མདོ་འདུམ་ཚང་།

བོད་ནང་དུ། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གི་གནད་དོན་ཐད། སློབ་ཕྲུག་ཚོས་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་བྱས།
དགེ་རྒན་ཚོས་ས་ཡིག་བསྡུས་ནས་གཞུང་ལ་ཞུ་གཏུགས་བརྒྱབ། བོད་རིགས་ལས་བྱེད་རྒན་པ་ཚོས་གཞུང་ལ་བསམ་ཚུལ་བཤད།
བཙན་བྱོལ་དུ། མི་མང་རྣམས་བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མའི་ཁ་ལ་འཐོམས་ནས་ཡོད། འོན་ཀྱང་། བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མའི་ཁ་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཟེར་བ་དེ་ཐོན་མེད།
མ་འོངས་པའི་ལོ་ལྔའི་ནང་། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གི་གནས་སྟངས་སླར་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་མཁན་གྱི་ཨོ་བྷ་མ་ཞིག་ང་ཚོར་མེད།
བཙན་བྱོལ་དུ། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གི་གནས་སྟངས་དེ་ཉམས་ང་བ་ཞིག་ཡིན། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འདི་གཟིགས་པའི་ཐོག་ནས།
འདིའི་ཐོག་ཕྱག་ལས་གནང་གི་ཡིན་ཟེར་མཁན་གྱི་ཨོ་བྷ་མ་ཞིག་ང་ཚོར་མེད། ང་ཚོའི་ཨོ་བྷ་མས་ང་ཧར་བ་སྒྲི་ནས་ཡིན། ང་ལ་ལག་འཁྱེར་འདི་ཡོད།
ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་མ་གཏོགས་ཟེར་རྒྱུ་མེད་པར་བསྡད་ཡོད། ད་དུང་། མཚམས་མཚམས་ལ། ང་ཚོའི་ཨོ་བྷ་མས་དབྱིན་ཡིག་དང་བོད་ཡིག་གི་ཐོག་ལ་རྩོམ་སྤེལ་གྱི་ཡོད།
འོན་ཀྱང་། ྐློག་མཁན་ལགས། བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མས་བོད་ཡིག་འབྲི་ྐློག་རང་རྐྱང་ཐུབ་བམ། ཨ་རིའི་ཨོ་བྷ་མས་འབྲི་ྐློག་རང་རྐྱང་ཐུབ་པས་མ་ཚད། དེབ་ཀྱང་བརྩམས་ཡོད།
བརྩམས་པ་དེ་ཚོ་ཡང་སྐད་གྲགས་ཆགས་ནས་ཡོད། འོ་ན། བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མ་ག་འདྲ་ཡིན་ན། བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མར་བོད་ཡིག་འབྲི་ྐློག་རང་རྐྱ་འཕར་བ་ཞིག་མེད།
མེད་པ་དེ་མཁྱེན་མཁན་ཉུང་ཤས་ཤིག་ཡིན། ཨ་རིར་སྡོད་མཁན་ཚོས། བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མའི་མི་གཤིས་དང་ཤེས་ཡོན་གཉིས་ཀར་རྒྱུས་ཡོད།
འོན་ཀྱང་། རྒྱ་གར་དུ་སྡོད་མཁན་ཚོ་ད་དུང་ཡང་བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མའི་གཏམ་བཤད་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་ཡོད།

དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ཀྱི་ཨོ་བྷ་མ་དང་བོད་ཡིག” »

