རྡུལ་ཕྲན།
སུས་ཀྱང་བློ་ཡུལ་ལ་མ་ཐོན་པའི་དོན་ རྐྱེན་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ནི་བོད་ཀྱི་སྡུག་ཐོག་གཉིས་བརྩེགས་ ཀྱི་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་ཞིག་དང་མི་སེམས་བླང་བློང་བོར་བྱེད་པའི་མྱ་ངན་རིང་པོ་ཞིག་ ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་བོད་ཁུལ་ཡོངས་སུ་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་དང་ སྐྱིད་སྡུག་མཉམ་མྱོང་གི་འདུ་འགོད་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ཏེ་རོགས་སྐྱོར་ཀྱི་ཚ་རླབས་ ཤུག ས་ཆེར་འབར་བས་བོད་རིགས་ཀྱི་རྡོག་རྩ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་མཉམ་ལས་མཉམ་གནས་ཀྱི་ སྟོབས་ཤུགས་འོག་འདས་སོང་གི་ལོ་རྒྱུས་གཅིག་པ་དང་མ་འོངས་པའི་ལས་དབང་གཅིག་པའི་ འགྲེལ་བཤད་གསལ་བོ་ཞིག་བྱས་པས།རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་སེམས་འཚབ་དང་བློ་དོགས་ཀྱི་ སེསམ་ཁྲལ་ཆེ་རུ་གཏོང་བའི་ཞར་ལ།བོད་ནང་དུ་རྒྱ་ནག་ལ་ངོ་རྒོལ་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་ བཞིན་པ་དང་།ཐ་ན་སློབ་ཆུང་སློབ་མ་ནས་སློབ་ཆེན ་སློབ་མའི་བར་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་བྱུང་མ་མྱོང་པའི་རྒྱ་རྒོལ་གྱི་ལས་ འགུལ་སྣ་མང་སྤེལ་གྱིན་པའི་དུས་བབ་དང་།བོད་དོན་གྱིས་རྐྱེན་པས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ སྒང་དུ་རྒྱ་ནག་གིས་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་དཔལ་ཡོན་ལྡན་པའི་རྒྱ་ནག་ཞེས་པའི་ མིང་ཆས་གསར་བ་ཞིག་རག་ཐབས་ལ་འབད་བརྩོན་ཤུགས་ཆེར་བྱེད་ཀྱིན་པའི་ལས་འགུལ་ལམ་ ལྷོང་འབྱུང་གི་མེད་པ།བོད་མི་མང་གིས་རྒྱ་ནག་ག ིས་བོད་ལ་འཛིན་པའི་སྲིད་ཇུས་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་བློ་གཏད་ཉམས་ཉེས་སུ་འགྲོ་བཞིན་པ་ སོགས་ཀྱི་སྐབས་འདི་དང་སྟབས་ཁེལ་བ་ཚོར་བས།རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་རིག་པ་གྲིམ་པོ་དང་ གོ་སྐབས་དམ་འཛིན་གྱིས་བོད་ཀྱི་གོད་ཆག་འདི་ནི་རྒྱ་ནག་གི་རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་ ཏུ་འགྱུར་བའི་ངོས་འཛིན་དང་སྨོན་ལམ་གང་མང་བརྒྱབ་མཐར།བོད་དོན་ཐོག་ཆབ་སྲིད་ ཀྱི་ཟློས་གར་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞིག་འཁྲབ་རྒྱུར ་གྲ་སྒྲིག་ཨང་གསར་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད།
