་འབུལ་རོགས།
འདི་ལོའི་དམིགས་བསལ་ཁ་གསབ་རོགས་དངུལ་ཞུ་མཁན་སུ་ཡིན་ཡང་གཞུང་སྒེར་ཚོགས་སྡེ་གང་གི་ལྟ་སྐྱོང་འོག་མེད་པའི་རིགས་ཡིན་དགོས་ལ།
དེ་ལས་མང་བ་། “༢༠༡༥ ལོའི་དམིགས་བསལ་སློབ་ཡོན་རོགས་དངུལ་གསལ་བསྒྲགས།” »
རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་མོ་ནོར་ཕྱུག་ལགས་ཀྱིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་ཞི་རྒོལ་གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གནང་བར་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གསར་འགོད་བསྒྲགས་གཏམ།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ཟླ་༣ ཚེས་༥ བོད་རབ་གནས་ཤིང་ལུག་ལོའི་ཧོར་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་སྟེ། ཆོ་འཕྲུལ་དུས་ཆེན་ཉིན་གྱི་མཚན་མོར་བོད་མདོ་སྨད་རྔ་པ་རྫོང་སྤྲོ་ཚིགས་ཡུལ་ཚོའི་རྡོ་བ་སྡེ་པའི་བུད་མེད་ནོར་ཕྱུག་ལགས་ཀྱིས་རྒྱ་གཞུང་གི་ནོར་འཁྲུལ་དང་གདུག་རྩུབ་ཅན་གྱི་དྲག་གནོན་སྲིད་བྱུས་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྟེ་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་ཡོད་འདུག
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གསར་འགོད་བསྒྲགས་གཏམ།” »
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། བསྟན་འཛིན་དགེ་ལེགས།
ཀུན་ཕན་ཐེབས་རྩ་ཚོགས་པའི་བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རི་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་འགྲེམས་སྟོན་གསལ་བསྒྲགས།
སྒྱུ་རྩལ་བ་སུམ་ཅུས་དེང་གི་བོད་མིའི་ངོ་བོ་ལ་འཚོལ་ཞིབ་བྱེད་པ།
ཟླ་བ་༣ ཚེས་༡༤ ནས་བཞི་པའི་ཚེས་༡༢ བར།
འཛམ་གླིང་སྤྱི་དང་བོད་མཐོ་སྒང་ནས་ཕེབས་པའི་ད་ལྟ་མཚན་སྙན་གོང་འཕེལ་དུ་འགྲོ་བཞིན་པ་དང་། དེ་བཞིན་སྔར་ནས་མཚན་སྙན་ཡོངས་གྲགས་སུ་གྱུར་བའི་སྒྱུ་རྩལ་བ་སུམ་ཅུས་གྲུབ་པའི་ “ཐོད་རྒལ་གྱི་བོད།” ཅེས་པའི་བོད་ཀྱི་རི་མོའི་འགྲེམས་སྟོན་ཞིག་གོ་སྒྲིག་བྱས་ཡོད།
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རི་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་འགྲེམས་སྟོན་གསལ་བསྒྲགས།” »
རྒྱང་མིག་གིས་འོས་སྦྱོར་ཞུས།
བྱང་ཨ་རིའི་བོད་མིའི་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་ ༡༣ པ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༤ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༣༠ ནས་ཕྱི་ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡ བར་ཉིན་གསུམ་རིང་བྱང་ཨ་རིའི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་དབུ་དཀར་ཚང་སྐལ་རྡོར་དང་སྤྱི་འཐུས་བཀྲིས་རྣམ་རྒྱལ་དང་ནོར་བུ་ཚེ་རིང་རྣམ་གསུམ་དབུ་བཞུགས་ཐོག་ཚོགས་འདུ་བསྐྱངས་པར་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པ་ངོ་གྲངས་༢༡ གི་འཐུས་མི་ ༣༣ མཉམ་བཞུགས་གནང་སྟེ་གྲོས་གཞི་དོན་ཚན་ ༣ པའི་གྲོས་ཆོད་ “ ༧ གོང་ས་མཆོག་དགུང་གྲངས་ ༨༠ ཕེབས་པའི་སྐུའི་ག་སྟོན་དང་བསྟུན་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་ཞུ་སླད།
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། ཚེ་དབང་ཕུན་ཚོགས།
༢༠༡༥ ཕྱི་ཟླ་༣ ཚེས་༦ རེས་གཟའ་པ་སངས་ཉིན་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༦ ཐོག་ནིའུ་ཡོག་དང་ནིའུ་ཇེ་སི་བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཁང་ཕུན་ཚོགས་སྡེ་བཞིའི་ནང་། མཁྱེན་ཡོན་ཅན་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་དགེ་ཆེ་ཌོག་ཊོར་ རོ་བྷཊ་ཐར་མན་ (Professor Robe rt Thurman) མཆོག་ནས་བོད་མི་མ་ཡིན་པའི་ནང་ཆོས་མཁས་པ་ཞིག་གི་དགོངས་ཚུལ་གཞིར་བཞག་དོལ་རྒྱལ་གྱི་གནད་དོན་དང༌། བོད་བརྒྱུད་ནང་ཆོས་སྐོར་ལ་སྙན་ཉམས་དོད་པའི་གསུང་བཤད་དང༌།
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། ཀླུ་འབུམ།
དེ་ལས་མང་བ་། “ཨེ་ཤེ་ཡ་རང་དབང་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་བོད་སྐད་བརྙན་འཕྲིན་མགོ་འཛུགས་ཀྱི་ལས་རིམ་གསལ་བསྒྲགས།” »
རྭ་རྒྱ་བློ་དབང་།
རྭ་རྒྱའི་བཀའ་འགྱུར་དཔར་ཤིང་ཇི་ལྟར་བསྐྲུན་པ་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས།
རྭ་རྒྱའི་བཀའ་འགྱུར་པར་ཤིང་ནི་ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱ་མཚོས་(1752-1824) ཞབས་བཀོད་དང་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱར་ཏེ་བོད་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ཤིང་ཕོ་ཁྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་༡༨༡༤ ལོར་དབུ་བཙུགས་ཤིང་སྤྱི་ལོ་༡༨༡༩ ལོར་མཇུག་གྲུབ་པ་སྟེ། ཁྱོན་བསྡོམས་ལོ་ངོ་ལྔའི་རིང་མི་གྲངས་བརྒྱ་ཕྲག་ལྷག་གིས་བརྐོས་ཏེ་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡང་མདོ་ཁམས་ཕྱོགས་སུ་ལི་ཐང་དང་། སྡེ་དགེ། ཅོ་ནེ་གསུམ་མ་གཏོགས་བཀའ་འགྱུར་པར་ཤིང་མེད་ལ། ཡུལ་དེ་གསུམ་ཀྱང་ཁ་ཐག་ཧ་ཅང་རིང་བ་དང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “ཨ་རིག་རྭ་རྒྱའི་བཀའ་འགྱུར་པར་མ་གསར་རྙེད་བྱུང་བ།” »
མཁོ་སྤྲོད་པ། འཇིགས་མེད་ནུབ་པ།
ཀརྨ་འཇིགས་མེད་ཟེར་བའི་བོད་མི་ཞིག་ལ་ཁྲག་གི་སྐྲན་ནད་(Blood Cancer)བྱུང་ནས་རྒྱ་གར་ལྡི་ལིའི་མེ་སྒྲན་ཀྲ་སྨན་ཁང་(Medanta hospital in gurgaon, outskirt of Delhi)དུ་ལྷག་འདུག་ཅིང་། འབྲེལ་ཡོད་སྨན་པས་གསུངས་ན། ཁོང་གི་ཚེ་སྲོག་སྐྱོབ་པའི་ཐབས་ལམ་གཅིག་རང་ཡོད་པ་ནི་ཁོང་ལ་ “Stem cell” ཟེར་བ་དེ་ཞལ་འདེབས་རྒྱག་མཁན་ཞིག་རེག་རྒྱུ་དེ་རེད་ཟེར། ཞལ་འདེབས་རྒྱག་མཁན་དེ་དང་ནད་པའི་ཁྲག་གི་རིགས་གཅིག་པ་མིན་ན་འགྲིག་གི་རེད་ཟེར། གལ་སྲིད་ཁོང་ལ་”Stem Cell”ཞལ་འདེབས་རྒྱག་འདོད་མཁན་ཡོད་ཚེ། གཤམ་གསལ་ཁ་བྱང་ཁག་ལ་འབྲེལ་བ་གནང་རོགས།
མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་༡༩༤༨ ལོའི་ཟླ་༡༢ ཚེས་༡༠ ཉིན། <<རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཡོངས་ཁྱབ་གསལ་བསྒྲགས>> གཏན་འབེབས་དང་། ༡༩༥༠ ལོ་ནས་བཟུང་ལོ་ལྟར་ཕྱི་ཟླ་༡༢ ཚེས་༡༠ ཉིན་ནི། རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཉིན་མོར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཐོག ས་སྒང་རིལ་མོ་འདིའི་སྟེང་གི་སྐྱེས་བོ་མི་སྒེར་རེ་རེའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གནད་དོན་ཐད། འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་མང་བྱིངས་ཀྱིས་ཐུགས་ཁུར་དང་དོ་སྣང་ཡོང་ཐབས་སུ། ལོ་ལྟར་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་འབྲེལ་བའི་འབོད་ཚིག་བྱེ་བྲག་པ་རེ་དམིགས་འདོན་གྱི་སྒོ་ནས་དུས་དྲན་སྲུང་བརྩི་གནང་བཞིན་ཡོད་པ་ལྟར།