འཇིགས་མེད་བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས།
༄༅།། མདང་དགོང་ཨ་རིའི་བོད་སྐད་བརྙན་འཕྲིན་ནང་སྐད་ཡིག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཐབས་སྐོར་བགྲོ་གླེང་གནང་སྐབས། སློབ་གྲྭའི་སློབ་ཚན་ཁག་བོད་ཡིག་ཐོག་སློབ་ཁྲིད་གནང་དགོས་ཚུལ་དང། སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་དང་སློབ་ཕྲུག་གི་ཕ་མས་ཕྲུ་གུ་ཚོར་རྒྱུན་དུ་བོད་སྐད་གཙང་མ་བཤད་དགོས་པ། ཅ་དངོས་གསར་པའི་མིང་བོད་ཡིག་ཐོག་འབྲི་ཞིང་བརྗོད་དགོས་ཚུལ་སོགས་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་སོང། ད་རུང་གཅིག་ནི། དྲ་ལམ་ཁག་ཏུ་བོད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པ་འདིས་སྐད་ཡིག་སྲུང་སྐྱོབ་ལ་ཕན་ནུས་ཆེན་པོ་ཐོན་ཚུལ་གསུངས་སོང། ངས་འདི་ལ་གཟབ་གཟབ་གནང་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཟེར་གྱི་ཡོད། གང་ཡིན་ཞེ་ན། དྲ་ལམ་ཁག་ཏུ་བོད་ཡིག་གི་དག་ཆ་དང་ཚིག་སྦྱོར་མ་ནོར་བ་སྤེལ་ན་ཕན་ཐོགས་ལོས་ཡོད་མ་གཏོགས། ཡིག་ནོར་བརྡ་ནོར་མང་པོ་ཞིག་སྤེལ་བསྡད་པ་ཡིན་ན་ཕན་ལས་གནོད་ཆེ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པས། དྲ་ལམ་དུ་བོད་ཡིག་བྲིས་པ་ཙམ་དང་ཁྱབ་གདལ་སོང་བ་ཙམ་གྱིས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་ཕན་མིན་ཐེ་ཚོམ་རེད། མ་གཞི་ཟླ་སྔོན་མའི་ནང་ནས་བཟུང་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀར་སྐད་ཡིག་སྲུང་སྐྱོབ་སྐོར་ཚ་རླབས་ཤིག་འཕྱུར་བ་རེད།

དེ་ལས་མང་བ་། “དྲ་ལམ་དུ་བོད་ཡིག་དག་མོ་འབྲི་གལ་ཆེ།” »

འབྲོང་བུ་ཟླ་བ་ཚེ་རིང་ནས།

ཁྱེད་ཀྱིས་བོད་ཡིག་ཤེས་སམ། ཁྱེད་ཀྱིས་བོད་སྐད་ཤེས་སམ། ཁྱེད་ཀྱིས་རང་སྐྱོན་རང་གིས་ངོས་ལེན་བྱེད་ཐུབ་བམ། ཁྱེད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ནས་འགོ་བཙུགས་ཏེ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཉི་མ་རེ་རེའི་ནང་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་མི་ཚེ་ལ་བོད་པའི་གཤིས་ལུགས་དང་མཐུན་པའི་དོན་སྙིང་ཞིག་སྣོན་ཐུབ་བམ། རང་ཉིད་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ནས་སྐད་ཆ་ཞིག་ཤོད་དང། བརྩེ་ལྡན་གྱི་གདོང་དམར་བོད་པ་ཚོ།