2008ལོར་སི་བུན་ཁྲན་ས་ཡོམ་ཁྲོད་གྱི་གོད་ཆག་བསྐང་བསབ་ བྱེད་ཆེད་དང་མི་མང་གི་སེམས་འགུག་བློ་འགུག་གི་ལས་དོན་གཟབ་ཆེན་ཡོང་ཆེད།ལོ་ རྒྱུས་སྟེང་བྱུང་མྱོང་མེད་པའི་ཞལ་འདེབས་སྐུལ་སློང་གི་ཚོགས་ར་ཆེན་པོ་ཞིག་པེ་ ཅིན་དུ་འཚོགས་མྱོང་ཞིང་།སྐབས་དེར་ཞལ་འདེབས་དམངས་སྒོར་དུང་ཕྱུར་15.14བསྡུ་ ཐུབ་པ་ནི་རྒྱ་ནག་མི་མང་གི་སྟོབས་ཤུགས་དང་ང་རྒྱལ་ཡིན་ཞེས་འཛམ་གླིང་གང་སར་ བསྒྲགས་པ་དང་།རྒྱ་ནག་མི་མང་དང་སྒོས་སུ་ཞལ་འདེབས་སྤྲོད་མཁན་ཚོང་ལས་པ་ཡོངས་ ཀྱིས་གུང་ཁྲན་ཏང་ལ་ཡིད་ཆེས་བློ་འཕེར་བྱེད་ཀྱིན་པའི་ངོས་འཛིན་བྱས་ཐོག།ཉམ་ ཆུང་བའི་མི་རིགས་དང་སྟོབས་ཆུང་བའི་རྒྱལ་ཁབ་དག་ལ་གཟི་བརྗིད་ངོམ་པ་དང་དངང་ སྐྲག་སློང་བར་བྱེད་པའི་ཆབ་སྲིོད་ཀྱི ་དར་དམར་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་སོང་།
གནས་ཚུལ་དེ་མཚུངས་སུ་ཐེངས་འདིའི་ ས་ཡོམ་ཀྱི་གོད་ཆག་དང་སྟབས་བསྟུན།ཀྲུང་དབྱིང་བརྙན་འཕྲིན་གྱི་གཙོ་སྒྲུབ་བྱས་ ཐོག་རྒུད་སྐྱོབ་ཞལ་འདེབས་སློང་བའི་འདུ་ཚོགས་ཤིག་པེ་ཅིན་དུ་ཡང་བསྐྱར་འཚོགས་ པ་དང་།རྒྱ་མིའི་གྲོང་ཁྱེར་ཁག་གི་ཚང་ལས་པ་དང་བཟོ་གྲྭ་ཁག་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཚ་ཚ་ འུར་འུར་དང་སུ་ཆེ་སུ་སྟོབས་ཀྱི་འགྲན་སློང་གི་ང་རྒྱལ་འོག་ཞལ་འདེབས་སྒོར་དུང་ ཕྱུར21.15བསྡུ་ཐུབ་ཡོད་འདུག་ལ།འདི་ནི་2008ལོའི་ བུན་ཁྲོན་ས་ཡོམ་གྱི་ཞལ་འདེབས་ལས་ལྡབ་ཕྱེད་ཀྱིས་བརྒལ་ཡོད་པའི་མ་དངུལ་འབོར་ ཆེན་དེ་ཡིན་འདུག་་གནས་ཚུལ་འདི་ནི་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་མི་མང་ལ་གོ་བཀོན་བློ་ འགུག་གི་ཁྱབ་སྒྲོག་ལམ་ལྷུང་བྱུང་བ་ཞིག་དང་།རྒྱ་ནག་མི་མང་གི་ང་རྒྱལ་དང་ སྤོབས་པ་གསེང་མཐོར་སྒྲོག་ཕོད་པའི་མཐུན་རྐྱེན་ཆེ་ཤོས་ཤིག་དུ་འགྱུར་དགོས་པ་མ་ ཟད།བོད་མི་མང་ཧ་ལས་ཧོན་འཐོར་གྱི་གནས ་སུ་བརྫང་སྟེ་རྒྱ་རིགས་དང་བོད་རིགས་གཉིས་ཨ་མ་གཅིག་གི་བུ་ཕྲུག་ཡིན་ཚུལ་གྱི་ གླུ་སྐད་དང་སྐར་ལྔའི་དར་དམར་ལ་དུང་བའི་མཛའ་གླུ་་གཉིས་གདངས་་གཅིག་གིས་ལེན་ དུ་འཇུག་དགོས་པ་དེ་ཡིན།
བོད་ལྗོངས་ཆ་འཕྲིན་ལྟེ་གནས་ལས་དྲངས།
མཚོ་སྔོན་ཡུལ་ཤུལ་དུ་“༤·༡༤”ཡི་ས་ཡོམ་ཆེན་པོ་བྱུང་རྗེས་འཛམ་གླིང་གི་མི་རྣམས་ཧང་སངས་པར་གྱུར་ཅིང་། རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་ཀྱིས་དེ་ལ་སྐྱོ་གདུང་གི་མྱ་ངན་ཞུས་པ་རེད། ཀྲུང་དབྱང་སྲིད་གཞུང་དང་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་རིགས་སོ་སོའི་མི་དམངས་ཀྱིས་ནུས་ཤུགས་ཡོད་རྒུ་བཏོན་ནས་གེགས