ཞང་བློན།
མ་གཞི་མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་ནས་སྐྱེས་འཚར་བྱུང་ཞིང་། བོད་སྐད་རྣལ་མ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཚེ། གཞན་ལ་ལན་འདེབས་བྱེད་སྐབས་”གནད་དུ་ཁེལ་བའི་ལན་འདེབས་” སམ། “ལན་འདེབས་ནན་འདྲོངས་” སོགས་བརྗོད་སྲིད་པ་ལས། “ལན་ཚ་པོ་ཚ་པོ་”ཞེས་པའི་སྐད་ཆ་ཡ་མ་ཟུང་འདི་རིགས་གཏན་ནས་བརྗོད་མི་སྲིད། འོན་ཀྱང་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་གི་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་ལྟ་བུ་དང་། ལྷག་པར་དུ་འཛིན་རིམ་ལྔ་པའི་བོད་ཡིག་གི་ཚད་གཞི་ཙམ་ཡང་མ་ལོན་པའི་མི་དེ་རིགས་ལ། ཁོ་པ་ཚོའི་ཤོད་སྟངས་ལྟར་སྐད་ཆ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཐད་ཀར་མ་བཤད་ན།
བསོད་ནམས་ནོར་བུ།
མིང་། དབྲ་ཙ་བསོད་ནམས་ནོར་བུ།
སྐྱེས་ཡུལ། བོན་གཞིས་ཐོབ་རྒྱལ་གསར་པ།
ལས་གནས། ལྡི་ལི་བཅའ་སྡོད་ཁ་ན་ཊའི་དངུལ་ཁང་།
སྡོད་གནས། ལྡི་ལི་གསར་པ།
ངོ་སྤྲོད་གནད་བསྡུས།
ཕ་དམ་པ་དབྲ་ཙ་བསྟན་པ་ཆོས་རྒྱལ་དང་མ་ཉུང་མེད་གཉིས་ཀྱི་བུ་བསོད་ནམས་ནོར་བུ་ནི་
དེ་ལས་མང་བ་། “སྐབས་བཅུ་དྲུག་པའི་མདོ་སྨད་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་འོས་མི་མཚམས་སྦྱོར།” »
(ཡོང་ཁུངས། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བོད་ཡིག་དྲ་བ། )
༄༅། །རྡོ་རྗེ་འཆང་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐྱེ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཤཱཀྱའི་དགེ་སྦྱོང་ཆོས་སྨྲ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོར་འབོད་པའི་གཏམ།
གཞིས་བྱེས་བོད་མིས་མཚོན་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་རྗེས་འཇུག་སེར་སྐྱ་ཀུན་དང༌། བོད་དང་བོད་མིར་འབྲེལ་ཆགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོངས་ལ་བཟློ་བ། དེ་ཡང་གངས་ལྗོངས་ཆོས་ཀྱི་ཞིང་སར་སྔོན་བྱོན་རྒྱལ་བློན་པཎ་གྲུབ་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལས་ཐེག་པ་གསུམ་དང་རྒྱུད་སྡེ་བཞིས་བསྡུས་པའི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་༸རྒྱལ་བའི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། དེ་འབྲེལ་གྱི་རིག་པའི་གནས་མཐའ་དག་དར་ཁྱབ་གཏིང་ཟབ་བྱུང་སྟེ་འཇིག་རྟེན་སྤྱི་དང༌།
སྲོང་བཙན།
མང་གཙོའི་བརྒྱུད་རིམ་གྱི་ལམ་ནས་བཀའ་ཁྲིའི་འགྲན་རྩོད་ཁྲོད་བཀའ་ཁྲི་འོས་མི་སོ་སོར་བསྙོན་འཛུགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་དང་དངོས་དོན་གྱི་ལབ་གླེང་མི་ཉུང་བ་རེ་བྱུང་ནས་བཙན་བྱོལ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་རྫོགས་རྒྱུ་མེད་པའི་གཏམ་གླེང་རིང་མོ་ཞིག་ཏུ་འཐིམ་མགོ་བཙུགས་པ་རེད། འདི་ནི་ཕྱི་ལོ་༢༠༡༡ ལོའི་བཀའ་ཁྲིའི་འགྲན་རྩོད་ཁྲོད་ཆེས་འཁྲུག་ཆ་དོད་པའི་ལབ་གླེང་ཁ་ཕྱེ་ཞིང་ཁྱེད་ཤི་ང་གསོན་གྱི་གཡུལ་འགྱེད་ཅིག་འབྱུང་སྲིད་སྙམ་པའི་འཇིགས་སྐྲག་རེའང་རིམ་བཞིན་བྱུང་མྱོང་བའི་ལོ་དུས་དེ་ཡིན།
དེ་ལས་མང་བ་། “སྲིད་སྐྱོང་སེངྒེ་ལ་སྐྱོན་འཛུགས་དང་དེའི་རྒྱབ་ཀྱི་གསང་བ་ཆེན་པོ་གཉིས།” »
སྤྱན་ཆེན་པོ།
བཙན་བྱོལ་སྒྲིག་འཛུགས་སྲ་བརྟན་དང་།།
ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་ལྡེ་མིག་ལས།།
བོད་རྒྱ་ཞི་མོལ་བྱེད་འདོད་པའི།།
ན་གཞོན་རུས་པ་ཅན་དགོས་ན།།
བཀྲ་ཤིས་སྟོབས་རྒྱལ་དེ་འདེམས་དང་།།
ང་ལ་བཙན་པོའི་བླ་སྲོག་ཡོད།།
རིག་གནས་ཤིག་གི་སྙིང་སྟོབས་ཡོད།།
——–རྟ་དབྱངས།
དབྱིན་སྐད་ཀྱི་(mosquito)དུག་སྦྲང་ཟེར་བ་འདིའི་ཚིག་གི་འབྱུང་ཁུངས་ནི་སི་པན་སྐད་ཡིན་པ་དང་། དེའི་དོན་ནི། སྦྲང་བུ་ཆུང་ཆུང་ཟེར་བ་རེད། བོད་པས་དུག་སྦྲང་ཞེས་བཏགས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་མིང་ཞིག་རེད་བསམས་བྱུང་། འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་སྲོག་ཆགས་དང་འབུ་སྲིན་གང་གིས་མི་ལ་གནོད་པ་དང་འཇིགས་སྣང་ཆེ་ཤོས་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་དམ་ཟེར་ན།
ཁ་བའི་ལྷ་མོ།
བདེན་པ་བསུ
རང་དབང་འབོད
དཀར་པོ་སྤྲིན་གྱི་ལམ་ན
ཉི་མ་དང་ཟླ་བ
མི་དཔོན་རྗེ་བོ་ཚོ
ས་འབུ་གྲོག་མ་བཞིན
གང་ན་ཡོད
ལྷ་སྲས་བསོད་ནམས།
མིང་། བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན།
སྐྱེས་ཡུལ། རེབ་གོང་རྒྱལ་པོ་དཔོན་ཚང་།
ལས་གནས། ཀུན་ཕན་རིག་གནས་སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན།
སྡོད་གནས། བཞུགས་སྒར་རྡ་རམ་ས་ལ།
ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས།
བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་ནི། ཕྱི་ལོ་༡༩༨༡ལོར་
དེ་ལས་མང་བ་། “སྐབས་བཅུ་དྲུག་པའི་མདོ་སྨད་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་འོས་མི་མཚམས་སྦྱོར།” »
བརྒྱུད་སྤྲོད་པ། ཨེ་མ་ཧོ།
བླ་རུང་ནས་ཐོན་པའི་གནས་ཚུལ་ལྟར་ན། སྤྱི་ཟླ་8 ཚེས་12 ལ་སི་ཁྲོན་དང་མཚོ་སྔོན་ཀན་ལྷོ་སྟེ་ཞིང་ཆེན་གསུམ་གྱི་མངའ་ཁུངས་ཀྱི་རྫོང་ཁག་བཞི་བཅུ་ལྷག་གི་སྡེ་དཔོན་དང་གཟུ་བ། ཤེས་ཆེན་བསམ་བཟང་གི་མི་གྲངས་བརྒྱ་ལ་ཉེ་བ་ཞིག་གསེར་རྟའི་འབྲོག་ཁུལ་དུ་བསམ་སྤྱོད་ཡར་སྐུལ་གྱི་ཚོགས་འདུ་བསྡུས་པ་རེད།
དེ་ཡང་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་མར་བཀྲ་ཤིས་ལམ་ཡག་གི་བདེན་ཚིག་འགྲུབ་པའི་སྨོན་འདུན་ཁྲོད་གཏམ་བཤད་ཀྱི་སྒོ་འཕར་ཡངས་པོར་ཕྱེས་ཤིང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “བསམ་སྤྱོད་ཡར་སྐུལ་གྱི་ཚོགས་འདུ་བསྡུས་པའི་གསར་གནས།” »
གནས་ཚུལ་གཏོང་མཁན། ཀ་ཉག་ཚེ་རིང་།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ཟླ་༨ ཚེས་༡༥ ཉིན་གྱི་བོད་ནང་གི་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་༣ ཙམ་ལ་བོད་མདོ་སྨད་རྔ་པ་རྫོང་རྨེའུ་རུ་མ་ཡུལ་ཚོའི་སྟེང་ནས་རང་ལོ་༢༣ ཡས་མས་ཡིན་པའི་བུ་མོ་འོད་དཀར་སྐྱིད་ལགས་ཀྱིས་’’བོད་ལ་རང་དབང་དགོས། ༸གོང་ས་མཆོག་བོད་ནང་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུ་དགོས། ང་ཚོ་ལ་གཉའ་གནོན་བྱས་པ་ཚད་ལས་བརྒལ་སོང་’’ཞེས་སོགས་ཀྱི་འབོད་ཚིག་སྒྲོག་བཞིན་ངོ་རྒོལ་སྐད་འབོད་གནང་ཡོད་ཀྱང་། དེ་མ་ཉིད་དུ་ས་གནས་དེ་གའི་ཉེན་རྟོག་མི་སྣས་འཛིན་བཟུང་བཙན་ཁྲིད་བྱས་ཡོད་པས་རྗེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “རྔ་བ་ནས་བུ་མོ་ཞིག་གིས་ངོ་རྒོལ་སྐད་འབོད་གནང་བ།” »
བློ་གྲོས་རབ་བརྟན།
སྐད་ཆ་འདི་འདྲ་ཞིག་གོ་ཡོང་གི་འདུག ཉན་འདོད་མེད་ནའང་གོ་ཡོང་གི་འདུག རྒྱ་གར་ལྷོ་གཞིས་ཁག་ལྔའི་གཞིས་མགོ་འཕོ་འགྱུར་གྱི་སྐོར་རེད། ཐུགས་རྗེས་གཟིགས་དེ་མ་བཤད། ངའི་གོ་དགོས་པའི་སྐད་ཆ་དེ་མ་རེད། གཞན་པ་ཞིག་ཤོད་དང་།
ངས་ཁ་པར་བཟུང་སྟེ་སྔོག་བཞིན་བསྡད། ཁོང་ཚོའི་སྐད་ཆ་སྔར་བཞིན་རྒྱ་གར་ལྷོ་གཞིས་ཁག་ལྔའི་གཞིས་མགོའི་སྐོར་རེད། ད་སུན་ཡོང་གི་འདུག དེ་མ་གཏོགས་ཁོང་ཚོར་སྐད་ཆ་གཞན་པ་མེད་ས་རེད།
མུ་ལ།
མཚོ་ཆེན་ཁྲི་ཤོར་རྒྱལ་མོའི། །
ནང་བཅུད་གསེར་ཉ་སྲུང་ཆེད། །
རང་སྲོག་ཕུལ་བའི་རྒྱལ་སྲས། །
སུ་དང་གང་ཡིན་ཨེ་ཤེས། །
གཞན་ཕན་སྤྱོད་པ་གཙང་ཞིང་། །
ལྷ་སེམས་དུང་ལྟར་དཀར་བའི། །
———ནམ་མཁའ།
གོང་གི་རྩོམ་བྱང་འདི་མཐོང་མ་ཐག་སུས་འཚོ་རྟེན་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཟེར་ནས་ཡིད་ལ་དྲི་བ་ཞིག་དང་། དེའི་མཉམ་དུ་ཁོང་ཁྲོ་ལངས་ངེས་ཡིན། ཡིན་ཡང་ང་ཚོ་ལོ་ཁ་ཤས་ཀྱི་ཡར་སྔོན་ལ་ཕྱིར་སོང་སྟེ། དེ་རིང་གི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ལས་ཐོག་པ་དང་། སྲིད་སྐྱོང་ལས་ཐོག་པའི་ཆབ་སྲིད་ལྡིང་ཆའི་སྒང་ནས་བཤད་པའི་གཏམ་བཤད་ལ་ཡང་བསྐྱར་ཉན་ཆོག
དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོའི་བདེ་སྡུག་ཁྱེད་ཅག་གི་འཚོ་རྟེན་མ་གནང་རོགས།” »
སྐལ་བཟང་སྤེན་པ།
ང་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་གིས་རེ་སྒུག་དང་ཚོད་དཔག་བྱས་པ་ལྟར། སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་སྤེན་ཚེ་ལགས་དང་ཀླུ་མཁར་བྱམས། སྲིད་སྐྱོང་བློ་སེང་ལགས་རྣམས་ཀྱིས་རང་ཉིད་༢༠༡༦ ལོའི་སྲིད་སྐྱོང་གི་འོས་མིར་བཞེངས་རྒྱུའི་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་རིམ་པས་གནང་སོང་། ལྷག་པར་དུ། ཀླུ་མཁར་བྱམས་ལགས་ཀྱིས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བསྒྲགས་གཏམ་བཞི་ཡང་མིག་ཆུ་དང་ལྷན་དུ་ཕྱིར་བསྒྲགས་གནང་སོང་། ཁོང་གིས་གནང་བའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བསྒྲགས་གཏམ་དེས་བདག་ལ་སྟོང་བསམ་ལྟ་བུའི་ཚོར་སྣང་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་སྦྱིན་སོང་ཡང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “༢༠༡༦ ལོའི་སྲིད་སྐྱོང་གིས་གདོང་ལེན་གནང་དགོས་པའི་གནད་དོན་འགའ།” »
——–ལྷ་སྲས་བསོད་ནམས།
བསོད་ནམས་དབང་མོ་ལགས་ཀྱི་ཨ་ཕའི་མཚན་ལ་ཨ་མདོ་སྟག་ལུང་དགེ་འདུན་བླ་མ་༼དགེ་འདུན་སྟག་ཕྲུག༽ཟེར་བ་དང་སྐྱེས་ཡུལ་ཨ་མདོ་བླ་བྲང་ནས་ཡིན། ཨ་མའི་མཚན་ལ་ཚེ་རིང་མཚོ་དང་སྐྱེས་ཡུལ་ཨ་མདོ་རྨ་ཆུ་ནས་རེད།
བསོད་ནམས་དབང་མོ་ལགས་ནི། རྒྱ་གར་ལྡེ་ར་ལྡན་དོན་གྲུབ་གླིང་གཞིས་ཆགས་ནས་འཚར་ལོངས་བྱུང་ཞིང་།
དེ་ལས་མང་བ་། “མདོ་སྨད་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་འོས་མི་བསོད་ནམས་དབང་མོ་ལགས།” »
མཁོ་སྤྲོད་པ། སྤྱི་འཐུས་དགེ་བཤེས་རོང་པོ་བློ་བཟང་སྙན་གྲགས།
མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་མདུན་ཐང་དུ་ཁྱིམ་ཚང་ལྔ་ཡིས་བོད་དོན་ཞུ་གཏུག་ལས་འགུལ་ཐེངས་༤༤ པ་སྤེལ་གནས།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༥ ཕྱི་ཟླ་༨ ཚེས་༡༢ ཉིན་སུད་སི་ཇི་ནི་ཝ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་མདུན་ཐང་དུ་བོད་དོན་ཞུ་གཏུག་གི་ལས་འགུལ་ཐེངས་༤༤ པ་སྤེལ་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཡང་གོང་ཚེས་ཉིན་སུད་སིར་གནས་སྡོད་བཀྲ་བསྟན་ཚང་པ་སངས་དང། སྟག་ཚང་དཀོན་ཅོག་ནང་མི།
དེ་ལས་མང་བ་། “ཁྱིམ་ཚང་ལྔ་ཡི་བོད་དོན་ཞུ་གཏུག་ལས་འགུལ་ཐེངས་༤༤ པ།” »
ཨ དོན་ཉི། ༼ཨ་རི༽
ཨ་རི་བས་རང་གི་ཕྲུ་གུར་ཤེས་བྱ་སྦྱོང་རོགས་བྱེད། ཕ་མ་དང་ནང་མིས་ཕྲུ་གུ་བཙས་མ་ཐག་པའི་ངུ་འཛུམ་དང་འགུལ་སྐྱོད་ཕྲ་མོ་བྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། མིག་ལ་རྩེད་ཆས་གཤོམ་པ་དང་རྣ་ལ་སྒྲ་འཇམ་པོ་མངགས་པ། རྩེད་ཆས་ཡང་མོ་ལུས་ལ་གླན་པ་སོགས་བྱས་ནས་ཤེས་བྱ་སློབ་པའི་སྟ་གོན་ལ་ཞུགས་པ་རེད། ཕྲུ་གུས་གྲ་སྒྲིག་སློབ་གྲྭ་འགོ་མ་བཙུགས་པའི་ཡར་སྔོན་ནས་ཀྱང་ཕ་མ་ཚོས། རང་གི་ཕྲུ་གུ་ལ་སློབ་སྦྱོང་ཞེས་པའི་དོན་ནི་སྤྲོ་སྣང་ཞིག་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་སེམས་ངོར་གློན་ཅི་ཐུབ་བྱ་ཞིང་། ཕྲུ་གུ་རང་སྟེང་ནས་སློབ་ལ་འཇུག་པའི་
དེ་ལས་མང་བ་། “ཨ་རི་བས་རང་གི་ཕྲུ་གུར་ཤེས་བྱ་སློབ་པའི་སྟ་གོན་ལ་འཇུག་ཚུལ།” »
ཨ་རིག་འགྱུར་མེད།
ངས་ཉེ་ལམ་ནས་ས་ཁྲ་ཞིག་རྙེད། ས་ཁྲ་དེར་ལྐོག་ཇུས་མཁན་པོ་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང་། དེའི་ལམ་སྣེ་ད་ལྟ་ནས་མཐོང་ཐུབ། ས་ཁྲ་དེ་ནི་སྲིད་སྐྱོང་སྟེགས་བུའི་ས་ཁྲ་ཞིག་ཡིན་ལ། ད་ལྟའི་ཆར་མི་སུ་དང་གང་ཡིན་རུང་སྐབས་རྗེས་མའི་སྲིད་སྐྱོང་ལ་སུ་ཞིག་བསླེབས་ཐུབ་མིན་ལ་བློ་རྩེ་སྒྲིམ་བཞིན་པ་མ་གཏོགས། སྲིད་སྐྱོང་སྟེགས་བུར་ཇི་ལྟར་བསླེབས་ཐུབ་མིན་གྱི་ས་ཁྲ་བཟོ་ཐུབ་ཀྱི་མེད།
ཡིན་ནའང་། གློ་བུར་དུ་ཀླུ་མཁར་བྱམས་ཡར་ཡར་འདེད་མཁན་གྱིས་མི་སྐོར་ཞིག་བསླེབས་བྱུང་།