ངས་ཐོག་མར་གླེང་བར་འདོད་པ་ནི་བོད་པའི་གཤིས་ལུགས་ལ་ཡོང་དཀོན་པའི་སུན་འབྱིན་གྱི་རང་གཤིས་དང་རང་མཚང་ངོས་ལེན་གྱི་རང་གཤིས་འདི་གཉིས་ཡིན། ཚུལ་ལྡན་གྱི་སུན་འབྱིན་དང་དེ་བསྟུན་གྱིས་རང་མཚང་ངོས་ལེན་བྱེད་པ་ནི་ཡར་རྒྱས་ལ་ཕྱོགས་པའི་ཆེས་ཐོག་མའི་སྒོ་མོ་དེ་རེད། གཞན་སྐྱོན་སུན་འབྱིན་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་ཀུན་སློང་ཡག་པོ་ཞིག་གིས་སྐུལ་དགོས་པ་སྨོས་མེད་ཡིན་མོད་། ཡིག་ཐོག་ཏུ་འབྲི་པའི་སྐབས་སུ་གཞན་ལ་ཕན་པར་བསམ་པའི་རེ་བ་ཉག་གཅིག་ཡིན་ན་དེ་བསྟུན་གྱིས་འབྲི་ཚུལ་ཞིག་སྤྱོད་དགོས་པ་རེད། ༼འདི་ནི་དེང་དུས་དྲ་ཐོག་ན་དོན་མེད་རྩོད་གླེང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པའི་གནད་དེའི་མི་འདང་བའི་ཀུན་སྤྱོད་དང་འབྲི་ཐབས་ཀྱི་ཆ་དེ་རེད།༽ ང་ཚོས་ཤེས་དགོས་པ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་འདིས་ང་ཚོ་མདུན་དུ་བསྐྱོད་སའི་སྒོ་མོ་ཆེ་རུ་ཕྱེས་བཞིན་ཡོད་པ་འདི་རེད། གནད་འགག་གཞན་དེ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་བཟོ་མཁན་དེའི་རང་སྐྱོན་ངོས་ལེན་བྱེད་པའི་བསམ་རྒྱ་ལ་རེག་ལས་ཞིག་རེད། ནོར་འཁྲུལ་བཟོ་མཁན་ནམ་འཐུས་ཤོར་དུ་གཏོང་མཁན་དེར་གུ་ཡངས་པའི་བསམ་བློ་ཞིག་དགོས་པ་རེད་ལ། ཡག་ཕྱོགས་ལ་བལྟ་བའི་བློ་མིག་ཅིག་ཀྱང་དགོས་པ་རེད། འདི་ནི་དཀྱེལ་ཡངས་ཀྱི་བསམ་བློའི་འཁོར་རྒྱ་དེ་རེད། དཀྱེལ་ཡངས་ཀྱི་བསམ་བློའི་འཁོར་རྒྱ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་འདུ་ཤེས་ཤིག་དང་རྒྱུ་མཚན་ལ་ཕྱོགས་པའི་བློ་མིག་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་གི་ཡོད། གནད་དོན་འདི་གཉིས་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་ངས་བཙན་བྱོལ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་གི་གནས་བབ་ལ་མིག་བལྟ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ལས་མང་བ་། “རང་ཉིད་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ནས་སྐད་ཆ་ཞིག་ཤོད་དང།” »

བྲག་མགོ་དཀོན་མཆོག་དར་རྒྱས།

མི་རིགས་དར་རྒུད་ཀྱི་རྩ་བ་སྟེ། མི་རིགས་ཤིག་གི་ངོ་བོ་མ་ལག་ལྟ་བུ་དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་ན་དུས་ཡུན་ཇི་ཙམ་རིང་འཚོ་གནས་ཐུབ་མིན་ནི། སྐད་དང་ཡི་གེ་འདི་ཁོ་ན་ལ་རག་ལས་པ་གནའ་དེང་མཁས་པའི་ཁྱུ་མཆོག་ཀུན་གྱི་འདོད་ཚུལ་སྒོ་ཀུ་ནས་མཚུངས་ཤིང་། ཉེ་སྔོན་སླར་ཡང་གངས་ཅན་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དེས། ཧི་མ་ལའི་རི་རྩེ་ནས་ཀི་སྒྲ་གནམ་ས་འགེངས་པ་ཤིག་རྒྱབ་འདུག་པ་ཁྱེད་ཅག་གི་ཐོས་སོང་ངམ།

གདོང་དམར་བུ་རབས་ཚ་བརྒྱུད་ཀྱི་གནའ་དེང་གི་ཆབ་དཔལ་རིག་གསུམ་སོགས་ལ་དུས་དང་རྣམ་ཀུན་ཏུ་ཐུགས་ཁུར་ཆེས་ཆེར་གནང་བའི། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཁོང་གི་ལྗགས་རྩོམ་གསར་པ་འཛམ་གླིང་སྐད་ཡིག་གི་སྐྱེ་འཆིའི་ལོ་རྒྱུས་བསྡུས་པ་ལུག་རྫི་རྒན་པོའི་ཀི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་བཀླགས་རྗེས། ཕྲན་ལ་ཡང་སྐད་ཡིག་སྐོར་ནས་སེམས་འགུལ་མི་དམན་པ་ཐེབས་ཅིང་། དེ་དང་ལྷན་དུ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཐོག་རང་གི་ཚོར་སྣང་དང་བསྡེབ་ནས་དམ་པ་འདི་ཉིད་ངོ་
སྤྲོད་མདོར་བསྡུས་ཤིག་དང་བཅས་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་ལམ་དུ་འབུལ་བའི་གོ་སྐབས་བཟུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ནིཁོ་བོས་དམིགས་བསལ་གྱིས་ཞུ་མི་དགོས་པར་གངས་ཅན་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་སུ་གསལ་བ་བཞིན་མཁས་དབང་དམ་པ་མཁན་ཆེན་ཚུལ་ཁྲིམས་བློ་གྲོས་མཆོག་ནི། བོད་མདོ་ཁམས་བྲག་འགོ་རྫོང་གི་
ཆར་གཏོགས་དགོན་འབྲི་མ་ཞེས་པའི་འབྲོག་ཁུལ་དུ། རབས་བྱུང་་་༡༦་་པའི་དགེ་བྱེད་ཆུ་སྟག་ལོར། སྤྱི་ལོ་་༡༩༦༢་ལོར་སྐུ་འཁྲུངས།

དེ་ལས་མང་བ་། “ཧི་མ་ལའི་རི་རྩེ་ནས་བླ་མས་ཀི་རྒྱབ་པ།” »

གཡང་སྐྱབས་རྒྱལ།

“ཤར་ཕྱོགས་དམར། ཉི་མ་ཤར།་་་” གཞས་འདི་གོ་མྱོང་ངམ། གོ་མ་མྱོང་ན་ཟུར་གྱི་ཡུ་ཊུབ་ནས་གཟིགས་དང་། ངས་བོད་སྐད་ཐོག་ནས་གླུ་དབྱངས་འདི་བཙལ་བ་ཡིན། རྙེད་མ་བྱུང་།

གླུ་དབྱངས་འདི་བོད་ལ་སླེབས་དུས་བོད་མིས་མ་ཎི་གྱེར་གྱེར་བྱས་པ་རེད། ཉེ་ཆར་ ༡༠ པའི་ཚེས་ ༡༩ ཉིན་མདོ་སྨད་ཀྱི་སློབ་མས་སྐད་ཡིག་སྐོར་གྱི་སྐད་འབོད་དེ་བྱས་སྐབས་གླུ་དབྱངས་འདི་ངའི་སེམས་ལ་འཁོར་བྱུང་། གྲོང་གསེབ་ཀྱི་རྩིག་པ་རེ་རེའི་ངོས་ན་དམག་ཆས་གྱོན་པའི་མའོ་ཡི་པར་རིས་དང་། དེའི་གཤམ་དུ་རྩིག་ངོས་འཇམ་པོར་བརྡར་བའི་ངོས་སུ་བོད་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག་གིས་ “མའོ་ཡི་གསུང་བཏུས་”བྲིས་ཡོད་པ་དྲན་བྱུང་། བོད་ཆས་རྙིང་ཧྲུལ་གོན་ཞིང་ལས་ཀས་ཨ་ཐང་ཆད་པའི་གྲོང་གསེབ་པ་ཚོས་རྒྱ་ཡིག་ཡིག་འབྲུ་གཅིག་ཀྱང་མི་ཤེས་ཀྱང་གླུ་དབྱངས་འདི་ཚོ་ཤར་ཤར་ལེན་པ་དྲན་བྱུང་། “ཤར་ཕྱོགས་དམར། ཉི་མ་ཤར།” ཉི་མ་མུ་མཐུད་ནས་ཤར།

དེ་ལས་མང་བ་། “ཉི་མ་དམར་པོ།” »

ཤེས་རྡོར།
སྐད་ཆ་འདི་གོ་དུས་སེམས་རྩ་དྲོ་བོ་ཅིག་འདུག་ཅེས་ཐག་རིང་ན་ཡོད་པའི་གྲོགས་ཀྱིས་ང་ལ་གསུངས་སོང་། ངས་ཅི་ལྟར་ལན་འདེབས་དགོས་པའང་མ་ཤེས་པར་བོད་ཁྱིམ་བཙུགས་ནས་ལོ་ལྔ་བཅུ་ཕྱིན་པ་རེད་ཅེས་ཁ་ནས་ཤོར་སོང་། གཅིག་བྱས་ན་གྲོགས་པོས་ང་ཅི་ཞིག་ལ་གཡོལ་གྱིན་པའང་ཚོར་སྲིད་ཀྱི་རེད།
བོད་ཁྱིམ་ནི་དངོས་གནས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེ་འོག་སློབ་མའི་གྲངས་འབོར་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་གཞུང་དང་ཐད་འབྲེལ་མེད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡིན་ཚུལ་གོ་མྱོང་ཡང་། སློབ་གྲྭའི་བྱེད་སྒོ་རྣམ་གསུམ་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ་ཡིག་ངག་གང་ནས་ཀྱང་ཐོས་མ་མྱོང་།

དེ་ལས་མང་བ་། “མཐོ་རིམ་སློབ་ཐོན་པ་ ༤༠༩༢ ཅན་གྱི་བོད་ཁྱིམ།” »

རྩོམ་པ་པོ། ཤར་ཕྱོགས་ཁུག་རྟ།

ཆོས་དད་རང་དབང་ཡིན་མིན་ནི་ཆོས་ཀྱི་བྱེད་སྒོར་རང་དབང་གིས་ཞུགས་ཆོག་མིན་ནས་ཐག་གཅོད་ཐུབ་ཀྱང་། ཆོས་ཀྱི་བྱེད་སྒོར་ཞུགས་སྟངས་ལ་ཆབ་སྲིད་དང་ཆོས་མེད་རང་ལུགས་གང་གིས་ཀྱང་སྟངས་འཛིན་བྱེད་ཐུབ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན། ཆོས་ལུགས་སྤྱི་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་ལ་ཤེས་ཚད་ཞན་པའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་རྟག་ཏུ་ཚོད་བགམ་དང་འོལ་ཚོད་ཀྱིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བསམ་གྱིན་ཡོད་ལ། དེ་ཡང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཤེས་བྱ་ཡོད་དོ་ཅོག་མིའི་རིག་པའི་རྒྱ་ལས་མི་བརྒལ་བར་བསམ་པས་ལན་ཞིང་།

དེ་ལས་མང་བ་། “རྒྱ་གཞུང་གི་ཁྱད་ནོར “རིམ་བསྒྱུར་རྩད་རྫོགས” ཕྱིར་ཕྱུངས་ཏེ། ཆོས་དད་རང་མོས་ལ་མཛུབ་སྟོན་བྱེད་པ།” »

སྦྲ་ནག་ཚང་།

ད་ཐེངས་གི་བོད་ནང་གི་སློབ་མའི་འབོད་སྐུལ་དེ། ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་ནས་རྒྱུད་ཡོང་ བའི་ང་ཚོ་གངས་ཅན་པའི་གཅེས་ནོར་སྟེ་། ང་ཚོ་མི་རིགས་འདི་ལ་བོད་པ་ཞེས་ འདོགས་གཞིའིི་ངོ་བོ་དང་། ཆོས་དང་རིགས་གཞུང་གི་རྩ་བ་དེ་། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དེ་གསོན་མི་གསོན་གྱི་འགག་རྩ་དེར་ཐུག་ཡོད་། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ ་བོད་མི་རིགས་རྩ་མེད་བཟོ་རྒྱའི་ལས་འགུལ་རབ་དང་རིམ་སྤེལ་པ་དེ་དག་གིས་ཉམས་་མྱོང་ཕྱོགས་སུ་བསྡུས་ནས་། ད་ཐེངས་་གི་འཆར་བཀོད་འདི་རྙེད་པ་རེད་། མོའོ་ཙེ་ཏུང་གིས་སྤེལ་བའི་སྐད་གྲགས་ཅན་གྱི་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་དང་མི་རིགས་བསྒྱུར་བཅོས་དེ་ནི་མིང་གྲགས་ཆེ་བ་ཙམ་ལས་།ད་ཐེངས་སློབ་གསོའི་བཅོས་བསྒྱུར་འདི་དང་བསྡུར་ན་ལྡབ་འགྱུར་གྱི་ནུས་བ་ཆུང་ལ་བོད་མི་རིགས་ལ་ཕོག་པའི་གྱོང་གུད་དེ་ལས་ཆུང་། མོའོ་ཡི་བསྒྱུར་བཅོས་དེ་ཕྱི་མིག་མཐོང་གི་དངོས་བོ་ཙམ་ལས་ནང་གི་མིའི་ཤེས་ཡོན་ལ་གནོད་པ་གང་ཡང་ སྐྱེལ་ཐུབ་མེད་། ད་ཐེངས་གི་བསྒྱུར་བཅོས་འདི་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐ་དད་ཡིན།

དེ་ལས་མང་བ་། “བོད་ལ་སྐྱིད་པའི་་ཉི་མ་ཅུང་ཙམ་འཆར་།” »