་སེལ་མུག་སྐྱོབ་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་བའི་སྐབས་སུ། སྐྱེས་ཡུལ་མཚོ་སྔོན་ཡིན་པའི་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང་དེ་མིན་ཡུལ་གྱར་ཚོགས་པས་ཕ་ཡུལ་གྱི་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཐེབས་པར་གཏམ་སྤྱོད་ཐ་དད་དུ་སྤེལ་བས། འཛམ་གླིང་གི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་དཀའ་བའི་གནས་སུ་གྱུར་ཡོད་པ་རེད། ཟླ་༤བའི་ཚེས༡༤ཉིན་ཏཱ་ལའི་ཡིས་ཡུལ་ཤུལ་གནོད་ཐེབས་ས་ཁུལ་དུ་འཚམས་འདྲི་གནང་བའི་ཡི་གེ་ཞིག་བྲིས་ཡོད་པ་དང་། ཟླ༤པའི་ཚེས༡༧ཉིན་ཁོས་ཡང་གསར་འགོད་པར་ཡུལ་ཤུལ་དུ་ཧ་ཅང་འགྲོ་འདོད་ཡོད་པའི་སྐོར་བརྗོད་པ་རེད། ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁམས་ཀྱི་སྣང་ངོར་ཡུལ་ཤུལ་གནོད་ཐེབས་ས་ཁུལ་གྱི་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ལ་ཤིན་ཏུ་དོ་ཁུར་བྱེད་མདོག་གི་འཆར་སྣང་ཞིག་བཟོས་རྗེས། ཏཱ་ལའི་ཡིས་རྡ་ལན་ས་ལར་དགའ་དགའ་སྤྲོ་སྤྲོའི་ངང་ནས་（ཟླ༤པའི་ཚེས༡༨ཉིན）“རྒྱ་གར་གྱི་རིམ་འདས་པང་ལེབ་སྤོ་ལོའི་འགྲན་བསྡུར(IPL)”ལ་བལྟས་པ་རེད། ཡུལ་དེའི་མཚམས་སྦྱོར་ཚན་པས་བཤད་པ་ལྟར་ན། ཏཱ་ལའི་ནི་འགྲན་བསྡུར་གྱི་གདན་ཞུ་སྐུ་མགྲོན་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས། “འགྲན་བསྡུར་གྱི་སྤྲོ་བ་དེ་ཐེངས་དང་པོར་ལོངས་སུ་སྤྱད་པ་རེད། ”ཟེར།ཉིན་བཞིའང་མ་འགོར་པའི་དུས་ཚོད་ཐུང་ངུའི་ནང་དུ། ཏཱ་ལའི་ཁ་ནས་བཤད་པ་དང་ལག་ནས་སྒྲུབ་པ་མཐའ་དག་འགལ་བ་ལྟག་སྤྲོད་དུ་གྱུར་པ་རེད། དེ་ནི་ན་ནིང་ཟླ་གསུམ་པའི་ནང་དུ་ཙུང་ལི་ཝུན་ཅ་པའོ་ཡིས་གསར་འགོད་པ་རྣམས་ལ་གསུངས་པ་ནང་བཞིན། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ཅི་ཞིག་བཤད་པར་ཉན་དགོས་པ་མ་ཟད། ད་དུང་ཁོས་ཅི་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་ཡང་བལྟ་དགོས་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།གཞན་ཡང་རུ་ཚོགས་ཀྱི་ཁོངས་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཏཱ་ལའི་དང་འདྲ་བར་འཁྲབ་སྟོན་རིགས་འདྲ་བྱས་ཡོད་དེ། ཐའེ་ཝན་གྱི་“ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཐེབས་རྩ་ཚོགས་པའི”ཚོགས་གཙོ་ཟླ་བ་ཚེ་རིང་དང་བོད་རང་བཙན་རྩ་འཛུགས་བྱེད་མཁན་སྟེ།“གོ་གསུམ་ལས་འགུལ”གྱི་འགོ་དཔོན་ངག་དབང་འོད་འབར་ཚང་མས་བཤད་པ་ལྟར་ན། ཁོ་ཚོ་ནི་ཡུལ་ཤུལ་གྱི་མི་ཡིན་ཟེར་ཞིང་། ཉིན་འགའི་སྔོན་ལ་ཁོ་ཚོས། ཡུལ་ཤུལ་ས་ཡོམ་ཁྲོད་ཆེས་ཉུང་ནའང་མི༤༠༠༠ཡི་ཚེ་སྲོག་ཤོར་ཡོད་ཅེས་དཀྲོག་གཏམ་བཟོས་ནས་སྤྱི་བསྒྲགས་བྱས་ཤིང་། ཡུལ་ཤུལ་ཉེ་འཁོར་དུ“རྟོགས་དཀའ་བའི་ཁང་པ་སོགས་འཛུགས་སྐྲུན་དངོས་པོ་མང་པོ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་ལ། ཕྱི་ནས་བསྒྲགས་པ་ལྟར་ན་རྡུལ་ཕྲན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་རེད”ཅེས་འཛེམ་བག་མེད་པར་བརྗོད་པ་རེད། དེ་མ་ཟད་ཏཱ་ལའི་རུ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕྱི་ཚུལ་ནས་གེགས་སེལ་ལས་དོན་སྤེལ་བར་འབོད་སྐུལ་གཏོང་བཞིན་ཡོད་ཀྱང་། དོན་དངོས་སུ་ད་དུང་མུ་མཐུད་དུ“བོད་རང་བཙན”གྱི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་བཞིན་ཡོད། ཟླ༤པའི་ཚེས༡༤ཉིན་ཐའེ་ཝན་ཐུ་བྷོད་མཛའ་གྲོགས་ཚོགས་པ་ཞེས་པའི་འགོ་གཙོ་ཀྲིག་མིང་འཛིན་པ་ཡིས“རོགས་ཞུ་གསལ་བསྒྲགས”ཞེས་བྱ་བ་བཏོན་རྗེས། ཟླ༤པའི་ཚེས༢༢ཉིན་ནས་བཟུང་བྲེལ་འཚུབ་ཆེ་བའི་ངང་ནས་ཐའེ་པེ་གཞོན་ནུ་ལྟེ་གནས（youth hub）སུ་ཡུལ་ཤུལ་ས་ཡོམ་རོགས་སྐྱོབ་ལས་དོན་དང་གཏན་ནས་མི་མཐུན་པའི་“བོད་རང་བཙན”གྱི་གནས་ཚུལ་དངོས་མཚོན་པའི་གློག་བརྙན་ལ་བལྟ་བའི་འདུ་ཚོགས་སྤེལ་བ་དང་། ཉིན་དེར《ཡུལ་གྱར་བོད་ལྗོངས》ཞེས་པའི་གློག་བརྙན་བསྟན་པ་རེད། ཏཱ་ལའི་རུ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡུལ་ཤུལ་གནོད་ཁུལ་མང་ཚོགས་ཀྱི་སྐྱོ་གདུང་གི་སྔུག་བསྔལ་མཐའ་དག་སྣང་མེད་དུ་བསྐྱུར་ནས། བོད་རང་བཙན་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་པ་དེ་ཡུལ་ཤུལ་གེགས་སེལ་ལས་ཀྱང་ལྷག་པའི་ལས་ཤིག་ཏུ་བཞག་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་ནས། ཁོ་ཚོས་ཡུལ་ཤུལ་གནོད་ཐེབས་ཀྱི་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ལ་རྩ་བ་ནས་དོ་ཁུར་མི་བྱེད་པ་དང་། ཀྲུང་དབྱང་སྲིད་གཞུང་དང་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་ཀྱིས་ཡུལ་ཤུལ་གནོད་ཐེབས་མང་ཚོགས་ལ་རོགས་སྐྱོར་བྱས་པའང་རྩ་བ་ནས་སྣང་མེད་དུ་བསྐྱུར་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཐེར་འདོན་བྱས་ཡོད་པ་རེད།
བོད་ལྗོངས་ཆ་འཕྲིན་ན་ནམ་རྒྱུན་འདི་མོས་དག་དག་ཡིན་ཐ་།།
གངས་རིའི་ཁྲོད་དུ་གནས་པའི་མི་རིགས་ལ།།
གངས་རིའི་ཤར་གྱི་དགྲ་ནག་རྒྱ་དམར་གྱིས།།
གངས་རིའི་ཡུལ་གཞིས་འཕྲོག་པའི་དགྲ་ལེན་དེ།།
གངས་ཕྲུག་ང་ཚོས་ལོན་ཐབས་གང་ཞིག་དྲག།
བོད་ལྗོངས་ཆ་འཕྲིན་གྱི་གནས་ཚུལ་འདིར་བཀོད་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ།